Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., II GW 18/16

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., II GW 18/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zabłocka (spr.) Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku S. z dnia [...] sierpnia 2016 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy S. a Prezesem Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w Warszawie w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia należności powstałych z tytułu umów zawartych na realizację zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej realizowanych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych postanawia: wskazać S., jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

2 S. działając na podstawie art. 22 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z "wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Prezesem Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w Warszawie poprzez wskazanie Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w Warszawie jako organu właściwego do wydania decyzji o umorzeniu należności stanowiącej dochód Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych, a będącej wierzytelnością wobec Z.G. , w łącznej wysokości 15 393.83 zł."

3 W uzasadnieniu wniosku S. wskazał, że na podstawie art. 49f ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.; dalej: ustawa o rehabilitacji) skierował do Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w Warszawie (PFRON) wniosek o umorzenie zobowiązania Z.G. Wraz z wnioskiem przedłożył niezbędne dokumenty.

4 Wyjaśnił, że pismem z dnia [...] maja 2016 roku Zastępca Dyrektora Wydziału Ekonomiczno-Finansowego Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych poinformował, że na podstawie art. 49 f ust. 1 ustawy o rehabilitacji kompetencje w zakresie podejmowania decyzji o umorzeniu należności powstałych z tytułu umów zawartych na realizację zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej realizowanych ze środków PFRON należą do organów i podmiotów powołanych do zawierania takich umów, w tym przypadku do Starosty, jako strony umowy (następca prawny) zawartej ze Z.G.

5 S. wskazał, że z akt sprawy wynika, iż należność dochodzona od S. wynika z umowy zawartej przez Wojewódzki Ośrodek do Spraw Zatrudnienia i Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w s.

6 Wyjaśnił, że z dniem 1 stycznia 1999 r. właściwi starostowie stali się stroną dotychczasowych umów cywilnoprawnych dotyczących realizacji przejętych przez samorządy powiatowe zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, w miejsce dotychczasowych dyrektorów wojewódzkich urzędów pracy. Po tym dniu, także w odniesieniu do umów zawartych przed tą datą, a dotyczących zwrotu kosztów zatrudniania osób niepełnosprawnych, podmiotem odpowiedzialnym za zobowiązania z tych umów jest właściwy powiat, reprezentowany przez starostę.

7 S. stwierdził, że w jego ocenie przepis art. 49f ust. 3 ustawy o rehabilitacji nie jest jednoznaczny bowiem nie wynika z niego, że to starosta jest właściwie umocowany do umorzenia należności i wydania w tym przedmiocie decyzji. Przepis ten wskazuje, że starosta podejmuje decyzję w przypadku umarzania należności wynikających z umów określonych w ust. 1, do których zawierania został powołany dyrektor powiatowego urzędu pracy lub kierownik organizacyjny powiatu. Zatem, w ocenie Starosty, do zawierania umów podmioty wskazane wprost w tym przepisie zostały powołane dopiero wskutek reformy administracyjnej począwszy od 1 stycznia 1999 roku, a wcześniej takie umowy zawierały inne podmioty. Dlatego w przypadku uprawnień dotyczących umarzania zobowiązań w całości lub części, rozkładania ich na raty, bądź też ustalania nowych terminów płatności tych zobowiązań, brak jest jednoznacznego wskazania, że to on posiada takie uprawnienia.

8 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

9 Stosownie do treści art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

10 Spory, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga na wniosek, postanowieniem przez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

11 W rozpoznanej sprawie mamy do czynienia z negatywnym sporem kompetencyjnym, w którym żaden z organów: S. oraz Prezes Zarządu PFRON nie uznaje się za właściwy do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia zadłużenia posiadanego przez Z.G., które powstało na skutek niespłacenia przez niego części rat pożyczki udzielonej mu ze środków PFRON na podstawie umowy zawartej dnia 10 lipca 1992 r. z Wojewódzkim Urzędem Pracy - Wojewódzkim Ośrodkiem ds. Zatrudnienia i Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w S.

12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że rozstrzygnięcia powyższego sporu kompetencyjnego należy dokonać w oparciu o przepis art. 49f ust. 1 ustawy o rehabilitacji, który to przepis stanowi, że na wniosek dłużnika lub strony umowy, której przedmiot obejmuje dokonanie wydatków ze środków Funduszu, organy i podmioty powołane do zawierania takich umów mogą: 1) umorzyć w części lub w całości należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, w drodze decyzji, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 lub 2) rozłożyć na raty spłatę tych należności lub odroczyć termin ich płatności, w drodze umowy - w przypadku uzasadnionym ważnym interesem dłużnika, interesem publicznym, względami gospodarczymi lub społecznymi, lub innymi przyczynami zasługującymi na uwzględnienie, w szczególności w razie całkowitej nieściągalności w rozumieniu art. 49 ust. 5b.

13 Z zacytowanego przepisu wynika wprost, że umorzyć należności pieniężne wynikające z umów w nim określonych może organ lub podmiot uprawniony do zawarcia umowy.

14 Umowa o udzielenie pożyczki ze środków PFRON została zawarta pomiędzy Z.G. a Wojewódzkim Urzędem Pracy - Wojewódzkim Ośrodkiem ds. Zatrudnienia i Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w S. w 1992 r.

15 Na podstawie art. 34 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa (Dz.U. z 1998, nr 162, poz.1126) z dniem 1 stycznia 1999 r. właściwi starostowie stali się stroną dotychczasowych umów cywilnoprawnych, dotyczących realizacji przejętych przez samorządy powiatowe zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudniania osób niepełnosprawnych, w miejsce dyrektorów wojewódzkich urzędów pracy.

16 Na podstawie tego przepisu S. stał się z mocy prawa stroną ww. umowy pożyczki zawartej w 1992 r. ze Z.G., co nakazuje uznanie Starosty za organ powołany do zawarcia umowy w rozumieniu art. 49f ust. 1 ustawy o rehabilitacji i w konsekwencji za organ uprawniony do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia należności z niej wynikających.

17 Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sporu kompetencyjnego w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia należności powstałych z tytułu umów zawartych na realizację zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej realizowanych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych postanowił wskazać S., jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

18 Z wyżej przedstawionych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.