Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2020 r., II GZ 125/20

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2020 r., II GZ 125/20

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 1057/19 odrzucające skargę P. P. w sprawie ze skarg P. P. i M. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry postanawia uchylić zaskarżone postanowienie

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 5 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 1057/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę P. P. w sprawie ze skarg P. P. i M. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.

3 W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału II z dnia 19 września 2019 r. wezwano kolejno M. W. i P. P. do uiszczenia przez każdego ze skarżących wpisu sądowego w kwocie 400 zł od wniesionych przez nich skarg na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r. Odpis zarządzenia doręczono M. W. w dniu 23 września 2019 r., natomiast P. P. w dniu 7 października 2019 r. W dniu 30 września 2019 r. na rachunek Sądu wpłynęła kwota 400 zł od A. Spółka Jawna. W tytule przelewu wpisano sygnaturę sprawy oraz wskazano, że jest to wpis od skargi, podając oznaczenie zaskarżonej decyzji.

4 Sąd I instancji przyjął, że kwota 400 zł została uiszczona tytułem uzupełnienia braków fiskalnych przez M. W., ponieważ wpłynęła ona w ostatnim dniu przewidzianym do uzupełnienia tych braków dla skarżącej, a jednocześnie zanim w ogóle doręczono P. P. wezwanie do uzupełnienia wymaganych braków fiskalnych. W konsekwencji Sąd I instancji uznał, że skarżący P. P. nie uiścił wpisu sądowego od skargi, co obligowało Sąd do odrzucenia wniesionej przez tego skarżącego skargi.

5 P. P. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu m.in. naruszenie art. 214 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), poprzez jego niezastosowanie. Skarżący podkreślił, że obowiązki P. P. i M. W. wynikające z zaskarżonej decyzji są wspólne.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

8 Wskazać należy, że za podstawę odrzucenia skargi w tej sprawie Sąd I instancji przyjął w kontrolowanym postanowieniu przepis art. 220 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.

9 Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęły dwie odrębne skargi wniesione przez M. W. oraz przez P. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję wymierzającą M. W. i P. P. solidarnie karę pieniężną w wysokości 12000 zł za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.

10 Stosownie do treści § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł. Zasadnie zatem Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzesowie określił wpis w wysokości 400 zł, bowiem zaskarżona decyzja dotyczy należności pieniężnej w wysokości 12000 zł.

11 Należy jednak zgodzić się z wnoszącym zażalenie, że w rozpoznawanej sprawie niezasadne było wzywanie skarżących do uiszczenia odrębnych wpisów w wysokości 400 zł, w sytuacji gdy skarżący wnieśli wprawdzie odrębne skargi, ale złożyli je na tę samą decyzję dotyczącą nałożenia na nich solidarnie jednej kary pieniężnej.

12 Zgodnie z art. 51 p.p.s.a., kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Cytowany przepis wprowadza instytucję współuczestnictwa kilku skarżących w jednej sprawie. Współuczestnictwo to zachodzi, gdy stroną skarżącą jest nie jeden, lecz dwa lub więcej podmiotów. Podmioty te mogą występować w jednej sprawie w charakterze strony tylko wówczas, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu czy przewlekłości postępowania. Skorzystanie z formy współuczestnictwa w sytuacji określonej w art. 51 p.p.s.a. jest uprawnieniem strony a nie jej obowiązkiem. Jednak fakt, że skarżący wnieśli odrębne skargi na tę samą decyzję, nie oznacza, że skargi te powinny być odrębnie zarejestrowane i rozpoznane. Należy bowiem mieć na uwadze regulację zawartą w art. 111 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą Sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Z zestawienia art. 51 i art. 111 § 1 p.p.s.a. wynika, że w każdej sytuacji, w której skarżący nie skorzystali z przysługującej im formy współuczestnictwa przewidzianej w art. 51 p.p.s.a., sąd administracyjny zobowiązany jest z urzędu do połączenia spraw, które mogły być objęte jedną skargą (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2008 r., sygn. akt II GSK 255/08 oraz z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt I OZ 508/12, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji dokonał w istocie połączenia spraw, rejestrując obydwie skargi pod jedną sygnaturą.

13 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, na uwzględnienie zasługiwał podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 214 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne podlega jednej opłacie, w przeciwnym bowiem razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Jak zgodnie podnosi się w orzecznictwie przepis ten ma zastosowanie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas gdy uprawnienia lub obowiązki dwóch (kilku) osób związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, np. w przypadku nałożenie na strony solidarnie kary pieniężnej. Opłata sądowa obciąża wówczas skarżących solidarnie, a nie każdego z nich w pełnej wysokości. Skarżący – zobowiązani solidarnie - mogą uiścić stosowny wpis razem albo wpłaty takiej może dokonać (w całości) jedna osoba. Uiszczenie wpisu przez jednego ze skarżących zwalnia pozostałych z obowiązku uiszczenia tej należności. Wymaga jednocześnie podkreślenia, że skargi niezależnie od tego, czy zostały wniesione w jednym piśmie czy też w kilku pismach (w sytuacji, o której mowa w art. 51 i art. 111 § 1 p.p.s.a.), podlegają odrębnemu wpisowi w pełnej wysokości od każdego ze skarżących, tylko w przypadkach przewidzianych w art. 214 § 2 zdanie drugie p.p.s.a.

14 Wzywając do wpisu w rozpoznawanej sprawie, Sąd I instancji był zaś zobowiązany do zastosowania art. 214 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. W konsekwencji, od skarg M. W. i P. P. winien być uiszczony jeden wpis w wysokości 400 zł. Skoro w wpis w takiej wysokości został uiszczony w terminie, niezasadne było odrzucenie skargi P. P. na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.

15 Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.