Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2012 r., I FSK 972/12

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2012 r., I FSK 972/12

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Barbara Wasilewska, , , po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. S.A. z siedzibą w G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 36/11 odrzucającego skargę P. S.A. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 8 listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2005 r. postanawia oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 14 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 36/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę P. SA z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 8 listopada 2010 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2005 r.

3 Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2011 r. Spółka została wezwana do uzupełnienia braku formalnego wniesionej skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez jej podpisanie oraz złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."). Przesyłka zawierająca wezwanie została doręczona Spółce w dniu 28 stycznia 2011 roku. Jednakże braki formalne skargi nie zostały uzupełnione w ustawowym terminie, który kończył się z dniem 4 lutego 2011 r. W tych okolicznościach, Sąd uznał, że zaszły podstawy z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. do odrzucenia skargi.

4 Skarżąca Spółka wniosła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, w której podniosła zarzut naruszenia art. 6 P.p.s.a. poprzez niepouczenie Spółki o możliwości przywrócenia terminu, a tym bardziej o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia.

5 Autor skargi kasacyjnej podniósł, że w postanowieniu z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 266/06, NSA podkreślił, że wynikający z art. 6 P.p.s.a. obowiązek dotyczy tylko czynności procesowych dokonywanych w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, skoro zaś wniosek o przywrócenie terminu należy do incydentalnych czynności procesowych, to art. 6 P.p.s.a. powinien znaleźć zastosowanie. Analiza tego przepisu wskazuje, że sąd administracyjny winien badać na każdym etapie postępowania, z jakich środków określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strona może w danym momencie skorzystać, tym bardziej jeśli z okoliczności sprawy wynika jaki środek byłby odpowiedni. Strona nie korzystająca z profesjonalnego pełnomocnika nie musiała wiedzieć, że najlepszym rozwiązaniem byłoby w jej sytuacji wnieść wniosek o przywrócenie terminu. Brak umieszczenia stosownego pouczenia spowodował, że strona została pozbawiona wpływu na toczące się postępowanie i nie mogła dalej realizować swoich uprawnień.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Skarga kasacyjna podlega oddaleniu.

8 Nie można zgodzić się ze stroną skarżącą, że Sąd I instancji nieinformując Spółki o możliwości i trybie złożenia wniosku o przywrócenie terminu naruszył wyrażoną w art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasadę udzielania stronom występującym bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych. Naruszenie przez stronę terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowych nie można usprawiedliwić brakiem pouczenia o trybie i sposobie przeprowadzenia takiej czynności.

9 Nie można przyjąć, wbrew temu co sugeruje strona skarżąca, że wynikający z art. 6 P.p.s.a. obowiązek informowania przez Sąd stron postępowania o czynnościach procesowych i skutkach prawnych tych czynności obejmuje pouczanie o treści przepisów przewidujących przywrócenie terminu (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 161/05, nie publikowane). Sąd nie jest bowiem zobowiązany do szczegółowego instruowania strony co do wszelkich możliwych zachowań (por. wyrok SN z dnia 13 lipca 2000 r. II UKN 639/99 - OSNAPU 2002 nr 3 poz. 78). Zasadę z art. 6 p.p.s.a. Sąd zrealizował, pouczając stronę o przysługującym prawie do złożenia środka zaskarżenia od postanowienia o odrzuceniu skargi. Dokonywanie dalszych pouczeń przez Sąd nie tylko nie jest przez przepisy wymagane, ale byłoby przekroczeniem kompetencji Sądu i wejściem w rolę pełnomocnika procesowego strony. Dlatego zarzut strony dotyczący braku pouczenia ich przez Sąd pierwszej instancji o treści przepisów art. 85-89 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie można uznać za zasadny.

10 Ponadto wymaga wyjaśnienia, że powoływane przez autora skargi kasacyjnej postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 266/06, wydane zostało w zupełnie innych okolicznościach, a przywołana przez stronę teza z tegoż postanowienia została wyrwana z kontekstu sprawy. Wypowiedź Sądu dotyczyła bowiem braku konieczności pouczania strony działającej bez profesjonalnego pełnomocnika co do istoty prowadzonej przed sądem administracyjnym sprawy.

11 Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.