Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2015 r., II GZ 868/15

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2015 r., II GZ 868/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 741/15 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. postanowieniem z 8 października 2015 r. odrzucił wniosek A. J. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z [...] maja 2015 r. nr [...]w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

3 Z uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące okoliczności:

4 Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. decyzją z [...] maja 2015 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Decyzję tę doręczono skarżącej 20 maja 2015 r.

5 A. J. 22 czerwca 2015 r. nadała w urzędzie pocztowym "[...]" przesyłka zawierająca skargę.

6 WSA w Ł., postanowieniem z 30 lipca 2015 r. odrzucił skargę, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Odpis tego postanowienia doręczono skarżącej 6 sierpnia 2015 r.

7 W dniu 13 sierpnia 2015 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi opatrzony datą "19 czerwca 2015 r.".

8 Skarżąca podnosiła między innymi, że uchybienie terminu nie było spowodowane jej złą wolą czy też niedbalstwem. Od śmierci męża spadło na nią wiele trudności i stała się jedynym żywicielem rodziny. Ponadto leczy się na depresję. Spowodowało to, że źle obliczyła termin do wniesienia skargi. Przekroczenie terminu było nieznaczne.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił wniosek skarżącej. Wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej 20 maja 2015 r., a trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął 19 czerwca 2015 r. Natomiast skarżąca wniosła skargę 22 czerwca 2015 r., a więc po upływie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi skarżąca złożyła dopiero 13 sierpnia 2015 r. –ponad miesiąc później. Z powoływanych przez skarżącą i jej pełnomocnika okoliczności wynika, że przyczyną mającą usprawiedliwiać niezłożenie skargi w terminie miał być jej stan zdrowia, który spowodował, że źle "obliczyła termin do wniesienia skargi". W ocenie sądu skarżąca spóźniła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.

10 Natomiast fakt złożenia przez skarżącą skargi 22 czerwca 2015 r. wskazuje –zdaniem WSA – że powoływana przez nią przyczyna uchybienia terminu (zły stan zdrowia) w rzeczywistości ustała w tym dniu, skoro dokonała wówczas tej czynności procesowej. W tym dniu niezależnie od uprzedniej przyczyny uchybienia terminowi była ona już w stanie dokonywać czynności procesowych w sprawie.

11 Zdaniem Sądu pierwszej instancji 23 czerwca 2015 r. zaczął swój bieg siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, o którym stanowi art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Wniosek natomiast o przywrócenie terminu należało złożyć najpóźniej do 29 czerwca 2015 r.

12 WSA przyjął, że na końcową datę biegu terminu do złożenia wniosku nie ma wpływu okoliczność doręczenia skarżącej 6 sierpnia 2015 r. odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi. Nie można bowiem przyjąć, że termin siedmiu dni do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczyna bieg od daty ustania przyczyny uchybienia terminowi, a nie od daty dowiedzenia się o tym.

13 A. J. wniosła zażalenie na postanowienie z 8 października 2015 r., zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 88 p.p.s.a. poprzez jego niezasadne zastosowanie i uznanie, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia skargi jest spóźniony, oraz art. 87 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, iż ustanie przyczyny uchybienia terminu do złożenia skargi, nastąpiło w dniu 23 czerwca 2015 r. – w sytuacji gdy z materiału dowodowego wynika, że zły stan zdrowia skarżącej uniemożliwiał je podejmowanie właściwych działań prawnych nie tylko w czerwcu 2015 r., ale również w okresie późniejszym, a zatem uznanie że bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, zaczął swój bieg 23 czerwca 2015 r. jest niezasadne.

14 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

15 Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

16 Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Prawodawca przewidział natomiast (art. 86 i nn. p.p.s.a.) możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie zaś do treści art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem, strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).

17 Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Z powyższych przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie. W przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też, w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego, odrzuceniu przez sąd. Jedną z przesłanek przywrócenia terminu jest złożenie wniosku w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

18 W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w przypadku odrzucenia skargi przez wojewódzki sąd administracyjny jako wniesionej z uchybieniem terminu, siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., biegnie od dnia doręczenia skarżącj odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi, bowiem od tej chwili skarżąca dowiaduje się o uchybieniu terminu (por. postanowienie NSA z 23 kwietnia 2015 r. sygn. akt II FZ 35/15 i przywołane tam orzecznictwo – dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

19 Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wskazane wyżej. W związku z tym skoro w okolicznościach rozpoznawanej sprawy postanowienie o odrzuceniu skargi zostało doręczone stronie 6 sierpnia 2015 r., to z tym dniem ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi i od tej daty powinien być liczony siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Termin ten upłynął zatem 13 sierpnia 2015 r. Oznacza to, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu 13 sierpnia 2015 r., nastąpiło z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a.

20 Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.