Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2017 r., II GSK 2931/15

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2017 r., II GSK 2931/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Protokolant Tomasz Haintze po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 448/15 w sprawie ze skargi H. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r., nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz H. D. 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 II GSK 2931/15

UZASADNIENIE

3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., rozpoznając w dniu 13 maja 2015 r. skargę H. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r. nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2012 r., stwierdził że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu oraz zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

4 H. D. w dniu [...] marca 2011 r. złożyła do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wniosek o wydanie decyzji w sprawie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu pobieranych świadczeń.

5 Po rozpatrzeniu powyższego wniosku, organ ustalił, że H. D. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania emerytury przyznanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych od [...] maja 2005 r. oraz z tytułu pobierania świadczenia wdowiego wypłacanego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia [...] lutego 2010 r.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11 uchylił decyzję Prezesa NFZ z dnia 29 czerwca 2011 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia 11 maja 2011 r., w zakresie ustalenia, że skarżąca podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania świadczenia wdowiego wypłacanego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia [...] lutego 2010 r.

7 Sąd wskazał, że analiza art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia [...] sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 ze zm.) – dalej zwanej ustawą o świadczeniach, prowadzi do wniosku, że ustawodawca nakłada obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego na enumeratywnie wymienione osoby, posiadające określone w ustawie trzy źródła uposażeń:

8 - pobierające emeryturę lub rentę,

9 - pobierające uposażenie z tytułu stanu spoczynku lub uposażenie rodzinne

10 - oraz pobierające uposażenie po zwolnieniu ze służby lub świadczenie pieniężne o takim samym charakterze.

11 Oznacza to, zdaniem Sądu, że termin "świadczenie pieniężne o takim samym charakterze" używane jest przez ustawodawcę wyłącznie w odniesieniu do osób pobierających uposażenie po zwolnieniu ze służby, natomiast nie odnosi się do pobierających emeryturę lub rentę.

12 W ocenie Sądu I instancji, przepis art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy o świadczeniach, jako nakładający określony obowiązek względem obywatela, nie podlega wykładni rozszerzającej. Oznacza to, że dla zasadności jego zastosowania stan faktyczny będący źródłem obowiązku musi odpowiadać stanowi prawnemu określonemu w tej normie. Poprzez wyliczenie rodzaju posiadanych źródeł uposażeń - zawęża, a nie rozszerza krąg osób, które ustawodawca określa jako "pobierające emeryturę lub rentę". Gdyby bowiem ustawodawca tą normę chciał rozumieć szeroko użyłby obok tytułu uposażenia: emerytura lub renta dodatkowego określenia np. "lub świadczenie pieniężne o takim samym charakterze" – tak samo jak użył terminu "świadczenie", w odniesieniu do osób pobierających uposażenie po zwolnieniu ze służby.

13 Dodatkowo, analiza art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach pozwala zdaniem WSA na przyjęcie, że za osobę pobierającą emeryturę lub rentę m.in. uważa się osobę otrzymującą emeryturę lub rentę z zagranicy. Innymi słowy, przepis ten wyraźnie stawia znak równości między emeryturą i rentą - krajową jak i zagraniczną. Przepis stanowi bowiem, że użyte w ustawie o świadczeniach określenie "osoba pobierająca emeryturę lub rentę" oznacza "osobę objętą zaopatrzeniem emerytalnym lub rentowym, pobierającą rentę socjalną albo rentę strukturalną (...) oraz osobę otrzymującą emeryturę lub rentę z zagranicy".

14 WSA podkreślił, że zagadnieniem spornym w sprawie jest kwestia, czy "świadczenie wdowie" otrzymywane przez H. D. z USA jest rentą, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. A w okolicznościach rozpatrywanej przez Sąd sprawy, organ tych kwestii nie wyjaśnił. W szczególności nie wyjaśnił w ustaleniach faktycznych i nie wskazał podstawy prawnej pozwalającej na przyjęcie, że "świadczenie wdowie" otrzymywane z USA jest równoważne rencie z zagranicy. Innymi słowy, organ nie poczynił żadnych ustaleń, jaki charakter ma "świadczenie wdowie" w świetle norm w USA, czy jest tym samym uposażeniem co renta z zagranicy, o której mowa w art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Nie wyjaśniając podstawy prawnej i faktycznej przyjęcia, że "świadczenie wdowie" otrzymywane z USA stanowi rentę zagraniczną, organ nie miał podstaw do przyjęcia, że świadczenie to stanowi także tytuł do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach.

15 WSA podkreślił, że o ile Prezes NFZ mógł domniemywać, że świadczenie wdowie wypłacane przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych w B. stanowi świadczenie o charakterze rentowym, to już zupełnie nie wskazał podstaw prawnych i faktycznych umożliwiających przyjęcie, że "świadczenie o charakterze rentowym" równoważne jest rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Zaznaczył przy tym, że nie bez znaczenia jest, iż skarżąca płaci już obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne z dwóch tytułów, a pobierane przez nią z USA świadczenie wdowie obciążone jest już w USA zarówno podatkiem jak i ubezpieczeniem zdrowotnym.

16 Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien w szczególności wyjaśnić, jaki charakter prawny ma uposażenie pod nazwą "świadczenie wdowie" w świetle norm w USA i czy jest tożsame z uposażeniem jakim jest renta, o której mowa w art. 66 ust. 1pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Powinien dokonać w tym zakresie ustaleń faktycznych i analizy prawnej przepisów, które wykazywałyby poza wszelką wątpliwość podstawę materialną wydania rozstrzygnięcia w tej części zaskarżonej decyzji, która pozwalałaby na ustalenie, że H. D. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania świadczenia wdowiego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia 1 lutego 2010 r.

17 Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., ustalił, że H. D. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania świadczenia wdowiego wypłacanego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia 1 lutego 2010 r.

18 Decyzją z dnia [...] października 2012 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazał, że w przepisach art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w zw. z art. 5 pkt 20 ww. ustawy, ustawodawca nie wymienił szczegółowo wszystkich aktów prawnych regulujących kwestię objęcia zaopatrzeniem emerytalnym i rentownym. Wskazał jednak w sposób wyraźny, że za osobę pobierającą emeryturę lub rentę uważa się osobę "objętą zaopatrzeniem emerytalnym lub rentowym". Organ odwoławczy podniósł, że Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ zwrócił się do Ambasady Stanów Zjednoczonych Ameryki z prośbą o udzielenie informacji, jaki jest charakter prawny uposażenia pod nazwą "świadczenie wdowie" w świetle norm USA. Ambasada Stanów Zjednoczonych Ameryki pismem z dnia 31 lipca 2012 r. poinformowała, że o świadczenie wdowie mogą ubiegać się wdowa lub wdowiec w wieku minimum lat 60 lub 50 (w przypadku całkowitej i długotrwałej niezdolności do pracy); oraz wdowa lub wdowiec w dowolnym wieku, mający na utrzymaniu dziecko osoby ubezpieczonej do lat 16 lub niepełnosprawne (niepełnosprawność musiałaby nastąpić przed ukończeniem przez dziecko 22 roku życia). Jednocześnie Ambasada poinformowała, że informacje na temat uprawnień do wszelkich świadczeń znajdują się na stronie internetowej Social Security Administration.

19 Prezes NFZ stwierdził, że skarżąca otrzymuje świadczenie z Social Security Administration, czyli z amerykańskiego ubezpieczenia społecznego. Świadczenie wdowie wypłacane przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych w B., jest świadczeniem rentowym wypłacanym z zagranicy, a zatem rodzi obowiązek objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym. Według Prezesa NFZ okoliczność, że w polskim systemie objęcia zaopatrzeniem emerytalnym lub rentowym nieznane jest pojęcie "świadczenia wdowiego", nie stanowi okoliczności wyłączającej tego typu świadczenie spod kręgu osób, o których mowa art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy o świadczeniach.

20 Organ podkreślił przy tym, że rodzaj świadczenia, jaki jest wypłacany H. D. przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA, w oryginalnej wersji językowej brzmi "survivors benefits" - strona internetowa Social Security Administration (www.ssa.gov). Powyższe określenie przez Ambasadę Stanów Zjednoczonych w piśmie z dnia 28 kwietnia 2011 r. zostało przetłumaczone jako "świadczenie wdowie". Według organu, krąg osób uprawnionych do otrzymania powyższego świadczenia oraz okoliczności jego wypłacania są zbliżone do kręgu osób uprawnionych i okoliczności uprawniających do otrzymywania renty rodzinnej, o której mowa w przepisach art. 65 -74 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.).

21 Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniosła H. D.. Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2013 r. (VI SA/Wa 2689/12) Sąd oddalił skargę, podkreślając, iż na mocy art. 153 p.p.s.a., był związany oceną prawną i wskazaniami Sądu wyrażonymi w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11, a zagadnieniem spornym w sprawie jest kwestia, czy "świadczenie wdowie" otrzymywane z USA jest rentą, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach.

22 W ocenie WSA skarżąca nie zakwestionowała w żaden sposób, że o świadczenie, które otrzymuje z Social Security Administration mogą ubiegać się wdowa lub wdowiec w wieku minimum lat 60 lub 50 (w przypadku całkowitej i długotrwałej niezdolności do pracy); oraz wdowa lub wdowiec w dowolnym wieku, mający na utrzymaniu dziecko osoby ubezpieczonej do lat 16 lub niepełnosprawne (niepełnosprawność musiałaby nastąpić przed ukończeniem przez dziecko 22 roku życia). Z pism skarżącej kierowanych do ZUS oraz Dyrektora [...] Oddziału NFZ Sąd wywiódł, że skarżąca ubiegała się o rentę jako wdowa po J. D. zmarłym [...] marca 1986 r. w Nowym Jorku. Wskazywała, że ma na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci, które są dziećmi zmarłego męża.

23 Wobec tego WSA uznał za słuszne przyjęcie przez organ, że krąg osób uprawnionych do otrzymania "świadczenia" wdowiego" jest zbliżony do kręgu osób uprawnionych do otrzymania renty rodzinnej z systemu Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (akt. 65-74 ustawy o rentach). Uwzględniając charakter świadczenia pobieranego przez skarżącą Sąd I instancji doszedł do wniosku, że jest to w istocie renta (rodzinna) przyznana na gruncie przepisów obowiązujących w USA. Otrzymywanie tego świadczenia przez skarżącą z zagranicy uprawniało zaś organ do stwierdzenia, że H. D. powinna na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy o świadczeniach podlegać z tego tytułu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego od dnia 1 lutego 2010 r.

24 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła H. D., żądając jego uchylenia i uwzględnienia skargi, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W., a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzuciła naruszenie:

25 - przepisów prawa materialnego przez nieprawidłowe zastosowanie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 16, art. 5 pkt 20 oraz art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach;

26 - przepisów postępowania w zakresie, który miał wpływ na wynik sprawy tj. m.in. art. 1 § 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 153 p.p.s.a. przez oddalenie skargi w sytuacji, gdy organ nie wykonał zaleceń wyrażonych w wyroku WSA w W. z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11 i nie dokonał zbadania i uzasadnienia w sposób rzetelny charakteru świadczenia otrzymywanego przez skarżącą w świetle norm USA i czy świadczenie to może zostać uznane za rentę z zagranicy w rozumieniu art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach.

27 Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 listopada 2014 r., sygn. akt. II GSK 1607/13, uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 15 kwietnia 2013 r. i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd kasacyjny podkreślił, iż z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji kontrolując legalność kwestionowanej decyzji pod kątem zastosowania się przez organ do oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania - w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. - wziął pod uwagę stanowisko wyrażone w uprzednim orzeczeniu WSA, że: "Zagadnieniem spornym w niniejszej sprawie jest /.../ kwestia, czy "świadczenie wdowie" otrzymywane z USA jest rentą, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. A w okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, organ ten kwestii nie wyjaśnił (...), a ponadto, że "W niniejszej sprawie, o ile Prezes NFZ mógł domniemywać, że świadczenie wdowie wypłacane przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych w Baltimor stanowi świadczenie o charakterze rentowym, to już zupełnie nie wskazał podstaw prawnych i faktycznych umożliwiających przyjęcie, że "świadczenie o charakterze rentowym" równoważne jest rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach (...).

28 Sąd kasacyjny podkreślił, iż zalecenia zawarte w wyroku wydanym w sprawie VI SA/Wa 1757/11 jednoznacznie wskazują na konieczność oceny, jaki charakter ma "świadczenie wdowie" w świetle norm w USA, czy jest tym samym uposażeniem, co renta z zagranicy, o której mowa w art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Zgodnie z tymi zaleceniami konieczne było dokonanie ustaleń faktycznych i analizy prawnej przepisów, które wykazałyby "ponad wszelką wątpliwość" podstawę materialną wydania rozstrzygnięcia.

29 W ocenie NSA, Sąd I instancji zaskarżonym wyrokiem podzielił stanowisko organu, że "uwzględniając charakter świadczenia pobieranego przez skarżącą jest to w istocie renta (rodzinna) przyznana na gruncie przepisów obowiązujących w USA". Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika jednak - wbrew zaleceniom zawartym w uprzednim orzeczeniu - w świetle jakich norm USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego". Zdaniem Sądu kasacyjnego, Sąd I instancji ograniczył się do stwierdzenia, że skarżąca nie zakwestionowała, że "świadczenie, które otrzymuje z Social Security Administration mogą ubiegać się wdowa lub wdowiec w wieku minimum 60 lub 50 lat (w przypadku całkowitej i długotrwałej niezdolności do pracy) oraz wdowa lub wdowiec w dowolnym wieku, mający na utrzymaniu dziecko osoby ubezpieczonej do lat 16 lub niepełnosprawne (niepełnosprawność musiałaby nastąpić przed ukończeniem przez dziecko 22 roku życia). Dodatkowo zaś podniósł jedynie, że krąg uprawnionych do otrzymania "świadczenia wdowiego" "jest zbliżony do kręgu osób uprawnionych do otrzymania renty rodzinnej z systemu Funduszu Ubezpieczeń Społecznych" – wskazując "art. 65-74 ustawy o czynnościach i rentach z FUS".

30 W tym stanie rzeczy NSA uznał, że Sąd I instancji kontrolując legalność kwestionowanej decyzji nie ocenił, czy organ – z poszanowaniem art. 153 p.p.s.a. – zastosował się do zalecenia wyjaśnienia, jaki charakter prawny ma uposażenie pod nazwą "świadczenie wdowie" w świetle norm USA.

31 W świetle powyższego za trafny Sąd kasacyjny uznał również zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie istota problemu – wobec związania oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania – sprowadza się do tego, czy świadczenie otrzymywane przez skarżąca z zagranicy jest – w świetle norm USA – równoważne rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. W zaskarżonym wyroku brak jest natomiast rozważań, co do podstaw prawnych w tym zakresie.

32 Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 13 maja 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 448/15 uchylił decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] października 2012 r. oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie podlegania przez H. D. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu pobierania świadczenia wdowiego wypłacanego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia 1 lutego 2010 r.

33 Sąd ponownie podkreślił, że istotą problemu rozpoznawanej sprawy jest ustalenie, czy "świadczenie wdowie" otrzymywane przez skarżącą z zagranicy jest w świetle norm USA równoważne rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. W konsekwencji zatem zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 16 ustawy o świadczeniach w związku z art. 5 pkt 20 tej ustawy wymaga przeprowadzenia analizy, a następnie ustalenia, czy pobierane świadczenie zagraniczne jest równoważne rencie zagranicznej. W realiach niniejszej sprawy oznacza to konieczność przeprowadzenia wspomnianej analizy w odniesieniu do otrzymywanego przez skarżącą "świadczenia wdowiego".

34 Wskazał, że interpretacja obowiązujących przepisów ustawy o świadczeniach została zaprezentowana w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11, którego mocą uchylono wydaną uprzednio decyzję, a następnie wydano zaskarżone przez skarżącą rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu I instancji, przeprowadzone przez organy postępowanie i wydane rozstrzygnięcia nie wskazują, na podstawie jakich norm prawnych obowiązujących w USA przeprowadzona została analiza "świadczenia wdowiego" pod kątem uznania, że jego charakter odpowiada charakterowi renty zagranicznej. Zalecenia zawarte w powołanym wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. jednoznacznie tymczasem wskazywały na konieczność dokonania oceny, jaki charakter ma świadczenie otrzymywane przez skarżącą i czy jest ono uposażeniem tożsamym z rentą otrzymywaną z zagranicy, o której mowa w art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach, przez dokonanie ustaleń faktycznych oraz analizy prawnej przepisów.

35 W konsekwencji powyższego zdaniem Sądu meriti, uzasadniony jest zarzut dotyczący naruszenia art. 153 p.p.s.a., bowiem organ rozpoznając ponownie sprawę, mimo iż podjął czynności celem ustalenia charakteru świadczenia wypłacanego skarżącej, to wbrew zaleceniom zawartym w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r. nie poczynił jednoznacznych ustaleń, w świetle jakich norm obowiązujących w USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego", a z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wynika, co stanowiło podstawę przyjęcia, że otrzymywane przez skarżącą świadczenie odpowiada zdaniem organu rencie rodzinnej.

36 Powyższe w ocenie WSA wskazuje, że organ naruszył nie tylko zapis art. 153 p.p.s.a., ale również przepisy art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę, organ winien zatem przede wszystkim ustalić w oparciu o normy obowiązujące w USA, jaki charakter ma "świadczenie wdowie". W tym celu winien pozyskać stosowne regulacje prawne obowiązujące w tym zakresie w USA i po ich analizie ustalić, czy wskazane świadczenie odpowiada któremukolwiek świadczeniu przyznawanemu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z przepisami krajowymi.

37 Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie wniósł Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, zarzucając:

38 I. Naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit c) tej ustawy oraz art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i uchyleniu zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ w oparciu o niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym ustalenie wyroku w zakresie:

39 1) naruszenia przez organ art. 7, 8, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a. i błędne przyjęcie, że Prezes NFZ:

40 - nieprawidłowo ustalił treść i wykładnię prawa Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej (USA) w zakresie ustalenia charakteru otrzymywanego przez H. D. świadczenia wdowiego oraz, że Prezes NFZ nie zasięgnął w w/w zakresie informacji u kompetentnych organów ubezpieczeniowych USA, podczas gdy, ustalone fakty wskazują na to, iż Prezes NFZ jednoznacznie ustalił, że świadczenie wdowie otrzymywane przez H. D. z USA ma charakter renty rodzinnej w rozumieniu prawa polskiego, a powyższą interpretację prawa amerykańskiego w zakresie świadczenia wdowiego, Prezes NFZ ustalił na podstawie informacji uzyskanych w Ambasadzie Stanów Zjednoczonych Ameryki w Polsce oraz publikowanych w w/w zakresie przez kompetentny organ ubezpieczeniowy USA (Social Security Administration);

41 II. Naruszenie prawa materialnego, o którym mowa w art. 174 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędną wykładnię art. 109 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych i budzące w tym zakresie uzasadnione wątpliwości wobec przyjęcia przez WSA, że Prezes NFZ w sposób niejednoznaczny wyjaśnił status prawny renty otrzymywanej przez H. D. jako renty, nie odwołując się w tym zakresie do prawa amerykańskiego, podczas gdy art. 109 ustawy o świadczeniach oraz art. 7 i art. 87 Konstytucji RP ustanawiają zasadę, że status osoby ubezpieczonej określany jest przez organy władzy publicznej na podstawie prawa polskiego oraz prawa innego, o ile przewidują to ratyfikowane umowy międzynarodowe albo rozporządzenia, a wydanie decyzji na podstawie prawa amerykańskiego niweczyłoby tę zasadę.

42 Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej, organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi strony, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg norm przepisanych.

43 W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik H. D. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Podkreślił, iż wbrew przepisowi art. 153 p.p.s.a., organ nie wykonał zaleceń i wskazań, co do dalszego postępowania poczynionych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt VI SA/Wa 1757/11. W toku ponownego zbadania sprawy organ uzupełnił materiał dowodowy jedynie o pismo Ambasady Amerykańskiej Dział Świadczeń Federalnych z dnia 05.07.2007 r. oraz z dnia 31.07.2012 r., a także posłużył się stroną internetową www.ssa.gov. Organ nie poczynił żadnych ustaleń prowadzących do wskazania konkretnej normy prawnej (podstawy prawnej) świadczenia, tym samym nie dokonał analizy "świadczenia wdowiego" otrzymywanego przez H. D. pod kątem polskich przepisów prawa.

44 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

45 Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

46 Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach, w którch operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oparte jest więc na zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

47 W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna oparta została na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a.

48 Z postawionych w niej zarzutów wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie odnosi się do kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r. nr [...]w przedmiocie ustalenia, że H. D. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania świadczenia wdowiego wypłacanego przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych B. w USA od dnia 1 lutego 2010 r., stwierdził, że powyższe rozstrzygnięcie narusza prawo, gdyż organ uchybił treści art. 153 p.p.s.a. Rozpoznając bowiem ponownie sprawę, mimo iż podjął czynności celem ustalenia charakteru świadczenia wypłacanego skarżącej, to wbrew zaleceniom zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11, nie poczynił jednoznacznych ustaleń, w świetle jakich norm obowiązujących w USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego", a z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wynika, co stanowiło podstawę przyjęcia, że otrzymywane przez skarżącą świadczenie odpowiada rencie rodzinnej.

49 W pierwszej kolejności należy jednak przypomnieć, iż zaskarżony wyrok został wydany po ponownym rozpoznaniu skargi przez Sąd pierwszej instancji na skutek uwzględnienia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od uprzednio wydanego przez ten Sąd wyroku.

50 W wyroku z dnia 18 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 1607/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylając zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 15 kwietnia 2013 r. (VI SA/Wa 2689/12) i przekazując sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. zawarł wykładnię przepisów prawa, która wiązała Sąd pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu skargi. Do tej wykładni odwołał się przede wszystkim Sąd pierwszej instancji uznając, że istniały podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Tej istotnej i decydującej dla wyniku sprawy okoliczności stara się w ogóle nie dostrzegać autor skargi kasacyjnej. Nie został bowiem w skardze kasacyjnej sformułowany zarzut naruszenia art. 190 p.p.s.a. W takiej sytuacji należy wyjaśnić, że - jak trafnie zauważył to Sąd pierwszej instancji - przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd ten nie miał całkowitej swobody w zakresie wydania nowego orzeczenia. Był bowiem związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wynika to wprost z treści przepisu art. 190 p.p.s.a. Zatem ocena zarzutów skargi kasacyjnej wymaga przede wszystkim zbadania, czy wydając ponownie wyrok i będąc związanym wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, Sąd pierwszej instancji zastosował się do dyrektyw wynikających z treści art. 190 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny może bowiem odstąpić od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 1998 r. sygn. akt I PKN 226/98, publ. OSNAP z 1999 r., nr 15, poz. 486; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2008 r. sygn. akt I FPS 1/08, publ. ONSAiWSA z 2008 r. nr 5(26), poz. 75). Sąd pierwszej instancji nie jest również związany tą wykładnią, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny. Żadna z dwu opisanych sytuacji nie występowała w rozpoznawanej sprawie.

51 Skoro w skardze kasacyjnej nie sformułowano w ogóle zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 190 p.p.s.a., to trafność recypowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska, wyrażonego w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie mogła być przedmiotem ponownej oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego. Brak podważenia tej oceny prowadzi do wniosku, iż rozpoznając ponownie skargę i będąc na mocy art. 190 p.p.s.a. związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, Sąd pierwszej instancji doszedł do prawidłowych wniosków i zasadnie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2012 r.

52 Należy zauważyć, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 1607/13 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z treści wyroku wydanego 15 kwietnia 2013 r. w sprawie VI SA/Wa 2689/12 wynika, że Sąd I instancji kontrolując legalność kwestionowanej decyzji pod kątem zastosowania się przez organ - w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. - do oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r. w spr. VI SA/Wa 1757/11, wziął pod uwagę stanowisko wyrażone w uprzednim orzeczeniu WSA, że: "Zagadnieniem spornym w niniejszej sprawie jest /.../ kwestia, czy "świadczenie wdowie" otrzymywane z USA jest rentą, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. A w okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, organ ten kwestii nie wyjaśnił (...), a ponadto, że "W niniejszej sprawie, o ile Prezes NFZ mógł domniemywać, że świadczenie wdowie wypłacane przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych w Baltimor stanowi świadczenie o charakterze rentowym, to już zupełnie nie wskazał podstaw prawnych i faktycznych umożliwiających przyjęcie, że "świadczenie o charakterze rentowym" równoważne jest rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach (...).

53 NSA podkreślił, że zalecenia zawarte w wyroku wydanym w sprawie VI SA/Wa 1757/11 jednoznacznie wskazują na konieczność oceny, jaki charakter ma "świadczenie wdowie" w świetle norm w USA, czy jest tym samym uposażeniem co renta z zagranicy, o której mowa w art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach i zgodnie z tymi zaleceniami konieczne było dokonanie ustaleń faktycznych i analizy prawnej przepisów, które wykazałyby "ponad wszelką wątpliwość" podstawę materialną wydania rozstrzygnięcia. W wyroku z dnia 18 listopada 2014 r. NSA wskazał ponadto, iż Sąd I instancji zaskarżonym wyrokiem w spr. VI SA/Wa 2689/12 podzielił stanowisko organu, że "uwzględniając charakter świadczenia pobieranego przez skarżącą jest to w istocie renta (rodzinna) przyznana na gruncie przepisów obowiązujących w USA". NSA podkreślił jednak, że z uzasadnienia wyroku nie wynika jednak - wbrew zaleceniom zawartym w uprzednim orzeczeniu - w świetle jakich norm USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego". Sąd I instancji w spr. VI SA/Wa 2689 ograniczył się bowiem do stwierdzenia, że skarżąca nie zakwestionowała, że "świadczenie, które otrzymuje z Social Security Administration mogą ubiegać się wdowa lub wdowiec w wieku minimum 60 lub 50 lat (w przypadku całkowitej i długotrwałej niezdolności do pracy) oraz wdowa lub wdowiec w dowolnym wieku, mający na utrzymaniu dziecko osoby ubezpieczonej do lat 16 lub niepełnosprawne (niepełnosprawność musiałaby nastąpić przed ukończeniem przez dziecko 22 roku życia). Podniósł jedynie, że krąg uprawnionych do otrzymania "świadczenia wdowiego" "jest zbliżony do kręgu osób uprawnionych do otrzymania renty rodzinnej z systemu Funduszu Ubezpieczeń Społecznych" – wskazując" na art. 65-74 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.).

54 W tym stanie rzeczy NSA w wyroku z dnia 18 listopada 2014 r. uznał, że Sąd I instancji kontrolując legalność kwestionowanej decyzji nie ocenił, czy organ – z poszanowaniem art. 153 p.p.s.a. – zastosował się do zalecenia wyjaśnienia, jaki charakter prawny ma uposażenie pod nazwą "świadczenie wdowie" w świetle norm USA. Zaznaczył, że wobec związania oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w sprawie VI SA/Wa 1757/11 – spór sprowadza się do tego, czy świadczenie otrzymywane przez skarżącą z zagranicy jest – w świetle norm USA – równoważne rencie, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Rozważań, co do podstaw prawnych w tym zakresie, brak było w wyroku z dnia 15 kwietnia 2013 r. w sprawie VI SA/Wa 2689/12.

55 W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę po przekazaniu jej przez NSA d ponownego rozpoznania, zasadnie przyjął w zaskarżonym orzeczeniu, że interpretacja obowiązujących przepisów ustawy z dnia [...] sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 ze zm.) została zaprezentowana w wyroku WSA z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11, którego mocą uchylono wydaną uprzednio decyzję, a zatem organ był tą wykładnią przepisów prawa związany. Zalecenia zawarte w powołanym wyżej wyroku WSA jednoznacznie wskazywały na konieczność dokonania oceny, jaki charakter ma świadczenie otrzymywane przez skarżącą i czy jest ono uposażeniem tożsamym z rentą otrzymywaną z zagranicy, o której mowa w art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach, przez dokonanie ustaleń faktycznych oraz analizy prawnej przepisów, które stanowiłyby niezaprzeczalną podstawę prawną decyzji. Przeprowadzone przez organy postępowanie i wydane rozstrzygnięcia nie wskazują tymczasem, na podstawie jakich norm prawnych obowiązujących w USA przeprowadzona została analiza "świadczenia wdowiego" pod kątem uznania, że jego charakter odpowiada charakterowi renty zagranicznej.

56 W związku z powyższym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego obecnie sprawę, prawidłowo Sąd I instancji przyjął w zaskarżonym wyroku, że uzasadnionym jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] października 2012 r., art. 153 p.p.s.a. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ rozpoznając ponownie sprawę, mimo iż podjął czynności celem ustalenia charakteru świadczenia wypłacanego skarżącej, to wbrew zaleceniom zawartym w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r., nie poczynił jednoznacznych ustaleń, w świetle jakich norm obowiązujących w USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego", a z uzasadnienia rozstrzygnięcia z [...] października 2012 r. nie wynika, co stanowiło podstawę przyjęcia, że otrzymywane przez skarżącą świadczenie odpowiada zdaniem organu rencie rodzinnej.

57 Sąd I instancji nakazał zatem, aby rozpoznając ponownie sprawę, organ przede wszystkim ustalił w oparciu o normy obowiązujące w USA, jaki charakter ma "świadczenie wdowie". W tym celu winien pozyskać stosowne regulacje prawne obowiązujące w tym zakresie w USA i po ich analizie ustalić, czy wskazane świadczenie odpowiada któremukolwiek świadczeniu przyznawanemu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z przepisami krajowymi. Ustaleń tych nie mógł samodzielnie dokonać Sąd I instancji, bowiem sądy administracyjne dokonują jedynie oceny rozstrzygnięć wydanych przez organy administracji publicznej, nie mogą natomiast zastępować tych organów w prawidłowym wykonywaniu ich ustawowych kompetencji orzeczniczych, a postępowanie sądowe nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego.

58 Trzeba jeszcze raz podkreślić, że nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 p.p.s.a.). Sąd rozpoznający sprawę ponownie nie może zatem dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny, niż wynika to z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej. Odstępstwo od tej zasady, podobnie jak w przypadku oceny, o której mowa w art. 153 p.p.s.a., dotyczyć może tylko dwóch sytuacji. Pierwsza to ewentualna zmiana stanu faktycznego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 listopada 2005 r., sygn. akt I FSK 294/05 i z dnia 4 września 2007 r., sygn. akt I FSK 1130/06). Druga - to podjęcie przez Naczelny Sąd Administracyjny po wydaniu wyroku przez ten Sąd, a przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd, któremu sprawę przekazano do ponownego rozpoznania, uchwały, w której wyrażona zostanie odmienna wykładnia prawa od przyjętej w wyroku wydanym w tej sprawie w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej. W takim przypadku moc wiążącą będzie miała wykładnia wynikająca z uchwały.

59 W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka jednak nie zachodzi, toteż Wojewódzki Sąd Administracyjny związany był oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 1607/13 i stosując się do tej oceny słusznie orzekł, że organ rozpoznając ponownie sprawę, mimo podjęcia działań zmierzających do ustalenia charakteru świadczenia wypłacanego skarżącej, wbrew zaleceniom zawartym w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r. nie poczynił jednoznacznych ustaleń, w świetle jakich norm obowiązujących w USA oceniono charakter "świadczenia wdowiego", a z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wynika, co stanowiło podstawę przyjęcia, że otrzymywane przez H. D. świadczenie odpowiada - zdaniem organu - rencie rodzinnej.

60 W tym stanie rzeczy sugerowane w skardze kasacyjnej naruszenia przepisów prawa procesowego, wobec brzmienia art. 190 p.p.s.a., uznać należało za chybione. Prawidłowe bowiem było stanowisko Sądu administracyjnego I instancji - związanego stanowiskiem Sądu kasacyjnego, że organ w toku ponownego rozpoznania sprawy nie wykonał wszystkich zaleceń zawartych w wyroku z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1757/11.

61 Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 109 ustawy o świadczeniach, należy stwierdzić, że jest on niezasadny już tylko z tego względu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w zaskarżonym wyroku nie dokonywał wykładni powołanego wyżej przepisu. Ponadto, regulacja zawarta w art. 109 ustawy o świadczeniach, odnosząca się do kompetencji organu i trybu wydawania decyzji m.in. w sprawie ustalenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, nie wyklucza możliwości prowadzenia przez uprawniony organ postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, jaki charakter prawny ma uposażenie pod nazwą "świadczenie wdowie" w świetle norm w USA i czy jest tożsame z uposażeniem jakim jest renta, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 16 i art. 5 pkt 20 ustawy o świadczeniach. Czynności organu podjęte w powyższym zakresie nie oznaczają jednak, że rozstrzygnięcie w przedmiocie podlegania przez H. D. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, znajdzie oparcie prawne w przepisach innego prawa niż polskie.

62 Mając powyższe na uwadze i uznając, że skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 p.p.s.a. - skargę kasacyjną oddalił. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.