Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2017 r., II GSK 4528/16

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2017 r., II GSK 4528/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat - Rembelska Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia del. WSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant Patrycja Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 337/16 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. S. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2016r., sygn. akt II SA/Gl 337/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (zwany dalej także: Sąd lub Sąd I instancji) oddalił skargę M.S. (zwanego dalej także: Skarżący) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia [..] lutego 2016r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

3 Powyższy wyrok Sądu I instancji zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

4 Decyzją Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. z dnia 16 kwietnia 2015r. nr [...], wydaną na podstawie art. 92a ust. 1 i ust. 2 oraz art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013r. poz. 1414 ze zm., zwanej dalej u.t.d.), nałożono na M.S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [..], karę pieniężną w wysokości 6.350 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi oraz przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu.

5 Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, Główny Inspektor Transportu Drogowego w Warszawie decyzją z dnia [..] lutego 2016r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016r. poz. 23, zwanej dalej k.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. a, lit. h, art. 92a ust. 1-6, art. 92b, art. 92c u.t.d., lp. 6.2.1 oraz lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, utrzymał w mocy decyzję [..] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] kwietnia 2015r. W uzasadnieniu podano m.in., że zostało udowodnione na podstawie protokołu kontroli drogowej z dnia 12 marca 2015r., danych z systemu viaToll, a także danych cyfrowych z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego, że kierowca J.K. nie rejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy swej aktywności i przebytej drogi w dniu 12 marca 2015r. od godziny 6:15 do godziny 7:05. Organ II instancji uznał zatem, że nałożona kara w wysokości 5000 złotych jest zasadna. Organ odwoławczy wskazał również, że kierowca prowadził pojazd przez 7 godzin i 50 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 3 godziny i 20 minut. Zasadne jest więc, zdaniem organu, utrzymanie kary pieniężnej w wysokości 1350 złotych za stwierdzone naruszenia określone lp. 5.2 załącznika nr 3 do u.t.d. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 k.p.a., gdyż zgromadził w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem.

6 Skargę na powyższą decyzję złożył Skarżący, domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji [..] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. z dnia [...] kwietnia 2015r. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokonaniu dowolnej oceny dowodów, co doprowadziło organ do błędnych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji do nieuzasadnionego przypisania stronie naruszeń opisanych pod lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, a to wskutek bezzasadnego oparcia ustaleń na zapisach z bramownic systemu viaToll - w sytuacji, gdy:

7 a) zgodnie z obowiązującymi i powołanymi w uzasadnieniu skargi przepisami prawa unijnego - weryfikacja i kontrola zapisów czasu pracy kierowców odbywa się tylko poprzez analizę zapisów znajdujących się na kartach kierowców i w pamięci tachografów, nie zaś w oparciu o bliżej nieokreślone - ogólnie powołane w uzasadnieniu decyzji dane z systemu elektronicznych opłat drogowych viaToll, czyli w oparciu o nielegalizowane urządzenia jakimi są bramownice systemu poboru opłat viaToll, służące wyłącznie do sprawdzania prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej,

8 b) zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Głównego Inspektora Transportu Drogowego - organ kontrolny ma obowiązek badać aktywność kierowcy, nie zaś pojazdu, do czego w istocie sprowadza się analiza danych z systemu elektronicznych opłat drogowych viaToll,

9 c) organ w żaden sposób nie udowodnił, że w okresie wskazanym w uzasadnieniu decyzji, tj. w dniu 12 marca 2015r. od godz. 6:15 do godz. 7.05 to kierowca J.K. prowadził pojazd marki DAF o nr. rej. [...], kiedy to pojazd ten miał logować się na bramownicach systemu viaToll na drodze krajowej nr [..] na odcinku [...], skoro jak wynika z danych zarejestrowanych na karcie kierowcy oraz przez cyfrowy przyrząd rejestrujący - w dniu 12 marca 2015r. od godz. 6:15 do godz. 7.05 pojazd ten był kierowany przez innego kierowcę;

10 d) poszczególne urządzenia do poboru opłaty elektronicznej viaBox były i są wykorzystywane w różnych pojazdach należących do strony, w zależności od jej bieżących potrzeb, co z uwagi na ten sam rodzaj pojazdów nie wpływa na wysokość uiszczanej opłaty elektronicznej, w związku z czym organ II instancji błędnie przyjął, że urządzenie viaBox o nr [..] jest przyporządkowane do pojazdu o nr rej [..].

11 e) organ II instancji pominął zeznania świadka, kierowcy j.k>, a także fakt, iż wymieniony nie zgodził się z ustaleniami kontroli oraz odmówił podpisania protokołu kontroli, jak również zaniechał, wbrew obowiązkowi, przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia, kto w kontrolowanym okresie prowadził pojazd o nr rej. [...], w szczególności zaniechał przesłuchania strony postępowania na tę okoliczność.

12 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powtarzając swą poprzednią argumentację.

13 Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że w toku prowadzonego postępowania organ I instancji podjął dodatkowe czynności wyjaśniające, w wyniku których, na podstawie danych zarejestrowanych w systemie viaTool potwierdzono, że w przedmiotowym okresie kierowca poruszał się po drodze publicznej. Skarżący nie wykazał, by ktoś inny jeździł przedmiotowym pojazdem w zakwestionowanym dniu, bądź aby przedmiotowe urządzenie używane było w innym pojeździe, co faktycznie byłoby sprzeczne z wymaganiami dotyczącymi jego użytkowania. Na taką okoliczność nie wskazywał też świadek J.K., który choć nie był w stanie wskazać różnic danych pochodzących z różnych urządzeń, to jednak nie wskazywał na okoliczności, które są podnoszone w skardze, mimo iż kierował przedmiotowym pojazdem. Wskazywał m. in., że nikt inny nie prowadził tego pojazdu.

14 Zdaniem Sądu, uwzględnienie danych z systemu viaTool uznać należy za dopuszczalne w świetle art. 75 § 1 k.p.a. Dokonana przez organy ocena znajduje bowiem potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Jest spójna i logiczna, co wobec braku dowodów mogących ją skutecznie podważyć powoduje, że nie można dokonanych ustaleń uznać za nieprawidłowe. Natomiast zeznanie kierowcy jest jednym z dowodów i podlega ocenie w kontekście całokształtu materiału dowodowego. Z kolei strona również nie wskazała żadnych dowodów na potwierdzenie tego, że stwierdzone naruszenia nie zaistniały, a jedynie polemizuje ze zgromadzonym materiałem dowodowym i częściowo go podważa.

15 Sąd I instancji stwierdził, że ciążący na organie obowiązek wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy nie zwalnia strony ze współdziałania z organem w ich wyjaśnieniu, zwłaszcza gdy przedstawienie dowodów potwierdzających jej twierdzenia leży w interesie strony i tylko z jej udziałem możliwe jest ich ewentualne pozyskanie. To przedsiębiorca prowadzi bowiem dokumentację działalności i to on - jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą - powinien posiadać pełną dokumentację związaną z tą działalnością. Zdaniem Sądu, nie sposób przerzucać na organ nieograniczonego obowiązku dowodowego, zwłaszcza we wszystkich tych przypadkach, w których organ nie ma możliwości pozyskania korzystnych dla strony dowodów. O ile na organie ciążył obowiązek udowodnienia faktów związanych z naruszeniem przez Skarżącego przepisów o transporcie drogowym, to bez przedstawienia przez stronę dowodów mogących podważać ustalenia organu, nie jest możliwe przyjęcie jej twierdzeń co do braku podstaw uznania jej odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej. Skarżący nie wskazał żadnego innego kierowcy, który miałby kierować pojazdem zaopatrzonym w przedmiotowe urządzenie viaBox w okresie, kiedy samochód ten logował się w kolejnych punktach naliczania opłat (w tym zakresie jego twierdzenia sprzeczne były nawet z zeznaniami J.K.). Skoro bowiem wymieniony pojazd logował się w kolejnych punktach naliczania opłat, a nie mógł poruszać się bez kierowcy, to organ słusznie uznał, iż w/w kierowca poruszał się bez rejestrowania swej aktywności.

16 W ocenie Sądu, nie została także spełniona przesłanka z art. 86 k.p.a., gdyż dowód z przesłuchania stron jest dowodem posiłkowym (subsydiarnym). Natomiast organ przeprowadził wszechstronne postępowanie dowodowe, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Skarżący tymczasem posługuje się jedynie ogólnymi sformułowaniami dotyczącymi rzekomych zaniedbań ze strony organów, nie wskazując żadnych konkretnych dowodów potwierdzających jego wywody. W szczególności nie wskazuje, kto konkretnie w ustalonym czasie miałby używać danego urządzenia viaBox. Zdaniem Sądu, do odczytu zarejestrowanych danych z urządzeń i systemu viaToll nie było również konieczne powołanie biegłego, bowiem czynności te mogły być przeprowadzone przez organ, a pozyskane dane nie wymagały takiego przetwarzania, by konieczne tu były wiadomości specjalne. Nie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a., art. 92a, b i c, lp. 6.2.1, 5.2.1, 5.2.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, ani też innych przepisów.

17 W opinii Sądu, nie doszło również z powyższych względów do naruszenia w postępowaniu dowodowym wskazanych w skardze przepisów unijnych dotyczących czasu pracy kierowców i jego rejestrowania, w tym przepisów obecnie archiwalnego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE nr L 370 z dnia 31 grudnia 1985r., s. 8-21 ze zm.), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym (Dz. U. UE L 60 z dnia 28 lutego 2014r.) oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 102 z dnia 11 kwietnia 2006r.).

18 Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę kasacyjną wniósł M.S., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "-[...], domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi Sądu I instancji skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) w związku z przepisami art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., polegające na braku uwzględnienia skargi, pomimo że organ w zaskarżonej decyzji dopuścił się naruszenia wymienionych przepisów postępowania administracyjnego, poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych wyłącznie w oparciu o zapisy bramownic systemu viaTOLL - w sytuacji, gdy:

19 – z zapisów tych nie wynika, że to akurat kierowca J.K. prowadził pojazd marki DAF o numerze rejestracyjnym [...] w dniu 12 marca 2015r. między g. 6:15 a 7:05, kiedy to pojazd miał logować się na bramownicach systemu viaTOLL na drodze krajowej nr 18 na odcinku [...],

20 – kierujący J.K., zgodnie z zapisami zawartymi na karcie kierowcy i w pamięci cyfrowego urządzenia rejestrującego (tachografu), w powyższym okresie odbywał odpoczynek,

21 – kontrolujący w czasie kontroli nie ujawnili stosowania przez kierującego jakiegokolwiek urządzenia niedozwolonego mogącego zakłócić pracę tachografu,

22 – wbrew stanowisku Sądu - ciężar dowodu w zakresie wykazania, który konkretnie kierowca prowadził pojazd we wskazanej dacie, stosownie do treści art. 7 k.p.a., nie spoczywa na stronie skarżącej, lecz na organie administracji.

23 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie powyższych zarzutów. Wskazano w szczególności, że pośród powoływanych przez Sąd I instancji dowodów mających świadczyć o popełnieniu przez kierowcę naruszenia opisanego w Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. tylko zapisy bramownic systemu viaTOLL mogłyby świadczyć o dopuszczeniu się przez kierującego naruszenia, skoro z danych z karty kierowcy i urządzenia rejestrującego wynika, że J.K. w powyższym okresie odbywał odpoczynek. Brak jest natomiast fotografii z punktów poboru opłat, które mogłyby potwierdzić, kto konkretnie prowadził pojazd w spornym okresie. Według skarżącego ciężar dowodu w zakresie okoliczności przemawiających za nałożeniem na stronę kary finansowej obciąża organ, nie zaś stronę. Wbrew stanowisku Sądu, nie miał on zatem obowiązku podważać domniemań i przypuszczeń organów, nie miał obowiązku wykazywać, że pojazdem poruszał się w spornych miejscach i datach inny kierowca niż J.K., lecz to organ miał obowiązek wykazać, że to ten akurat kierowca prowadził ten pojazd. Według skarżącego kasacyjnie weryfikacja i kontrola zapisów czasu pracy kierowców odbywa się tylko poprzez analizę zapisów (znajdujących się na wykresówkach, kartach kierowców i w pamięci tachografów) powstałych w wyniku zapisu przez zalegalizowane urządzenia rejestrujące - czyli tachografy analogowe (jak w niniejszej sprawie) bądź cyfrowe. Żadne inne dane pochodzące z zewnętrznych urządzeń nielegalizowanych i niesłużących do pomiaru i zapisu czasu pracy kierowców nie mogą zastąpić urządzeń rejestrujących co do rejestracji czasu pracy kierowcy. Zastosowana przez organ kontrolny i zaaprobowana z naruszeniem wymienionych przepisów k.p.a. przez Sąd I instancji analiza czasu pracy zapisanych na kartach kierowców i tachografach cyfrowych z użyciem "danych pozyskanych z elektronicznego systemy poboru opłat" jest przeprowadzona z naruszeniem elementarnych zasad prawa materialnego. Skarżący kasacyjnie zarzucił też, że Sąd I instancji nie odniósł się do podnoszonej przez niego w skardze kwestii, że zapis lub brak zapisu na wykresówce czy karcie kierowcy dotyczącej określonego pojazdu nie został zarejestrowany na bramownicy, która odczytała sygnał z urządzenia viaBOX, nie może mieć żadnego znaczenia w niniejszej sprawie, albowiem urządzenia te w przedsiębiorstwie należącym do strony nie są przypisane do konkretnych pojazdów, lecz stosowany jest system rotacyjny, w zależności od bieżących potrzeb przedsiębiorcy.

24 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

25 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

26 Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej, wyznaczonymi wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie w skardze kasacyjnej naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego rzeczywiście zaistniały. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy zostały naruszone. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

27 W skardze kasacyjnej podniesiono wyłącznie zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, w oparciu wyłącznie o zapisy z bramownic systemu viaToll. Głównym przedmiotem sporu jest zatem sposób przeprowadzenia w tej sprawie przez organ postępowania dowodowego.

28 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, zasadnie uznał Sąd I instancji, że przeprowadzone w sprawie postępowanie było prawidłowe, stanowiąc podstawę do nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej.

29 Przepis art. 92a ust. 1 u.t.d. stanowiący podstawę wymierzenia skarżącej kary pieniężnej ustanawia odpowiedzialność administracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy, a odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny (por. m.in. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2013r., sygn. akt II GSK 2460/11, LEX nr 1337143). Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego transport drogowy w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto prowadził pojazd samochodowy. Ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się bowiem w reżimie odpowiedzialności obiektywnej. Jej celem jest zapewnienie przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów służących bezpieczeństwu powszechnemu, zapewnienie wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Z tego punktu widzenia system sankcji przewidzianych przez przepisy ustawy o transporcie drogowym stanowi przejaw interwencjonizmu państwowego w sferę, która została uznana przez ustawodawcę za szczególnie istotną. Nałożona zaskarżoną decyzją sankcja administracyjna ma przede wszystkim znaczenie prewencyjne. Istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje (por. m.in. wyrok NSA z 6 lipca 2011 r., sygn. akt II GSK 716/10). Ustawodawca umożliwił przedsiębiorcy obalenie domniemania odpowiedzialności przedsiębiorcy wykonującego przewóz w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 92b ust. 1 u.t.d i art. 92c ust. 1 u.t.d. Biorąc pod uwagę okoliczności rozpoznawanej sprawy i granice skargi kasacyjnej należy uznać, że te przesłanki w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły.

30 Nie jest zasadny podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Skarżący zarzuca, iż Sąd I instancji zaakceptował nieprawidłowe ustalenie przez organ stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji skutkowało wymierzeniem kary pieniężnej. W tym zakresie autor skargi kasacyjnej wskazuje, że w jego ocenie dla prawidłowego przeprowadzania postępowania dowodowego nie było wystarczające dokonanie ustaleń faktycznych w oparciu o zapisy bramownic systemu viaTOLL.

31 Przede wszystkim należy wskazać, że wbrew twierdzeniu skarżącego kasacyjnie, zapisy z bramownic viaToll nie były jedynym dowodem, na którym organ oparł ustalenia dotyczące stanu faktycznego, a więc dotyczące tego, że zatrudniony u skarżącego kierowca J.k. nie rejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy swej aktywności i przebytej drogi w dniu 12 marca 2015r. od godziny 6:15 do godziny 7:05 oraz że prowadził pojazd przez 7 godzin i 50 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 3 godziny i 20 minut. Zgromadzone w aktach sprawy dokumenty dowodzą, że powyższe ustalenia faktyczne zostały dokonane także na podstawie protokołu kontroli drogowej z dnia 12 marca 2015r., jak również danych cyfrowych z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego. Wbrew zatem twierdzeniu skargi kasacyjnej, dane z systemu viaTOLL nie były jedyną podstawą ustalenia stanu faktycznego w tej sprawie.

32 Zasadnie uznał Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku, że w toku prowadzonego postępowania organ I instancji wskazał dowody, na podstawie których ustalił, że w przedmiotowym okresie kierowca poruszał się po drodze publicznej (dane zarejestrowane w systemie viaTOOL), natomiast skarżący ogranicza się jedynie do ogólnego kwestionowania wiarygodności tego dowodu, nie przedkłada jednak żadnego innego dowodu na okoliczność, że tym pojazdem w tym dniu jeździł ktoś inny, albo że urządzenie to używane było w innym pojeździe. Zasadnie zresztą podniesiono w tej sprawie, że praktyka, o jakiej wspomina skarżący kasacyjnie, tj. używania urządzenia przypisanego do danego pojazdu w innym pojeździe, byłaby sprzeczna z wymaganiami dotyczącymi jego użytkowania. Zasadnie zwrócono uwagę w toku postępowania, że na taką okoliczność nie wskazywał też sam kierowca - J.K., który nie zaprzeczał, że kierował przedmiotowym pojazdem. Kierowca nie był w stanie wskazać przyczyn różnic danych pochodzących z różnych urządzeń, jednakże nie powoływał się na to, że ktoś inny prowadził ten pojazd.

33 Nietrafny jest też zarzut skargi kasacyjnej kwestionujący dopuszczalność dowodu z danych z systemu viaTOLL w niniejszym postępowaniu. Prawidłowo uznał Sąd I instancji, że w świetle art. 75 § 1 k.p.a. dopuszczalne było uwzględnienie danych z systemu viaTool. Z przepisu art. 75 §1 k.p.a. wynika, że "Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny". Dopuszczenie zatem jako dowodu w tej sprawie danych wynikających z systemu viaTOLL było zgodne z prawem. Podkreślenia wymaga, że dokonana przez organy ocena tego dowodu znajduje potwierdzenie w pozostałym zgromadzonym materiale dowodowym. Jest spójna i logiczna, co wobec braku dowodów mogących ją skutecznie podważyć powoduje, że nie można dokonanych ustaleń uznać za nieprawidłowe.

34 Nietrafnie zarzuca skarżący kasacyjnie, że obowiązek dowodowy w tej sprawie spoczywał wyłącznie na organie, a sam skarżący zwolniony był w tym zakresie od współdziałania i jakiejkolwiek inicjatywy dowodowej. Rzeczywiście w tej sprawie to na organie ciążył obowiązek udowodnienia faktów związanych z naruszeniem przez skarżącego przepisów o transporcie drogowym. Zasadnie jednak w sprawie uznano, że bez przedstawienia przez skarżącego dowodów mogących podważać ustalenia organu, nie było możliwe podważenie ustaleń faktycznych dokonanych przez organ i przyjęcie braku podstaw do odpowiedzialności skarżącego. Ciążący na organie obowiązek wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy nie zwalnia strony ze współdziałania z organem w ich wyjaśnieniu, zwłaszcza gdy przedstawienie dowodów potwierdzających jej twierdzenia leży w interesie strony i tylko z jej udziałem możliwe jest ich ewentualne pozyskanie. Trafnie zatem wskazał Sąd I instancji, że skoro to przedsiębiorca prowadzi dokumentację działalności, nie sposób przerzucać na organ nieograniczonego obowiązku dowodowego w tych przypadkach, w których organ nie ma możliwości pozyskania korzystnych dla strony dowodów. Skarżący nie wskazał żadnego innego kierowcy, który miałby kierować pojazdem zaopatrzonym w to urządzenie viaBox w okresie, kiedy samochód ten logował się w kolejnych punktach naliczania opłat. Skarżący nie wykazał także, że urządzenie viaBox było w tym czasie przeniesione do innego pojazdu. Taki stan faktyczny byłby zresztą sprzeczny z zeznaniami samego kierowcy - J.K.. Skoro bowiem wymieniony pojazd logował się w kolejnych punktach naliczania opłat, a nie ustalono w sprawie, że prowadził go ktoś inny niż J.K., to organ słusznie uznał, iż to właśnie ten kierowca poruszał się pojazdem, bez rejestrowania swej aktywności.

35 To, że czasie kontroli nie ujawniono stosowania przez kierującego jakiegokolwiek niedozwolonego urządzenia mogącego zakłócać pracę tachografu, nie podważa prawidłowości poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, że pojazd kierowany przez J.K. poruszał się po drodze publicznej, ale aktywność kierowcy nie była rejestrowana mimo istniejącego obowiązku.

36 Skarżący kasacyjnie ogranicza się jedynie do ogólnych zarzutów dotyczących naruszeń proceduralnych ze strony organów, nie wskazuje jednak żadnych konkretnych dowodów potwierdzających jego wywody. W szczególności nie wskazuje, kto konkretnie w ustalonym czasie miałby używać danego urządzenia viaBox albo kierować tym pojazdem. Organ przeprowadził w tej sprawie wszechstronne postępowanie dowodowe, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Nie doszło zatem do zarzucanego skargą kasacyjną naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a.

37 Należy zatem uznać, że zasadnie Sąd I instancji zaakceptował stanowisko organów, że brak było podstaw do zakwestionowania prawidłowości przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego. Skarżący kasacyjnie, jako przedsiębiorca, powinien tak zorganizować pracę kierowców i ewidencjonować dokonywane przejazdy, by móc wykazać, kto w danym czasie prowadził dany pojazd i czy ewentualnie doszło do wymiany viaBoxów między pojazdami. To na skarżącym spoczywał ciężar wykazania, że na podstawie wskazanych przez organ dowodów, został ustalony nieprawidłowy stan faktyczny, gdyż to skarżący kasacyjnie posiadał instrumenty prawne i faktyczne, aby zapewnić należyte wykonywanie obowiązków przez kierowców, przeciwdziałając naruszeniom prawa. Skarżący kasacyjnie nie wykazał, by zgodnie ze starannością właściwą dla profesjonalnego podmiotu, podjął takie działania, które zapobiegłyby tego rodzaju sytuacjom w praktyce.

38 W przeprowadzonym postępowaniu wszelkie prawa i gwarancje strony zostały zachowane. Skoro zgromadzony przez organy materiał dowodowy wykazał w sposób jednoznaczny, że przewóz drogowy wykonywany był przez skarżącego jako przedsiębiorcę z naruszeniem przepisów u.t.d., to zaistniały tym samym okoliczności uzasadniające nałożenie kary pieniężnej, a jej wysokość została ustalona w sposób prawidłowy.

39 Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.

40 O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz art. 209 p.p.s.a.