Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2020 r., II GZ 250/20

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2020 r., II GZ 250/20

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 15 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 193/20 w zakresie odrzucenia skargi oraz zwrotu wpisu sądowego w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2020 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę S. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia [...] stycznia 2020 r., w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów (SENT) oraz orzekł o zwrocie uiszczonego tytułem wpisu od skargi wpisu.

3 Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

4 W związku ze skargą na wymienioną decyzję, skarżący, zarządzeniem z dnia 12 marca 2020 r., wezwany został do uzupełnienia braków skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 400 zł oraz wskazanie swojego numeru PESEL. Odpisy zarządzeń zostały doręczone skarżącemu w dniu 18 marca 2020 r.

5 W zakreślonym terminie skarżący nie wskazał swojego numeru PESEL.

6 Sąd I instancji uwzględnił fakt, że od dnia 14 marca 2020 r. do dnia 20 marca 2020 r. na terenie Rzeczypospolitej Polskiej obowiązywał stan zagrożenia epidemicznego wprowadzony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej zagrożenia epidemicznego (Dz.U. z 2020 r. poz. 430). Natomiast od dnia 20 marca 2020 r., po uprzednim uchyleniu powyżej powołanego rozporządzenia, na terenie Rzeczypospolitej Polskiej obowiązuje do odwołania stan epidemii wprowadzony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r. poz.491).

7 Zdaniem Sądu obowiązujący od 31 marca 2020 r. art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm. - dalej ustawa o COVID -19), miał z woli ustawodawcy zastosowanie do oceny zachowania terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych już od 14 marca 2020 r., a nie dopiero od wejścia w życie ustawy zmieniającej, działa zatem z mocą wsteczną.

8 Oznaczało to, że zakreślony stronie siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku formalnego skargi, stosownie do art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy (w związku ogłoszeniem stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie stanu epidemii), nie rozpoczął swojego biegu od dnia następującego po dacie doręczenia zarządzenia z dnia 12 marca 2020 r., to jest od dnia 19 marca 2020 r. i nie upłynął 25 marca 2020 r. Termin do uzupełnienia braków skargi rozpoczął swój bieg w dniu 24 maja 2020 r. i upłynął w dniu 1 czerwca 2020 r. (z uwzględnieniem treści art. 82 § 2 p.p.s.a.). Sąd stwierdził, że w tym terminie skarżący nie uzupełnił stwierdzonego braku formalnego skargi.

9 Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), skargę odrzucił .

10 S. S. zażaleniem zaskarżył postanowienie Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie że w stosunku do skarżącego istniał obowiązek wskazania numeru PESEL w pierwszym piśmie w sytuacji gdy zaskarżona decyzja dotyczyła podmiotu gospodarczego a wnoszącym pismo był S. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "S." P. S. S. posiadający nadany numer w Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej, nadany Numer Identyfikacji Podatkowej oraz numer REGON posługujący się tymi danymi w obrocie prawnym i gospodarczym i w konsekwencji odrzucenie skargi wskutek nie uzupełnienia skargi przez skarżącego o numer PESEL.

11 Podnosząc ten zarzut strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

12 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

13 Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu jako niezasadne.

14 Stwierdzić należy, w świetle postawionego w petitum zażalenia zarzutu i jego motywacji zawartej w uzasadnieniu, że istotą stanowiącą podstawę rozpoznawanego środka zaskarżenia jest kwestia, czy skarżący jako podmiot prowadzących działalność gospodarczą zobowiązany był na mocy przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do podania swojego numeru PESEL, czy też wystarczył wskazany, tak w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze numer NIP nadany w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez stronę.

15 Nie jest kwestią sporną, że skarżący w toku postępowania administracyjnego określany był jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "S." P. S. S. i wszelkie wnoszone przez stronę pisma procesowe opatrzone były informacjami zarówno co do numeru NIP jak i numeru REGON, jakie strona posiadała w związku z zarejestrowaniem tejże działalności gospodarczej.

16 Wskazania wymaga, wobec wymogu nałożonego na skarżącego zarządzeniem z dnia 12 marca 2020 r., wynikającym z art. 46 § 2 pkt 1 p.p.s.a., oraz stanowiska strony zawartego w zażaleniu, iż ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 1292), określa w art. 3, że działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.

17 Za przedsiębiorcę zaś, stosownie do definicji zawartej w art. 4 tej ustawy, uważa się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nie będącą osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonująca działalność gospodarczą.

18 Wskazania również wymaga, że zgodnie z art. 20 przywołanej ustawy, identyfikacja przedsiębiorcy w urzędowych rejestrach następuje na podstawie numeru identyfikacji podatkowej – NIP (ust. 1); przedsiębiorca umieszcza w oświadczeniach skierowanych w zakresie wykonywanej działalności gospodarczej do oznaczonych osób i organów numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz posługuje się tym numerem w obrocie prawnym i gospodarczym (ust. 2); przy załatwianiu spraw organ może żądać od przedsiębiorcy, dla celów identyfikacji, podania wyłącznie firmy przedsiębiorcy oraz numeru identyfikacji podatkowej (ust. 4).

19 Jak zatem wynika z treści przywołanych regulacji, w tym w szczególności art. 20 ust. 4 ustawy Prawo przedsiębiorców, przedsiębiorcą może być osoba fizyczna, która jako przedsiębiorca, w obrocie prawnym i handlowym (gospodarczym) oraz w kontaktach z organami administracji publicznej posługiwać się będzie numerem NIP, a na żądanie organu wskazanie tego numeru jest wręcz wymagalne.

20 Tak ukształtowany sposób identyfikacji przedsiębiorcy w obrocie prawnym i gospodarczy nie przekłada się automatycznie na analogiczny sposób identyfikowania podmiotów inicjujących postępowanie przed sądami administracyjnymi lub w min występujących.

21 Jak bowiem wynika z regulacji wprowadzonej do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawą z dnia 12 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 934), na stronę wnoszącą pierwsze pismo w sprawie nałożono obowiązek podania przez osobę fizyczną numeru PESEL jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku – art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.

22 W przypadku zaś strony nie będącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania, obowiązek ten dotyczy podania numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej - art. 46 § 2 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

23 Jak wynika z treść powołanych przepisów obowiązek wskazania numeru identyfikacji podatkowej (NIP) nałożono na podmioty, które nie są osobami fizycznymi, a więc dotyczy on przede wszystkim osób prawnych – spółek prawa handlowego lub organizacji i jednostek organizacyjnych niebędących osobą prawną, którym odrębne przepisy prawa przyznają zdolność prawną, a także organom administracji publicznej.

24 W odniesieniu do osób fizycznych, obowiązek określony w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., jest jasny i nie pozostawia żadnych wątpliwości.

25 Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, co wynika przede wszystkim z wydruku CEDIG znajdującego się w aktach administracyjnych tej sprawy, iż prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza nie ma charakteru działalności prowadzonej przez osobę prawną – nie ma formy jakiejkolwiek spółki. Tym samym działalność gospodarczą strony uznać należy za działalność prowadzoną przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną.

26 W konsekwencji powyższego skarżący, w wywiedzionej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia [...] stycznia 2020 r. skardze powinien był podać swój numer PESEL, stosownie do przywołanego już wymogu wynikającego z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. Wskazanie wyłącznie numeru NIP oraz numeru REGON w pieczęci przedsiębiorstwa na ostatniej stronie skargi nie mogło być uznane za wskazanie koniecznych do identyfikacji strony danych. Numery wymienionych rejestrów mogły mieć wyłącznie walor dodatkowy i to w zakresie dotyczącym prowadzonej przed stronę działalności gospodarczej – przedsiębiorstwa, nie zaś, jak stara się to wykazać skarżący w zażaleniu, do identyfikacji samej strony, jako podmioty wnoszącego skargę – pierwsze pismo w postępowaniu przed sądem administracyjnym.

27 Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący zasadnie został wezwany do uzupełnienia stwierdzonego braku formalnego skargi, przez podanie swojego numeru PESEL.

28 Wobec niespornej, jak i nie kwestionowanej okoliczność, że wezwanie do uzupełnienia tego braku pozostało bez odpowiedzi strony do dnia wydania objętego zażaleniem postanowienia, Sąd I instancji miał zarówno podstawy jak i obowiązek do odrzucenia wniesionej w sprawie skargi, albowiem art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych.

29 Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.