Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2012 r., I GSK 1595/11

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2012 r., I GSK 1595/11

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik Protokolant Dorota Gaj-Mizerska po rozpoznaniu w dniu 13 września 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. - Spółki z o.o. w P. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 4 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 475/11 w sprawie ze skargi P. - Spółki z o.o. w P. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. - Spółki z o.o. w P. G. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w Sz. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. wyrokiem z 4 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 475/11 oddalił skargę P. - Spółki z o.o. w P. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług.

3 Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.

4 W dniu [...] września 2001 r., na podstawie dokumentu SAD nr [...] Spółka P. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar określony jako "fosforan paszowy jednowapniowy [...] - stosowany jako dodatek do pasz", deklarując go do kodu PCN 2835 26 90 0, ze stawką celną obniżoną w wysokości 0%.

5 Naczelnik Urzędu Celnego w Sz. decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie klasyfikacji taryfowej sprowadzonego towaru stwierdzając, że powinien on być zaklasyfikowany do kodu PCN 2309 90 93 0, ze stawką celną obniżoną w wysokości 20% i z zastosowaniem tej stawki określił kwotę długu celnego oraz kwotę podatku od towarów i usług przy zastosowaniu stawki VAT w wysokości 7%.

6 Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Dyrektor Izby Celnej w Sz. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

7 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. oddalając skargę na powyższą decyzję wskazał, że z informacji producenta wynika, że preparat [...] składa się przede wszystkim z fosforanu jednowapniowego, fosforanu dwuwapniowego, fosforanu magnezowego i węglanu wapnia. Jest jednorodnym produktem, wytwarzanym w ten sam sposób jak bliźniaczy [...], w wyniku reakcji kwasu (orto) fosforowego z kamieniem wapiennym w procesie granulacji, jednakże w przypadku [...] całkowita ilość kamienia wapiennego dodawana do reaktora jest wyższa, co powoduje, że [...] posiada wyższy stosunek wapnia do fosforu. Sąd pierwszej instancji uznał, że [...] jest preparatem paszowym (substancją paszową), przeznaczonym do żywienia zwierząt i przygotowania złożonych produktów pokarmowych (pasz treściwych lub uzupełniających), lub jako nośnik przedmieszek i zgodnie z regułami 1 i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej został przez organ prawidłowo zaklasyfikowany do kodu PCN 2309 90 93 0.

8 Sygn. akt I GSK 1595/11

9 Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną P. Sp. z o.o. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Sz. do ponownego rozpoznania. W ocenie NSA uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że [...] powinien być zaklasyfikowany do kodu PCN 2309 90 93 O a nie 2835 26 90 0 - nastąpiło bez prawidłowego wyjaśnienia wszystkich wątpliwości prawnych jak i faktycznych.

10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. wyrokiem z dnia 28 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 377/10 uchylił zaskarżoną decyzję i wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ powinien dokonać gruntownej analizy całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, ze szczególnym uwzględnieniem opinii biegłych, dotyczących spornego towaru, pod katem wyjaśnienia czy "[...]" jest związkiem chemicznym czy też mieszaniną, którą należy zakwalifikować do kodu PCN 2309.

11 Dyrektor Izby Celnej w Sz. decyzją z [...] marca 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

12 Wyrokiem z 4 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. oddalił skargę P. Sp. z o.o. na decyzję organu drugiej instancji z [...] marca 2011 r.

13 Sąd wskazał, że rozpatrując sprawę ponownie Dyrektor Izby Celnej w Sz. dokonał oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem wskazań zawartych w wyroku, odnosząc się szczegółowo do twierdzeń odwołującej się Spółki oraz do zgromadzonych w sprawie opinii specjalistów, konfrontując je z pozostałym materiałem dowodowym sprawy.

14 Sąd stwierdził, że istota sporu sprowadzała się do ustalenia charakteru produktu "[...]" ze względu na jego skład chemiczny oraz przeznaczenie.

15 Zdaniem Sądu możliwość zakwalifikowania towaru "[...]" do pozycji 2835 Taryfy celnej uzależniona jest od ustalenia tego, czy produkt ten stanowi odrębny, chemicznie zdefiniowany związek, chociażby zanieczyszczony, a więc taki produkt, o jakim mowa w uwadze 1(a) do Działu 28, który to związek Wyjaśnienia do Taryfy celnej w uwagach ogólnych do tego Działu definiują jako substancję "która zawiera jeden rodzaj cząsteczek (np. kowalencyjne lub jonowe) o składzie zdefiniowanym przez stały stosunek pierwiastków i może zostać przedstawiona przez określony wzór strukturalny". Z uwagi 1 do tegoż działu wynika nadto, że termin "zanieczyszczenia" dotyczy wyłącznie substancji, których obecność w pojedynczym

16 Sygn. akt I GSK 1595/11

17 związku chemicznym jest rezultatem jedynie i bezpośrednio procesu ich wytwarzania (w tym oczyszczania) oraz że substancje te mogą być wynikiem zastosowania dowolnego czynnika będącego częścią tego procesu: są nimi głównie nieprzekształcone substraty, zanieczyszczenia obecne w substratach, odczynniki zastosowane w procesie wytwarzania (włącznie z oczyszczaniem), produkty uboczne. Zanieczyszczenia takie nie są jednak uważane za "zanieczyszczenia" dozwolone w znaczeniu uwagi 1(a) do Działu 28, bowiem gdy pozostawi się je celowo w produkcie, aby miał on szczególne znaczenie, a nie ogólne zastosowanie, nie są one uważane za dopuszczalne zanieczyszczenia.

18 Sąd wskazał, że organ czyniąc ustalenie, że "[...]" nie podlega

19 zakwalifikowaniu do Działu 28 Taryfy celnej (pozycja 2835), wskazał obszernie na

20 jego przesłanki, odwołując się do uzyskanych od producenta tego towaru informacji

21 dotyczących przede wszystkim procesu jego uzyskiwania, stosunku użytych w tym

22 procesie składników chemicznych (reagentów), przeznaczenia uzyskanego w tym

23 procesie produktu czy też jego klasyfikacji statystycznej, wspartych informacjami

24 wynikającymi z wydanego przez Szwedzki Urząd Rolniczy dokumentu z dnia 21

25 lutego 2002 r. Zdaniem Sądu z informacji tych jednoznacznie wynika, że w

26 przeciwieństwie do takiego produktu, jakim jest mający ogólne zastosowanie "[...]", "[...]" jest produktem, który nie jest wyodrębnionym pojedynczym

27 związkiem chemicznym, lecz powstającą w procesie produkcji i niedającą się

28 rozdzielić mieszaniną dwóch związków chemicznych, tj. związku w postaci fosforanu

29 jednowapniowego, powstałego z reakcji chemicznej zobojętniania użytych do tego

30 celu reagentów w postaci kwasu fosforowego i kamienia wapiennego oraz związku w

31 postaci nieprzereagowanego węglanu wapnia, użytego w procesie wytwarzania tego

32 produktu w nadmiernej - w stosunku do potrzeb samej reakcji chemicznej - jego ilości

33 w celu uzyskania takiego właśnie składu produktu końcowego. W ocenie Sądu za

34 prawidłowe uznać należy ustalenie organu odwoławczego, że sposób otrzymywania

35 "[...]", a konkretnie specyficzny stosunek ilościowy reagentów dobieranych do

36 produkcji powoduje, iż po stronie produktu końcowego zawsze pozostaje

37 nieprzereagowany substrat odpowiadający 1-molowemu naddatkowi węglanu wapnia

38 i dzięki temu produkt ten staje się mieszaniną fosforanu jednowapniowego z

39 węglanem wapnia oraz że to właśnie dodatek węglanu wapnia powoduje, iż produkt

40 ten jest innym mineralnym materiałem paszowym aniżeli "[...]".

41 Sygn. akt I GSK 1595/11

42 Podzielając w pełni dokonane przez organ odwoławczy ustalenia dotyczące charakteru i szczególnego przeznaczenia "[...]" jako materiału paszowego stanowiącego, w przeciwieństwie do "[...]", mieszaninę dwóch związków chemicznych, tj. fosforanu jednowapniowego oraz węglanu wapnia, którego udział w gotowym produkcie określony został przez producenta na 23 %, Sąd podzielił też dokonaną przez organ ocenę zgromadzonych w sprawie opinii specjalistów, w tym powołanych w postępowaniu celnym biegłych, Z opinii tych wynikało, że pozostały w "[...]" węglan wapnia stanowi dozwolone zanieczyszczenie wyodrębnionego związku chemicznego, jakim jest "[...]", zaś użyty w procesie produkcji "[...]" nadmiar węglanu wapnia wprowadzony został wyłącznie ze względów ekonomicznych, tj, dla obniżenia kosztów produkcji oraz że produkt ten może mieć ogólne zastosowanie właściwe dla fosforanów jednowapniowych. Sąd wskazał, że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, u podstaw oceny tych opinii i wyprowadzonych w nich wniosków dotyczących charakteru "[...]" legło odwołanie się organu celnego przede wszystkim do informacji uzyskanych od jego producenta, jako podmiotu najlepiej, z oczywistych względów, poinformowanego o sposobie jego produkcji, proporcji użytych w niej reagentów, końcowym składzie chemicznym i przeznaczeniu paszowym ze względu na zawartą w nim 23-procentową pozostałość niepereagowanego węglanu wapnia, Sąd zgodził się z organem odwoławczym, że wysuwana w niektórych z tych opinii teza o ogólnym zastosowaniu "[...]", a nie jego szczególnym przeznaczeniu dla produkcji pasz, ma charakter czysto teoretyczny.

43 Sąd uznając za mające swoją podstawę dowodową ustalenia zaskarżonej decyzji co do tego, że "[...]" nie jest wyodrębnionym związkiem chemicznym, lecz stanowi mieszaninę dwóch związków chemicznych uznał też za prawidłowe stanowisko organów celnych w kwestii jego klasyfikacji taryfowej, tj. do Działu 23 Taryfy celnej (kodu PCN 230990930), a nie do Działu 28 tejże Taryfy (kodu PCN 283526900), jak to wskazano w wymienionym na wstępie zgłoszeniu celnym. Akceptując w pełni stanowisko organu odwoławczego w tym zakresie, Sąd zauważył, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarto obszerne wywody dotyczące interpretacji spornych pozycji obu tych działów Taryfy celnej, odnosząc się szczegółowo także do argumentów i wniosków podnoszonych w tym przedmiocie w niektórych poddanych analizie opiniach specjalistów.

44 Sygn. akt I GSK 1595/11

45 Sąd za nieuzasadniony uznał zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania (art. 120, art. 122, art. 180, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej) poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy w następstwie niepodjęcia wszystkich czynności zmierzających do ustalenia zakresu zastosowania spornego produktu, a w szczególności ustalenia, czy znajduje on szczególne, czy też ogólne zastosowanie. Stawiając ten zarzut skarżąca Spółka odwołuje się wprawdzie do analizowanych przez organ odwoławczy opinii specjalistów z różnych dziedzin, stawiając tezę, iż wszyscy oni potwierdzają ogólne zastosowanie spornego produktu, jednakże sama - podobnie jak nie czynią tego wprost przywoływani przez nią specjaliści - nie wskazuje na żaden przypadek możliwego, innego niż cele paszowe, zastosowania.

46 Sąd wskazał, że producent "[...]" przyznaje wprawdzie, iż produkty typu "[...]" są normalnie stosowane jako składniki pasz i nawozów a jego zamiarem nie było i nie jest wytwarzanie produktu o właściwościach ograniczających jego zastosowanie wyłącznie do żywienia zwierząt, to jednakże równocześnie stwierdza, odwołując się do przepisów unijnych dotyczących fosforanów paszowych (dyrektywa Rady 96/25/EC i dyrektywa Komisji 98/67/WE), że fosforany paszowe "[...]" są według tych przepisów klasyfikowane jako materiały paszowe, jako takie też zostały przezeń oznakowane na opakowaniach i w dokumentach. Skoro przy tym w Karcie Bezpieczeństwa tego produktu jednoznacznie określono, że ma on zastosowanie do celów paszowych, to Sąd zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż nie istnieją podstawy do stwierdzenia, że "[...]" jest technicznym fosforanem jednowapniowym o szerokich (ogólnych) możliwościach zastosowań.

47 Za chybione Sąd uznał również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania (art. 120, art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 125 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 6 ze zm.).

48 Odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organ odwoławczy płynących z opinii prof. J. P. oraz dr hab. inż. J. B. wniosków dotyczących poprawności klasyfikacji taryfowej "[...]" Sąd wyjaśnił, iż żaden z wyżej wskazanych opiniodawców, będących specjalistami z zakresu chemii lub żywienia zwierząt, nie jest powołany do dokonania klasyfikacji taryfowej, a jedynie -ze względu na swoje wiadomości specjalne - do ewentualnej identyfikacji określonego towaru.

49 Sygn. akt I GSK 1595/11

50 Zdaniem Sądu pozbawionymi w zupełności uzasadnienia są zawarte w skardze zarzuty dokonania przez organ celny ustaleń faktycznych dotyczących charakteru i przeznaczenia towaru o nazwie handlowej "[...]" w oparciu o dokumenty, które wydane zostały przez producenta nie dla partii tego towaru objętego zgłoszeniem celnym, którego dotyczy zaskarżona decyzja, lecz dla innych partii tego towaru importowanych przez skarżącą Spółkę. Sąd wskazał, że na żadnym etapie postępowania celnego skarżąca Spółka nie kwestionowała identyczności rodzajowej nabywanego przez siebie od tego samego producenta towaru o handlowej nazwie "[...]", wprost przeciwnie, wszystkie swoje twierdzenia co do charakteru tego towaru odnosiła do każdej jego dostawy niezależnie od daty i miejsca dokonania zgłoszenia.

51 Sąd stwierdził, że nie sposób odnieść się do podniesionego w skardze zarzutu pominięcia przez organ odwoławczy znaczenia językowego terminu "zastosowanie" i nadanie mu znaczenia całkowicie odbiegającego od znaczenia nadanego w języku polskim, a to wobec braku w skardze jakiejkolwiek argumentacji w tym zakresie, w szczególności braku jakiejkolwiek konkretyzacji tego zarzutu.

52 Odnosząc się z kolei do zawartych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego w wyniku błędnej interpretacji, a w konsekwencji niewłaściwego zastosowania Taryfy celnej poprzez dowolną interpretację zapisów pozycji i wyjaśnień do jej Działu 28 Sąd zauważył, iż skarga w rzeczywistości nie wskazuje tego, na czym polega ta dowolna interpretacja tej części Taryfy celnej, ograniczając się jedynie do stwierdzenia w swym uzasadnieniu, że organy celne nie dysponują materiałem dowodowym pozwalającym na zaklasyfikowanie "[...]" do kodu PCN 230990930 i do przywołania Wyjaśnień do Działu 23 Taryfy. Tak więc, zdaniem Sądu, zarzut naruszenia prawa materialnego sprowadza się w istocie do zarzutu błędnych ustaleń faktycznych dotyczących paszowego zastosowania spornego produktu, co było już przedmiotem oceny dotyczącej zarzutu naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania celnego.

53 Odnosząc się do zarzutu błędnej wykładni i w konsekwencji niewłaściwego zastosowania przepisów art. 2 i art. 7 Konstytucji RP oraz art. 83 § 3 Kodeksu celnego Sąd zauważył, iż z wydanego w rozpatrywanej sprawie postanowienia o wszczęciu postępowania celnego wynika, że organ celny pierwszej instancji wskazał w nim na przepis art. 83 Kodeksu celnego jako na podstawę prawną swego działania

54 i wyjaśnił, iż postępowanie to ma na celu ustalenie, czy w zgłoszeniu celnym

55 Sygn. akt I GSK 1595/11

56 prawidłowo zadeklarowano klasyfikację taryfową towaru o nazwie "[...]". Z przedstawionego wyżej uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika z kolei, iż przeprowadzone postępowanie dostarczyło wystarczających podstaw do stwierdzenia, że charakter (skład chemiczny, przeznaczenie) objętego tym zgłoszeniem celnym towaru nie pozwala na jego klasyfikowanie do Taryfy celnej według wskazanego w zgłoszeniu celnym kodu PCN.

57 Odnosząc się do wniosku strony zawartego w piśmie z dnia [...] sierpnia 2011 r. o przeprowadzenie dowodu z opinii prywatnej sporządzonej przez prof. dr hab. H. P.-S. na okoliczność zakresu zastosowania towaru "[...]" objętego klasyfikacją w tym porównania tego produktu z innym fosforanem jednowapniowym, Sąd wskazał, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym dopuszczalne jest przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów, ale tylko w sytuacji, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania sądowego. W rozpoznawanej sprawie organ wykonał zalecenia Sądu z wyroku z 28 lipca 2010 r., rozważył całościowo zgromadzony w sprawie materiał, podjął się wyjaśnienia okoliczności związanych z wykazanymi we wniosku skarżącego, nie pozostawiając do wyjaśnienia żadnych zdaniem Sądu istotnych wątpliwości.

58 P. Sp. z o.o. w P. G. złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Sz. oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

59 Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

60 I. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

61 art.. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed

62 sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej p.p.s.a.), poprzez jego

63 niezastosowanie i nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego przedstawionego

64 przez skarżącą, niezbędnego do wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie;

65 art. 3 § 1, art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., poprzez błędną

66 ocenę podjętego przez organ rozstrzygnięcia, poprzez podzielenie stanowiska

67 organu celnego i brak poczynienia wystarczających ustaleń uzasadniających

68 sklasyfikowanie [...] pod kodem PCN 2309 90 93 0, tj., jako premiksu

69 Sygn. akt I GSK 1595/11

70 paszowego - podczas gdy stanowisko to pozostaje w sprzeczności z zasadą ciężaru dowodu w postępowaniu celnym art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 6 ze zm.) w zw. z art. 262 ustawy z 9 października 1997 r. - Kodeks celny (t.j. Dz.U. z 1997, Nr 23, poz. 17 ze zm.);

71 2. art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lii a) i c) p.p.s.a.

72 poprzez błędne uznanie, iż zaskarżona decyzja organu celnego odpowiada prawu i

73 bezzasadne oddalenie skargi pomimo:

74 - wadliwego ustalenia stanu faktycznego w związku z niepodjęciem wszystkich

75 niezbędnych działań, niewypełnieniem obowiązku zebrania całego materiału

76 dowodowego oraz przerzuceniem ciężaru dowodu na importera, prowadzącego do

77 naruszenia art. 120, art. 122, art. 180 § 1 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej;

78 * pominięcia części zarzutów, twierdzeń i wyjaśnień skarżącej oraz

79 niewskazania i niewyjaśnienia przyczyn odmowy wiarygodności niektórym dowodom,

80 zwłaszcza tym korzystnym dla skarżącej i potwierdzającym jej twierdzenia, co

81 doprowadziło do wydania decyzji z naruszeniem art. 120, art. 121 § 1, art. 124, art.

82 210 § 4 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, w szczególności poprzez:

83 * pominięcie, iż węglan wapnia stanowiący zanieczyszczenie fosforanu

84 jednowapniowego jest nie przereagowanym substratem reakcji chemicznej;

85 niewyjaśnienie, w jakim celu, innym niż ogólny, może zostać zastosowany

86 towar o nazwie [...], w szczególności niewyjaśnienie, jakie potrzeby zwierząt, z

87 uwagi na dane proporcje swych składników, zaspokaja [...];

88 pominięcie wniosków płynących z opinii prof. nadzw. dr hab. inż. J. P. oraz wniosków płynących z opinii dr J. B. oraz prof. J. K. dotyczących poprawności kwalifikacji taryfowej towaru o nazwie "[...]";

89 całkowite pominięcie, że zastosowanie towaru o nazwie "[...]", mimo

90 zanieczyszczenia go węglanem wapnia pozostaje nadal ogólne oraz pominięcie

91 znaczenia językowego terminu "zastosowanie" i nadanie temu terminowi znaczenia

92 całkowicie odbiegającego od sensu nadanego mu w języku polskim, bez

93 uzasadnienia i przedstawienia argumentów pozwalających na ustalenie znaczenia

94 tego sformułowania na gruncie prawa celnego;

95 3. art. 3 § 1, art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez pominięcie

96 przez Sąd naruszenia przez organ celny art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art.

97 262 Kodeksu celnego - tj. wadliwej oceny dowodów, gdyż okoliczności dotyczące

98 Sygn. akt I GSK 1595/11

99 ustalenia, iż "[...]" stanowi dopuszczalne w rozumieniu Wyjaśnień do Taryfy celnej zanieczyszczenie w świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego są udowodnione.

100 II. Naruszenie prawa materialnego poprzez:

101 1. błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 2 i 7

102 Konstytucji RP i art. 83 § 3 Kodeksu celnego, poprzez wszczęcie postępowania

103 zmierzającego do wydania decyzji uznającej za nieprawidłowe zgłoszenie celne

104 dotyczące towaru o nazwie "[...]" bez podstawy prawnej, w szczególności bez

105 wskazania, że do towaru objętego zgłoszeniem celnym została zastosowana

106 niewłaściwa procedura w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne

107 dane lub dokumenty - przez co w konsekwencji naruszono zasadę praworządności i

108 zasadę zaufania do organów Państwa;

109 2. błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie Taryfy

110 celnej stanowiącej załącznik rozporządzenia Rady Ministrów z 20 grudnia 2000 r. w

111 sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 119 poz. 1253) i Wyjaśnień do Taryfy

112 celnej, poprzez dowolną interpretację zapisów pozycji i wyjaśnień do Działu 28 Taryfy

113 i uznanie, iż węglan wapnia pozostawiony w towarze o nazwie "[...]" nie

114 stanowi zanieczyszczenia w rozumieniu Wyjaśnień do Taryfy celnej co pozostaje w

115 sprzeczności z art. 3 ust. 1a (i) oraz (ii) Międzynarodowej Konwencji w sprawie

116 Zharmonizowanego systemu oznaczania i kodowania towarów sporządzonej w

117 Brukseli 14 czerwca 1983 r.

118 W uzasadnieniu strona skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie powyższych zarzutów.

119 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

120 Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) rozpoznaje skargę w granicach skargi kasacyjnej. Bierze z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie te okoliczności nie zachodziły, zatem postępowanie kasacyjne ograniczyło się do badania zasadności podstaw kasacyjnych wskazanych w skardze kasacyjnej.

121 Jako podstawy kasacyjne skarżąca kasacyjnie wskazała naruszenie prawa materialnego i prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

122 Sygn. akt I GSK 1595/11

123 Pośród naruszeń prawa procesowego wskazano naruszenie art. 106 p.p.s.a. polegające na niezastosowaniu tego przepisu przez WSA w Sz. i nieprzeprowadzenie przez Sąd dowodu uzupełniającego istotnego dla wyjaśnienia sprawy. Zarzut ten jest zupełnie chybiony. WSA w Sz. w uzasadnieniu wyroku objętego kontrolą kasacyjną wyraźnie wskazał, że wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii prof. dr hab. H. P.-S. został oddalony jako niepozostający w związku z oceną legalności decyzji Dyrektora IC w Sz. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzenie dowodu innego niż z dokumentu jest niemożliwe ze względu na treść art. 106 § 3 p.p.s.a., a w ogóle przeprowadzenie takiego dowodu jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy ustalenia na podstawie dokumentu są niezbędne do dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd administracyjny nie może dokonywać w tym trybie ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy. Przedstawiony przez skarżącą dokument (prywatny) nie odnosił się do oceny legalności skarżonego rozstrzygnięcia, ale był związany z ustaleniem stanu faktycznego sprawy, przesądzeniem przydatności produktu "[...]". Zatem nie korzystając z tego dowodu Sąd pierwszej instancji nie naruszył prawa, jak sugeruje strona skarżąca kasacyjnie. Dodać należy, że postawienie takiego zarzutu wymagało również wskazania jaki jest wpływ naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. na rozstrzygnięcie, a więc przywołania właściwych przepisów procedury sądowoadministracyjnej, które zostały naruszone przez niezastosowanie tej regulacji. Skarga kasacyjna takiego związku nie wykazuje, co czyni wskazany zarzut tym bardziej bezzasadny.

124 W ocenie NSA nietrafny jest także zarzut naruszenia przez skarżony wyrok art. 3 § 1, art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ p.p.s.a. W ramach zarzutu wskazanego w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie można kwestionować naruszenia prawa materialnego, o jakim stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. Z tego też powodu NSA przyjmuje, że ocenie może podlegać skarżony wyrok tylko w zakresie zarzutu co do braku dostatecznych ustaleń w zakresie sklasyfikowania "[...]" w ramach kodu 2309930, a więc naruszenia art. 122 O.p. w związku z art. 262 Kodeku celnego. W świetle powołanych przepisów organy celne są zobowiązane do podejmowania niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zważyć należy, że zakres działania tych organów w postępowaniu wyjaśniającym oraz zakres kontroli tego postępowania przez Sąd pierwszej instancji były

125 Sygn. akt I GSK 1585/11

126 wyznaczone ustaleniami wcześniejszych postępowań sądowoadministracyjnych, w ramach których zostały wskazane kierunki ustalenia stanu faktycznego sprawy. Na tej podstawie do wyjaśnienia pozostawały okoliczności związane z charakterem produktu o handlowej nazwie "[...]", przede wszystkim przez dokonanie oceny zgromadzonych w postępowaniu celnym opinii biegłych, zwłaszcza że z ich treści wynikało, że produkt o handlowej nazwie "[...]" nie jest mieszaniną fosforanu jednowapniowego oraz węglanu wapnia ale że jest wyodrębnionym związkiem chemicznym, fosforanem jednowapniowym, z tym tylko że zanieczyszczonym poreakcyjnie pozostałością węglanu wapnia.

127 Określenie w ten sposób pola prowadzenia postępowania dowodowego determinowało zakres kontroli prowadzonej przez Sąd pierwszej instancji. Sąd ten oddalając skargę na decyzję Dyrektora IC w Sz. zaakceptował poczynione w postępowaniu celnym ustalenia. Zdaniem NSA takie działanie WSA w Sz. nie narusza prawa.

128 Podkreślić należy, że Sąd pierwszej instancji poprawnie uznał, że z treści

129 zebranych w sprawie opinii wynikają wnioski potwierdzające stanowisko organów

130 celnych a przeczą tezom skarżącej Spółki. W ramach tego ustalenia poza sporem

131 pozostaje stwierdzenie, że "[...]" jest produktem składającym się z dwóch

132 związków chemicznych, zatem jest substancją chemiczną złożoną z fosforanu

133 jednowapniowego i węglanu wapnia, przy czym węglan wapnia nie jest

134 zanieczyszczeniem poreakcyjnym ale celowo zachowanym związkiem. W ocenie

135 NSA te ustalenia wynikające z opinii biegłych zostały przez organy celne przyjęte w

136 sposób zgodny z przepisami prawa, natomiast skarżąca kasacyjnie wadliwie buduje

137 zarzut naruszenia prawa procesowego, odwołując się do błędnej oceny tych środków

138 dowodowych. Podkreślić należy, że opinie mają charakter pomocniczy dla ustaleń

139 czynionych przez organ. Z materiału procesowego wynika, że organy w sposób

140 przekonujący uzasadniają te ustalenia opinii, które potwierdzają szczególne

141 zastosowanie "[...]" jako składnika pasz, a nie substancji o ogólnym

142 przeznaczeniu. Sąd pierwszej instancji przyjmując te ustalenia jako zasadnicze dla

143 ustalenia stanu faktycznego sprawy szeroko uzasadnia poprawność takiego

144 działania organów, a przez to nie dopatruje się naruszeń w zakresie ustalenia stanu

145 faktycznego sprawy. NSA kontrolując to działanie stwierdza, że WSA w Sz.

146 poprawnie ocenił sposób określenia właściwości i przeznaczenia towaru o nazwie

147 Sygn. akt I GSK 1595/11

148 "[...]", a w konsekwencji przyjął, że organy poprawnie dokonały jego klasyfikacji celnej.

149 NSA nie podziela zarzutu skargi kasacyjnej wskazującego na naruszenie zasady ciężaru dowodu. Organy celne ustaliły, a Sąd pierwszej instancji te ustalenia podzielił, przeznaczenie, skład i zastosowanie produktu o handlowej nazwie "[...]". Natomiast nieprowadzenie przez nie dowodu na okoliczność innego niż paszowe wykorzystanie tego produktu nie może być uznane za naruszenie zasad postępowania dowodowego, Zatem ustalenia poczynione przez organy celne były wystarczające do zastosowania przepisów prawa materialnego. Jeżeli jednak "[...]" może być wykorzystywany w inny sposób niż przyjęły organy, to Spółka powinna ten fakt udowodnić, a nie poddawać w wątpliwość ustalenia postępowania celnego.

150 W obszernym uzasadnieniu wyroku z dnia 3 sierpnia 2011 r. Sąd pierwszej instancji poprawnie uznał, że organy celne właściwie przyjęły, że produkt handlowy o nazwie "[...]" jest mieszaniną fosforanu jednowapniowego oraz węglanu wapnia, a nie wyodrębnionym związkiem chemicznym zanieczyszczonym poreakcyjnie węglanem wapnia. To stanowisko zostało w postępowaniu celnym gruntownie uzasadnione przez odwołanie się do danych wskazanych przez producenta produktu "[...]" oraz dokumentów tegoż podmiotu charakteryzujących sposób jego uzyskiwania, stosunku używanych w tym procesie składników, jego przeznaczenia, a także klasyfikacji wydanej przez Szwedzki Urząd Rolniczy. Na podstawie tych dowodów przyjęto, że "[...]" nie jest produktem tożsamym z "[...]", zatem nie jest produktem o zastosowaniu ogólnym. Taki wniosek wynika nie tylko z analizy zebranych w sprawie dokumentów, ale znajduje potwierdzenie w międzynarodowych przepisach, dyrektywnie Rady WE nr 96/25/EC z dnia 29 kwietnia 1996 r. w sprawie obrotu materiałami paszowymi, bo sam produkt wskazuje, że produkt o nazwie "[...]" na gruncie załącznika do tej dyrektywy powinien być traktowany jako inny materiał paszowy.

151 W zakresie tych ustaleń organy celne odnoszą się do twierdzeń zawartych w zgromadzonych w sprawie opiniach biegłych, dokonując szerokiej analizy tez i wniosków w nich zawartych. Kontrolując ten obszar działania organów, Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że organy wykonały nakaz płynący z treści art. 153 p.p.s.a., a ocena stanowiska biegłych nie jest dowolna, przez co nie było podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji. Przyjmując takie zapatrywanie, WSA w Sz. dał temu wyraz w wyczerpującym uzasadnieniu powodów, dla których

152 Sygn. akt I GSK 1595/11

153 stanowisko organów celnych zasługiwało na aprobatę, Z tego też względu NSA nie dopatruje się naruszenia wskazanych przez kasatora przepisów, w szczególności art. 120, art. 122, art. 180 § 1 i art. 187 § 1 O.p.

154 Analiza akt sprawy i uzasadnienia skarżonego wyroku nie wskazuje na

155 trafność zarzutu kasacyjnego związanego z pominięciem dowodów Spółki i

156 nieodniesieniem się do jej twierdzeń czy dowodów, zwłaszcza dla niej korzystnych.

157 W ocenie NSA ten zarzut jest o tyle nietrafny, że Sąd pierwszej instancji wyraźnie

158 wskazał jakie działania organów celnych prowadziły do ustalenia podstawowej dla

159 sprawy okoliczności, a więc określenia charakteru produktu o handlowej nazwie

160 "[...]". Wskazanie tych przesłanek wyczerpuje poprawne ustalenie i

161 wszechstronne zebranie materiału dowodowego, nawet w sytuacji gdy Sąd pierwszej

162 instancji nie prowadził polemiki ze wszystkimi twierdzeniami objętymi skargą. Brak

163 takiego odniesienia się do tych zarzutów, przy poprawnym określeniu przedmiotu

164 postępowania nie może być uznany za istotne naruszenie prawa mogące skutkować

165 uchyleniem zaskarżonej decyzji, a przez to ten zarzut skargi kasacyjnej nie może

166 skutkować uchyleniem kontrolowanego wyroku. Podkreślić należy, że w ramach

167 prowadzonego postępowania celnego i sądowoadministracyjnego organy i Sąd

168 pierwszej instancji nie są powołane do tego, by wyjaśniać w jakich celach może być

169 użyty "[...]" oraz jakie potrzeby zwierząt zaspokaja, gdyż te okoliczności nie są

170 przedmiotem postępowania objętego skargą kasacyjną.

171 Nietrafny i nieskuteczny jest zarzut naruszenia art. 3 § 1, art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 190 O.p. w związku z art. 262 Kodeksu celnego. Skarga kasacyjna wskazując ten zarzut nie wyjaśnia na czym polega to naruszenie, skoro łączy je z oceną materiału dowodowego, a treść przywołanych przepisów odnosi się do zupełnie innej materii, czyli warunków formalnych prowadzenia dowodu z niektórych środków dowodowych. Ten brak skargi należy uznać za istotny dla przyjęcia nieskuteczności zarzutu, a w, konsekwencji do oddalenia skargi kasacyjnej ze względu na wskazane naruszenie.

172 Zupełnie nietrafny i niezasadny jest zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP w związku z art. 83 § 3 Kodeksu celnego i Taryfy celnej oraz Wyjaśnień do tej taryfy. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, w postępowaniu celnym organy ale także i Sąd nie stosowały art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, wszczynając postępowanie celne. Podstawą do podjęcia tego działania był art. 83 § 3 kodeksu celnego, a przyczyną, która uzasadniała wszczęcie

173 Sygn. akt I GSK 1595/11

174 takiej procedury była potrzeba ustalenia poprawności zgłoszenia jakiego dokonała Spółka w stosunku do sprowadzonego towaru nazwanego na użytek handlowy "[...]". Skutkiem tego postępowania było wykazanie, że skład chemiczny i przeznaczenie tego produktu nie pozwalało klasyfikować "[...]" do kodu PCN przyjętego przez Spółkę, Zatem ten zarzut trudno uznać za zasadny.

175 Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 184 p.p.s.a., skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Orzekając o kosztach postępowania kasacyjnego NSA zastosował art. 207 § 2 p.p.s.a., orzekając o kosztach dla organu w wysokości 600 złotych. W tym zakresie NSA odstąpił od zasady, że w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej strona jest zobowiązana zwrócić organowi pełne koszty niezbędne do prowadzenia postępowania kasacyjnego. Powodem takiego działania Sądu był powtarzalny charakter sprawy oraz ograniczony nakład pracy pełnomocnika.