Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2018 r., II OSK 2444/18

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2018 r., II OSK 2444/18

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Łd 344/18 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. P. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 22 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę G. P. (dalej również jako "skarżąca") na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] lutego 2018 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym.

3 Sąd wskazał, że skarga dotyczy postanowienia wydanego w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych przez skarżącego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych. Oznacza to, że skarga jest niedopuszczalna do sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu przez Sąd bez merytorycznego rozpatrzenia. Stosownie do treści przepisu art. 3 § 2 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu obowiązującym do 15 sierpnia 2015 r., sądy administracyjne były uprawnione do orzekania w sprawie skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Kognicja sądów w zakresie tych dwóch kategorii orzeczeń nie była ograniczona przedmiotowo. Jednakże z dniem 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658), którą zmieniono między innymi treść art. 3 § 2 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z aktualnym brzmieniem tego przepisu sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jednak z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W takiej sytuacji zastosowanie znajduje przepis art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), wedle którego sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem.

4 Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła G. P., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi, rozpoznania skargi na rozprawie, a także zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem co do zgodności z Konstytucją art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. z art. 2, art. 30, 31 ust. 1,2,3, art. 45 ust. 1 oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 77 ust. 2 Konstytucji w zakresie w jakim umożliwia odrzucenie skargi z powodu braku kognicji Sądu w sprawach postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu do spraw w toku, co powoduje przede wszystkim ograniczenie prawa do Sądu z pominięciem prawa już nabytego w kwestii tak zasadniczej jak ochrona zdrowia i przymus państwa z tym związany (pozbawia konstytucyjnego uprawnienia bez jakiegokolwiek uzasadnienia). Postanowieniu z dnia 31 stycznia 2018 r. zarzucono naruszenie:

5 - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż nowelizacja p.p.s.a dotycząca kognicji Sądu z dnia 15 sierpnia 2015 r. znajduje zastosowanie do sprawy w toku i tym samym bezzasadne przyjęcie braku kognicji sądu administracyjnego.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

8 Stosownie do przepisu art. 182 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. To do oceny Sądu pozostawiono więc kwestię rozpoznania tego rodzaju skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym albo na rozprawie i wniosek strony nie jest w tym zakresie dla Sądu wiążący. Znajdując podstawę do zastosowania powołanego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.

9 Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.

10 Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Z mocy art. 2 ustawy nowelizującej przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. w nowym brzmieniu znajduje zastosowanie do postępowań wszczętych po dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej, tj. po 15 sierpnia 2015 r., przy czym chodzi tu o wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego, a nie postępowania administracyjnego. Celem ustawy nowelizującej było zmodyfikowanie reguł postępowania sądowego, zatem użyte w treści art. 2 ustawy nowelizującej pojęcie "postępowania" oznacza postępowania sądowoadministracyjne. Postępowanie prowadzone przed sądem administracyjnym zarówno z punktu widzenia ustrojowego jak i procesowego stanowi zupełnie odrębny rodzaj procedury niż procedura administracyjna. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z 28 września 2016 r., II OSK 2014/16, z 6 lipca 2017 r., II OSK 1417/17, z 18 lipca 2017 r., II OSK 1562/17 (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

11 Sąd I instancji słusznie zatem uznał, że postępowanie, którego wynikiem jest zaskarżone postanowienie, zostało zainicjowane [...] marca 2018 r. (data nadania skargi do Sądu, za pośrednictwem organu). Do przedmiotowej sprawy mają wobec tego zastosowanie nowe przepisy p.p.s.a., a co za tym idzie Sąd zasadnie odrzucił wniesioną skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

12 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługuje na uwzględnienie wniosek strony o zawieszenie postępowania w tej sprawie i o zwrócenie się z pytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. ze wskazanymi w skardze kasacyjnej przepisami Konstytucji RP. Nowelizacja art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. nie ograniczyła standardów ochrony sądowej w stosunku do orzeczeń administracji publicznej. Ochrona ta zagwarantowana jest poprzez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego merytorycznego rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego w tym przedmiocie wydanego na podstawie art. 34 § 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599).

13 Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.