Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r., I FSK 1803/13

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r., I FSK 1803/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Arkadiusz Cudak po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Po 426/13 odrzucającego skargę L. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 22 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Po 426/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, odrzucił skargę L. W. (dalej "skarżący") w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

3 Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 16 maja 2013 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100,00 zł, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Pomimo prawidłowego doręczenia powyższego wezwania w dniu 29 maja 2013 r., skarżący nie uiścił w terminie wskazanej kwoty. Termin ten upłynął bezskutecznie 5 czerwca 2013 r. Skarżący uiścił wpis dopiero 6 czerwca 2013 r., a więc z jednodniowym opóźnieniem. Sąd pierwszej instancji wskazał, że uiszczenie wpisu od skargi po terminie jest równoznaczne z jego nieuiszczeniem. W związku z powyższym na podstawie art. 220 § 3 w związku z art. 58 § 3 i art. 16 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd pierwszej instancji orzekł o odrzuceniu skargi.

4 W skardze kasacyjnej skarżący zaskarżył powyższe postanowienie w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, jak i zasądzenie kosztów postępowania, według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 178, art. 220 § 3 pkt 1 lit. a , art. 58 § 3 p.p.s.a., w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący argumentował, że pomimo racji formalnych, w oparciu o które zaskarżone postanowienie zostało wydane, rozstrzygnięcie WSA pozbawia skarżącego prawa do sądu. Skarżący argumentował, że sąd pierwszej instancji przyjął nadmiernie rygorystyczne stanowisko w niniejszej sprawie.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

7 Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę z powodu nieuzupełnienia przez skarżącego w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi pomimo prawidłowego wezwania go do ich usunięcia. Chodzi tutaj wyłącznie o tzw. brak istotny, tzn. taki, którego występowanie uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Do tego rodzaju braków należy nieuiszczenie należnego wpisu. Kwestię dotyczącą wpisu od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym reguluje art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem od tego typu pism w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Przepis ten definiuje jednocześnie, jakie pisma należą do katalogu pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym. Są to: skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Opłacenie skargi stanowi niezbędny warunek do podjęcia dalszych czynności z nią związanych. W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Kategoryczna treść przepisu praktycznie uniemożliwia w takim przypadku podejmowanie jakichkolwiek działań, poza możliwością wezwania skarżącego do uiszczenia wpisu. Przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym rygor pozostawienia pisma bez rozpoznania nie dotyczy skargi, która należy do katalogu pism kwalifikowanych. Nieuiszczenie należnego wpisu od skargi skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., który stanowi samodzielną podstawę do odrzucenia takiej skargi.

8 Jak wynika z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, wezwanie do uiszczenia wpisu zostało skutecznie doręczone skarżącemu 29 maja 2013 r. Ustawowy termin do uiszczenia wpisu upłynął 5 czerwca 2013 r. Nie ulega wątpliwości, że we wskazanym terminie skarżący nie uiścił wpisu od skargi. Uiszczenie wpisu nastąpiło 6 czerwca 2013 r. Okoliczności tej nie zaprzecza również sam skarżący. W sytuacji, gdy strona nie zaprzecza zaistnieniu zdarzenia, z powodu którego nastąpiło odrzucenie skargi, skarga kasacyjna jest niezasadna. Powołane powyżej okoliczności obligowały sąd pierwszej instancji do uznania, że uiszczenie wpisu po terminie nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a stan faktyczny wypełnia przesłankę z art. 220 § 3 p.p.s.a. W konsekwencji stwierdzonych naruszeń nie można również uznać, że podniesiony zarzut naruszenia art. 178 p.p.s.a. jest zasadny. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 58 § 3 p.p.s.a. zgodnie z tym przepisem sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Orzeczenie w niniejszej sprawie zapadło w formie postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym. W konsekwencji uznać należy, że sąd pierwszej instancji nie naruszył normy zawartej w ww. przepisie.

9 Ponadto należy podkreślić, że trzeba interpretować przepisy obowiązującego prawa tak, aby nie zamykać stronie możliwości dochodzenia swych praw na drodze sądowej, o czym stanowi art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.; por. postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 614/08, Lex nr 493702). Jednakże wykładnia ta nie może być contra legem. Jeżeli w przepisie prawa w sposób jasny i jednoznaczny zawarto ograniczenie prawa do sądu, które to prawo nie ma charakteru absolutnego, to obowiązkiem sądów jest stosowanie się do tego ograniczenia. Próba dokonania wykładni, która byłaby sprzeczna z językowym znaczeniem przepisu prawa byłaby naruszeniem zasady praworządności. Art. 178 p.p.s.a., czy też art. 220 § 3 p.p.s.a. w części dotyczącej odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia wpisu sadowego w wyznaczonym terminie jest klarowny, zatem wykładnię mającą na celu zniweczenie konsekwencji procesowych, jakie wynikają z tego przepisu, należy odrzucić jako wykładnię contra legem (zob. postanowienie NSA z dnia 17 grudnia 2009, II FZ 553/09, CBOSA)

10 Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia.