Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2024 r., I FZ 13/24

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2024 r., I FZ 13/24

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Lu 216/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z dnia 27 stycznia 2023 r. nr [....] w przedmiocie podatek od towarów i usług za sierpień 2015 r. postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 1. Postanowieniem z 30 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Lu 216/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę M. P. (dalej skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z 27 stycznia 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2015 r.

3 2. Z akt sprawy wynika, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie (dalej Przewodniczący Wydziału) z 9 maja 2023 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 6.348 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy.

4 3. Postanowieniem z 19 października 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 21 lipca 2023 r. odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy.

5 4. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 10 listopada 2023 r. wezwano skarżącego do wykonania zarządzenia z 9 maja 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi.

6 Pomimo skutecznego doręczenia powyższego wezwania skarżącemu 10 listopada 2023 r. wpis sądowy od skargi nie został uiszczony. Powyższe skutkowało odrzuceniem przez Sąd pierwszej instancji w świetle art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) skargi.

7 5. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie w całości.

8 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

9 6.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

10 6.2. W punkcie wyjścia odnotować należy, że zgodnie z treścią art. 220 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie stwierdzenia braków formalnych pisma, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braków pisma, przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Jeśli zaś pismem tym jest skarga, skarga kasacyjna, zażalenie, skarga o wznowienie postępowania – podlega ona odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

11 6.3. W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W taki przypadku, po zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób niekorzystny dla skarżącej spółka, skarżąca spółka wzywana jest do uiszczenia wpisu sądowego. Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wywołuje już jednak skutków suspensywnych (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I FZ 159/09, z 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 444/10, z 28 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1003/10, z 26 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 66/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl).

12 6.4. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa pomocy zakończyło się 19 października 2023 r., tj. w dacie wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego z 21 lipca 2023 r. odmawiające przyznania prawa pomocy.

13 Odrzucenie skargi przez Sąd pierwszej instancji nastąpiło po tym jak skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu od skargi. W dacie tego wezwania postanowienie o rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy było prawomocne, co oznaczało obowiązek wezwania skarżącego do uiszczenia wymaganego wpisu od skargi i obowiązek jego zapłaty w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 58/05 ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 118). Skarżący pomimo skutecznego doręczenia 10 listopada 2023 r. wezwania nie uiściła prawem wymaganego wpisu od skargi.

14 6.5. Skarżący, jak wynika z treści uzasadnienia zażalenia nie kwestionuje ustalenia, że wpis od skargi nie został uiszczony w zakreślonym terminie oraz wysokości wpisu, lecz powołuje się na okoliczności związane z jej trudną sytuacją finansową. Kwestie te wykraczają jednak poza ramy prawne i faktyczne postępowania wywołanego wniesionym zażaleniem, gdyż podlegają ocenie przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, przez co pozostają poza oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego.

15 6.6. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.

16 -----------------------

17 1