Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2010 r., I FSK 141/10

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2010 r., I FSK 141/10

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 października 2009 r. sygn. akt I SA/Łd 407/09 odrzucające skargę P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia 25 lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług od stycznia do grudnia 2005 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi

Uzasadnienie

2 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 października 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 407/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia 25 lutego 2009 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług od stycznia do grudnia 2005 r.

3 Sąd I instancji wskazał, iż odpis zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu doręczono skarżącemu 8 lipca 2009 r., natomiast wpis został uiszczony 16 lipca 2009 r., a więc po terminie, o którym mowa w art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.), co stanowi przesłankę odrzucenia skargi z art. 220 § 3 tej ustawy.

4 2. W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, włącznie z orzeczeniem o kosztach postępowania kasacyjnego, dopuszczenie dowodu z wydruku dokumentu elektronicznego z 12 października 2009 r., stanowiącego potwierdzenie zlecenia przelewu z rachunku bankowego S. K. 15 lipca 2009 r. – na okoliczność złożenia dyspozycji wykonania przelewu w celu uiszczenia wpisu od skargi w sprawie I SA/Łd 407/09 w terminie wyznaczonym, a także o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

5 Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 220 § 3 P.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że skarżący dokonał wpisu sądowego po upływie terminu wyznaczonego zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a., mimo dokonania wpłaty wpisu sądowego od skargi w terminie wskazanym w zarządzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien z uwagi na uiszczenie wpisu w terminie skargę dopuścić do rozpatrzenia, co nie nastąpiło. Naruszenie wymienionego przepisu postępowania miało wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do bezzasadnego odrzucenia skargi należycie opłaconej i uniemożliwiło jej merytoryczne rozpoznanie.

6 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że u podstaw zaskarżonego postanowienia leży błędne ustalenie okoliczności faktycznych. Z jednej strony błędnie wskazano datę doręczenia zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu – 8 lipca 2009 r. zostało skarżącemu doręczone wezwanie do uiszczenia wpisu w sprawie I SA/Łd 495/09, w dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres styczeń – grudzień 2006 r., a zatem w innej sprawie. Zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie I SA/Łd 407/09 zostało przesłane listem poleconym o nr [...], odbiór którego miał miejsce 13 lipca 2009 r. Zatem termin do uiszczenia wpisu upływał dopiero 20 lipca 2009 r., a opłacając skargę 16 lipca 2009 r. skarżący dochował wskazanego terminu.

7 Niezależnie od powyższego podniesiono, że wpis od skargi został uiszczony faktycznie 15 lipca 2009 r., bowiem w tym dniu skarżący w godzinach wieczornych złożył za pomocą Internetu stosowną dyspozycję, korzystając z rachunku bankowego należącego do jego żony. Jedynie z powodów organizacyjnych realizacja zlecenia nastąpiła dnia następnego, tj. 16 lipca 2009 r. Nawet zatem przy przyjęciu, iż zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie I SA/Łd 407/09 zostało doręczone 8 lipca 2009 r., skarżący uiścił wpis w ostatnim dniu terminu. Na rachunku bankowym żony skarżącego znajdowały się środki, które umożliwiały uiszczenie wpisu. Przy ustaleniu terminu dokonania opłat w drodze przelewu istotna jest data złożenia dyspozycji, a nie sama realizacja przelewu. W przypadku, gdy polecenie przelewu zostało złożone za pomocą elektronicznego środka komunikacji (Internetu), rozstrzygająca jest data złożenia dyspozycji jego wykonania, za czym opowiedział się zarówno Sąd Najwyższy, jak i Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z 8 sierpnia 2006 r., I FSK 1157/05). Sąd I instancji niewłaściwie zastosował art. 220 § 3 P.p.s.a. uznając, że za datę uiszczenia wpisu należy uznać dzień realizacji przelewu (tj. 16 lipca 2009 r.), a nie dzień złożenia dyspozycji przelewu (15 lipca 2009 r.). Wskazano też, że przed wydaniem zaskarżonego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zwrócił się do skarżącego o wyjaśnienie, kiedy nastąpiło zlecenie dokonania przelewu.

8 3. Dyrektor Izby Skarbowej nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

10 Zaskarżone postanowienie należy uchylić.

11 4. Zauważyć przede wszystkim należy, że z akt sprawy nie wynika w sposób jednoznaczny, kiedy doręczono skarżącemu wezwanie do uiszczenia wpisu w przedmiotowej sprawie. Sąd I instancji przyjął w tym zakresie datę 8 lipca 2009 r., dzień ten wynika też z duplikatu potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (k. 34). Jednakże z załączonej kserokopii strony z książki nadawczej WSA (k. 33) wynika, że wskazany w duplikacie potwierdzenia odbioru numer nadawczy przesyłki (nr [...]) dotyczy przesyłki skierowanej co prawda na adres skarżącego, lecz w innej sprawie (I SA/Łd 495/09). Potwierdza to twierdzenie zawarte w skardze kasacyjnej, iż 8 lipca 2009 r. skarżący odebrał wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi właśnie w sprawie I SA/Łd 495/09. Skarżący wskazuje zarówno datę odebrania wezwania do uiszczenia wpisu w niniejszej sprawie (13 lipca 2009 r.), jak i numer nadawczy przesyłki zawierającej to wezwanie (nr [...]), jednakże dla ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii daty doręczenia tejże przesyłki – a co za tym idzie, dla ustalenia, kiedy upływał termin do uiszczenia wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie, nie jest wystarczające oświadczenie adresata. Za konieczne uznać należy, by data ta wynikała z dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru. W razie braku takiego potwierdzenia niezbędne jest przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego w zakresie przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie I SA/Łd 407/09. Z akt sprawy nie wynika, by przeprowadzona reklamacja dotyczyła niewątpliwie tej właśnie przesyłki. Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien wyjaśnić wątpliwości związane z datą doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu, brak jednoznaczności w tym zakresie uniemożliwia bowiem prawidłowe ustalenie, czy wpis ten został uiszczony w zakreślonym terminie, czy też po jego upływie. Odrzucenie skargi strony w sytuacji, gdy brak jest pewności, że upłynął termin, o którym mowa w art. 220 § 1 P.p.s.a., stanowi naruszenie art. 220 § 3 tej ustawy, co czyni skargę kasacyjną zasadną.

12 5. Ze względu na powyższe wątpliwości przedwczesne jest ustosunkowywanie się do kwestii, czy należny w sprawie wpis został uiszczony faktycznie 15 lipca 2009 r. Zgodzić się jednakże należy z twierdzeniem autora skargi kasacyjnej i powoływanych przez niego orzeczeń, iż dniem, w którym uiszczono wpis sądowy za pomocą elektronicznego środka komunikacji jest dzień, w którym polecenie przelewu wprowadzone zostało do urządzenia nadawczego, w taki sposób, żeby bank mógł zapoznać się z jego treścią (zatem dzień złożenia dyspozycji), pod warunkiem, że na rachunku bankowym zlecającego znajdowały się środki pozwalające na realizację przelewu. Jeśli zatem po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w kwestii daty doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu w niniejszej sprawie w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego konieczne będzie zbadanie tego, czy wpis od skargi uiszczony został 15 czy 16 lipca 2009 r., Sąd ten powinien ustalić, czy spełnione zostały powyżej wskazane wymogi, korzystając z dokumentów dostarczonych w tym zakresie przez skarżącego, ewentualnie wzywając o dalsze wyjaśnienia. Na marginesie wskazać jedynie należy, że wydruk dokumentu elektronicznego, który w mniemaniu pełnomocnika strony świadczy o tym, że strona dysponowała 15 lipca 2009 r. środkami na rachunku umożliwiającymi jej uiszczenie wpisu w tym dniu, nie może być uznany za decydujący dowód w tej kwestii. Załączony do akt dokument (k. 55) to bowiem potwierdzenie przelewu 15 lipca 2009 r. na rachunek żony skarżącego kwoty 2.050 zł (wpis w sprawie wynosi 2.000 zł). Tymczasem wpłata środków nie oznacza jeszcze, że środki te w dalszym ciągu znajdowały się na rachunku w momencie składania dyspozycji przelewu kwoty wpisu od skargi, zwłaszcza że, jak wynika ze skargi kasacyjnej, 15 lipca 2009 r. upływał termin uiszczenia wpisu sądowego w innej ze spraw skarżącego (I SA/Łd 495/09). Miarodajny w tym zakresie byłby dokument obrazujący nie pojedynczą transakcję (wpłatę na rachunek), ale wyciąg operacji dokonanych na rachunku żony skarżącego w danym dniu (15 lipca 2009 r.), z którego wynikałoby saldo rachunku i w konsekwencji to, czy rzeczywiście możliwe było uiszczenie wpisu we wskazanej dacie ze środków znajdujących się na tym rachunku bankowym.

13 6. Z powyższych względów zaskarżone postanowienie należało uchylić, zgodnie z art. 185 § 1 w zw. z art. 182 § 1 P.p.s.a.