Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2019 r., II GZ 308/19

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2019 r., II GZ 308/19

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 137/19 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę adwokatów postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie NSA/post.1 – postanowienie "ogólne"

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 137/19 na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej zwanej: p.p.s.a.) odrzucił skargę M.P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę adwokatów.

3 Sąd I instancji stwierdził w uzasadnieniu tego postanowienia, że pismem z dnia 12 grudnia 2018 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika profesjonalnego, wniósł skargę na ww. decyzję Ministra Sprawiedliwości. Decyzja ta (zawierająca pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia do sądu administracyjnego) została doręczona reprezentującemu skarżącego w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikowi w dniu 25 października 2018 r. Skoro stosownie do treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, to złożona przez skarżącego w dniu 12 grudnia 2018 r. skarga wniesiona została z uchybieniem terminu i dlatego podlegała odrzuceniu.

4 W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący domagał się jego uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu zażalenia skarżący poniósł, że zaskarżona decyzja została doręczona w dniu 25 października 2018 r. jego pełnomocnikowi ustanowionemu w postępowaniu administracyjnym oraz skarżącemu osobiście. Nie był to jednak pełnomocnik, który wniósł skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości. W sytuacji, gdy zmienił on pełnomocnika przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, to termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. od dnia doręczenia decyzji skarżącemu. Zdaniem skarżącego, wykładnia tego przepisu zaprezentowana przez Sąd I instancji odbiega od okoliczności stanu faktycznego tej sprawy (nie uwzględnia zmiany przez skarżącego pełnomocnika) i prowadzi do pozbawienia skarżącego prawa do sądu.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.

7 Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.

8 Przepis ten stanowił podstawę prawną wydania zaskarżonego postanowienia. Sąd przyjął bowiem, że skoro zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącego reprezentującemu go w postępowaniu administracyjnym w dniu 25 października 2018 r., to złożona przez skarżącego w dniu 12 grudnia 2018 r. skarga została wniesiona z uchybieniem 30-dniowego terminu do jej wniesienia i dlatego podlegała odrzuceniu.

9 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powyższe stanowisko Sądu I instancji nie odpowiada prawu, bowiem odrzucono nim skargę jako wniesioną po terminie określonym w art. 53 § 1 p.p.s.a., co nastąpiło – jak trafnie zarzuca skarżący w zażaleniu – bez uwzględnienia tej istotnej w sprawie okoliczności, jaką była zmiana przez skarżącego pełnomocnika przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego.

10 Z akt sprawy wynika bowiem, że zaskarżona decyzja została doręczona przez Ministra Sprawiedliwości nie tylko ustanowionemu w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikowi w dniu 25 października 2018 r. (vide k. 37 akt administracyjnych), ale również skarżącemu osobiście w dniu 13 listopada 2018 r. (vide k. 43 akt administracyjnych). W sytuacji, gdy z akt sprawy nie wynika przy tym, aby dotychczasowy pełnomocnik podejmował jakiekolwiek czynności po doręczeniu mu zaskarżonej decyzji, to w rozpoznawanej sprawie należało przyjąć, jak trafnie wskazuje skarżący w zażaleniu, że termin do wniesienia skargi w tej sprawie rozpoczął bieg od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji skarżącemu. Mógł on bowiem pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, co do treści widniejącego w doręczonej mu decyzji pouczenia o terminie i trybie zaskarżenia tej decyzji do sądu administracyjnego, a z faktu doręczenia stronie decyzji wraz z pouczeniem o terminie i trybie jej zaskarżenia nie można wywodzić negatywnych skutków dla strony, która ze środka tego skorzystała, realizując swoje prawo do sądu.

11 Powyższe uzasadnia zatem stwierdzenie, że wniesienie skargi w dniu 12 grudnia 2018 r. nastąpiło z zachowaniem terminu do jej wniesienia.

12 W rozpoznawanej sprawie, mając na uwadze obowiązek doręczania pism w postępowaniu administracyjnym ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi, nie można było jednak nie uwzględnić wyżej opisanej, nader istotnej okoliczności, że skarżący ustanowił do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nowego pełnomocnika, a ponadto, że zaskarżona decyzja została doręczona również skarżącemu, a nie tylko jego ówczesnemu pełnomocnikowi.

13 W rekapitulacji przedstawionych argumentów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że naruszenie przez organ przepisów o doręczeniach nie może działać na niekorzyść strony, która w sytuacji doręczenia decyzji organu odwoławczego zarówno ustanowionemu przez nią w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikowi, jak i jej osobiście, wniosła skargę na tę decyzję stosując się do zawartego w niej pouczenia, w terminie liczonym od dnia doręczenia jej zaskarżonej decyzji (por. pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 8 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 700/08). Raz jeszcze należy przy tym podkreślić, że z akt sprawy nie wynika jakakolwiek aktywność ówczesnego pełnomocnika strony po doręczeniu mu zaskarżonej decyzji.

14 Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.