Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2018 r., II GSK 2540/16

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2018 r., II GSK 2540/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zabłocka (spr.) Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Bartosz Stańczuk po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Po 1192/15 w sprawie ze skargi A. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. w B. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 900 (dziewięćset ) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Po 1192/15 oddalił skargę A.W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

3 Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

4 Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) decyzją z dnia [...] marca 2015 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 267 ze zm.), art. 4 pkt 22, art. 18b ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1b, art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz.1414 ze zm.; dalej: u.t.d.), § 18 ust. 1 i § 21 ust. 1 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tj. Dz.U. z 2015r., poz. 305) oraz lp.2.5.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A.w B. (dalej: skarżący, strona) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] listopada 2014r. nr [..] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000,- zł, utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.

5 W uzasadnieniu wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości 5000 zł po ponownym rozpoznaniu sprawy. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie w postaci wykonywania przewozu pojazdem, który nie odpowiada wymaganym warunkom technicznym ze względu na rodzaj wykonywanego przewozu regularnego, tj. naruszenie lp. 2.5.1 załącznika nr 3 do u.t.d.

6 W chwili zatrzymania do kontroli w dniu 14 lutego 2014 r. strona wykonywała przewóz regularny osób na trasie K.-G.. W toku kontroli ustalono między innymi, że pojazd nie posiadał tablicy bocznej kierunkowej. Pojazdem kierował A.L., którego przesłuchano w charakterze świadka. Kierowca zeznał, iż w dniu kontroli wykonywał regularny przewóz drogowy osób na trasie [...], a bocznej tablicy kierunkowej nie wystawił, ponieważ zapomniał jej zabrać od dyspozytora. Przebieg i wynik kontroli zostały udokumentowane protokołem kontroli nr ...] z dnia [...] lutego 2014 r. Powyższych ustaleń strona postępowania nie kwestionuje. W odwołaniu od ww. decyzji skarżący przyznał, że kierowca nie zabrał bocznej tabliczki z siedziby pracodawcy. Strona podniosła natomiast, iż opisana wyżej sytuacja była samowolnym zachowaniem kierowcy, na które nie miała ona wpływu, więc nie ponosi odpowiedzialności za zaistniałe naruszenie.

7 W przedmiotowej sprawie w ocenie organu odwoławczego nie zaistniały okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wyłączenie odpowiedzialności w sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem przepisów, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Brak stosowania przez przedsiębiorcę w tym zakresie właściwych rozwiązań obciąża pracodawcę i nie jest usprawiedliwieniem do zastosowania art.92c ust.1 u.t.d.

8 Odnośnie zarzutu strony, iż posiadanie tablic kierunkowych zakwalifikować należy do wyposażenia pojazdu, a nie warunków technicznych, organ odwoławczy podkreślił, że w rozdziale 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, w § 18 określono liczne wymagania dotyczące warunków technicznych, jakie powinien spełniać autobus, np. ilość drzwi, uchwyty, poręcze, wyjścia awaryjne, zasłona za miejscem kierowcy, urządzenie do oświetlania wnętrza, bagażnik, czy też posiadanie gaśnicy, apteczki, ogumionego koła zapasowego bądź tablic kierunkowych. Już z tego zestawienia wynika wprost, że warunki dodatkowe, jakie musi spełniać każdy autobus nie są jednorodne i jedne dotyczą ściśle jego budowy, a inne konieczności wyposażenia w niezbędne urządzenia i przedmioty. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 października 2009r., sygn. VI SA/Wa 1394/09 całość warunków dodatkowych (określonych w § 18 ww. rozporządzenia) składa się na warunki techniczne, jakim musi odpowiadać autobus. Nie ma żadnego uzasadnienia dla rozróżnienia "warunków technicznych" od "wyposażenia", bowiem ustawodawca tego nie czyni i w jednej jednostce redakcyjnej (§ 18) rozdziału 5 "Warunki dodatkowe dla autobusu" umieszcza wszystkie warunki, jaki musi spełniać autobus.

9 Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy wyjaśnił, że naruszenie wskazane pod lp. 2.5.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym stanowi o warunkach technicznych autobusu, ale w powiązaniu z rodzajem wykonywanego przewozu regularnego. W przepisie tym nie chodzi więc o każdy warunek, jakiemu powinien odpowiadać autobus, lecz jedynie o taki, który prawodawca wyraźnie ogranicza do rodzaju wykonywanego przewozu regularnego. Wobec tego, ma on zastosowanie do wszystkich autobusów bez względu na rodzaj wykonywanych przewozów.

10 Tym samym stan faktyczny sprawy wskazuje bezsprzecznie, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia w postaci wykonywania przewozu autobusem, który nie odpowiada wymaganym warunkom technicznym ze względu na rodzaj wykonywanego przewozu regularnego. Biorąc pod uwagę treść § 21 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, autobus regularnej komunikacji publicznej powinien być wyposażony w tablice kierunkowe, o których mowa w § 18 ust. 1 pkt 13, to jest czołową i boczną. W omawianym przypadku autobus nie był wyposażony w tablicę kierunkową boczną.

11 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona zarzuciła decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę wydania zaskarżonej decyzji, polegający na ustaleniu, że nie istniały okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania w sprawie nałożenia kary a w konsekwencji naruszenie przepisu art.92 c ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie. Wniosła w związku z powyższym o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

12 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

13 WSA w Poznaniu oddalił skargę.

14 Sąd I instancji wyjaśnił, że bezsporne jest, iż podczas kontroli drogowej, należącego do skarżącego przedsiębiorstwa autobusu marki Setra o numerze rejestracyjnym [...] przeprowadzonej w dniu 14 lutego 2014 r. w Koninie autobus nie posiadał bocznej tablicy kierunkowej, a z zeznań kierowcy wynikało, że zapomniał jej zabrać w trasę od dyspozytora. Wykonywanie przewozu regularnego bez bocznej tablicy kierunkowej organy uznały za naruszenie warunków technicznych i nałożyły karę pieniężną w wysokości 5.000 zł na podstawie art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. i zał. nr 3, l.p. 2.5.1 do ustawy.

15 W ocenie Sądu I instancji organy poprawnie uznały, że brak bocznej tablicy kierunkowej w kontrolowanym pojeździe stanowi naruszenie warunków technicznych, jakim powinien odpowiadać pojazd wykorzystywany do przewozu osób w przewozach regularnych. Jak bowiem wynika z treści § 21 ust. 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia autobus powinien być wyposażony w tablice kierunkowe – czołową i boczną, jeżeli jest nim wykonywana regularna komunikacja publiczna. Jakkolwiek rację ma skarżący, że warunek ten nie jest związany z mechanicznym funkcjonowaniem i dopuszczeniem pojazdu do ruchu, jednak takie tablice są warunkiem technicznym w szerszym rozumieniu – ze względu na przeznaczenie pojazdu. Świadczy o tym zamieszczenie tego wymogu w dziale III rozporządzenia, określającym warunki techniczne pojazdu samochodowego i warunki dodatkowe dla autobusu (rozdział 5), jak też fakt wydania rozporządzenia na podstawie delegacji zawartej w art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm., dalej: p.r.d.), do wydania rozporządzenia w sprawie m.in. koniecznego wyposażenia pojazdów, który to przepis mieści się w rozdziale I Działu III zatytułowanym "Warunki techniczne pojazdów". Jest to zatem dodatkowy wymóg techniczny pojazdu.

16 WSA stwierdził również, że w rozpoznawanej sprawie nie mógł być zastosowany art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Wskazał, że wprawdzie z zakresu czynności, obowiązków i uprawnień kierowców autobusów, załączonego przez pełnomocnika strony do pisma z dnia 18.11.2014 r. wynika, iż kierowca autobusu odbiera od dyżurnego ruchu kartę drogową/kartę kursową i tablicę kierunkową oraz umieszcza ją w autobusie (k. 26 aa) to jednak sformułowano ten obowiązek dotyczący tablic w liczbie pojedynczej, tak jakby chodziło o jedną tablicę kierunkową i rzeczywiście w autobusie znajdowała się jedna tablica a nie było drugiej – bocznej. Strona złożyła do akt kilka egzemplarzy "Zakresu czynności obowiązków i uprawnień kierowców autobusów", jednak żaden z nich nie został podpisany przez kierowcę (por. Zakres czynności na kartach 7, 11, 26, 33 aa teczka I i k. 8 16), a strona nie wykazała innymi dowodami aby ten dokument był znany kierowcy). Trafnie zauważył organ I instancji, że skoro kierowca odebrał tablicę czołową od dyspozytora to jednocześnie powinien otrzymać tablicę boczną, gdyby taka była używana w przedsiębiorstwie, jak też to, że kierowca nie miał fizycznej możliwości umieszczenia tablicy bocznej z uwagi na oklejenie ścian autobusu reklamami na całej jego wysokości, co obrazują fotografie wykonane podczas kontroli. Ponadto dyspozytor, czy dyżurny ruchu, bądź też inni pracownicy przedsiębiorstwa mogli zapobiec omawianemu naruszeniu przepisów, gdyby autobus był przez nich skontrolowany przed wyjazdem w trasę, co wymaga odpowiednich rozwiązań organizacyjnych.

17 W świetle powyższego organy prawidłowo ustaliły, że skarżący nie udowodnił podjęcia wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu stwierdzonego w czasie kontroli naruszenia prawa. W związku z powyższym argumentacja skarżącego sprowadzająca się do tego, że zapewnił on właściwą organizację pracy i dołożył należytej staranności poprzez odpowiedni dobór pracowników, a za ujawnione naruszenie odpowiedzialność ponosi wyłącznie kierowca, nie mogła odnieść zamierzonego skutku. Skarżący nie wskazał bowiem na takie okoliczności, które świadczyłyby o tym, że pomimo zachowania przez niego należytej staranności, nie mógł przewidzieć zdarzenia powodującego naruszenie prawa i nie mógł mu zapobiec. Ponadto działanie kierowcy, nawet samowolne, nie może być traktowane jako okoliczność nadzwyczajna, nieprzewidywalna i niezależna od przedsiębiorcy.

18 W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku A.w B.wniosło o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

19 Zaskarżonemu wyrokowi strona skarżąca zarzuciła:

20 - w oparciu o art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie normy prawa materialnego zawartej w art. 92a ust. 1, 6 i 7 u.t.d. oraz § 18 ust. 1 pkt 13 oraz § 21 rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia przez błędną jego wykładnię i uznanie, że brak tablicy kierunkowej w autobusie oznacza nieodpowiadanie wymaganym warunkom technicznym ze względu na rodzaj wykonywanego przewozu regularnego.

21 - w oparciu o art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie normy postępowania zawartej w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez nieumorzenie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

22 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

23 Skarga kasacyjna nie została uwzględniona z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw.

24 Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jed. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ww. ustawy.

25 Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wskazanym w zarzutach przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach powołanych podstaw kasacyjnych

26 Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

27 W rozpoznanej sprawie zarzuty zostały sformułowane w oparciu o obie podstawy kasacyjne.

28 Na wstępie należy podkreślić, że poza sporem pozostaje okoliczność, iż w dniu kontroli strona wykonywała regularny przewóz drogowy osób w ramach komunikacji publicznej, autobusem nieposiadającym bocznej tablicy kierunkowej. Istota sporu między stronami sprowadza się do tego czy za ww. naruszenie przepisów, w stanie prawnym obowiązującym w dacie kontroli, to jest 14 listopada 2014 r. dopuszczalne było ukaranie wykonującego przewóz drogowy z zastosowaniem sankcji określonej w Ip. 2.5.1. załącznika numer 3 do ustawy o transporcie drogowym, a więc za wykonywanie przewozu autobusem, który nie odpowiada wymaganym warunkom technicznym ze względu na rodzaj wykonywanego przewozu regularnego.

29 Punktem wyjścia do dokonania wykładni przepisów prawa znajdujących zastosowanie w sprawie jest odwołanie się do treści art. 66 ust. 1 ustawy z dnia z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, który to przepis stanowi, że pojazd uczestniczący w ruchu ma być zbudowany, wyposażony i utrzymany tak, aby korzystanie z niego nie naruszało warunków określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1–6 p.r.d. Umieszczając powołany przepis w dziale III zatytułowanym "Pojazdy" w rozdziale 1 zatytułowanym "Warunki techniczne pojazdów" ustawodawca uznał, że obowiązki związane z budową pojazdów ich wyposażeniem i utrzymaniem należy objąć wspólnym pojęciem – warunków technicznych pojazdów. Jednocześnie w art. 66 ust. 5 p.r.d. ustawodawca upoważnił ministra właściwego do spraw transportu do wydania w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz Obrony Narodowej - rozporządzenia określającego warunki techniczne pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia.

30 Wykładnia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich wyposażenia, nie może nie uwzględniać przyjętej przez prawodawcę systematyki tego aktu prawnego. W tym miejscu należy przypomnieć, że istnienie reguł wykładni systemowej wiąże się z faktem, iż zbiór norm prawnych obowiązujących w danym porządku prawnym winien być spójny i uporządkowany. W uchwale z 16 marca 2000 r., sygn. akt I KZP 53/99 Sąd Najwyższy, odwołując się do wykładni systemowej stwierdził, że "ustalając znaczenie przepisu prawnego interpretator powinien brać pod uwagę systematykę wewnętrzną aktu prawnego, w którym przepis ten mieści się i powinien przyjmować, że system prawa jest w jakimś sensie całością jednolitą i harmonijną". Do wykładni systemowej wewnętrznej nawiązał także NSA w uchwale z 2 lipca 2001 roku sygn. akt FPS 3/01, wyjaśniając, że wykładnia ta sprowadza się do wyjaśnienia treści normy prawnej w związku z jej usytuowaniem w danym akcie prawnym i w powiązaniu z innymi jego przepisami.

31 W związku z powyższym wskazać należy, że dział III rozporządzenia zatytułowany "Warunki techniczne pojazdu samochodowego i przyczepy przeznaczonej do łączenia z tym pojazdem" obejmuje 13 rozdziałów, z czego przepisy zawarte w czterech pierwszych rozdziałach odnoszą się swym zakresem do wszystkich pojazdów samochodowych i przyczep, a przepisy umieszczone w rozdziałach od 5 do 13 działu III rozporządzenia odnoszą się do wskazanych szczegółowo rodzajów pojazdów. Oznacza to, że autobusy winny spełniać warunki techniczne określone w przepisach działu III rozdział 1–4 rozporządzenia, a nadto winny spełniać dodatkowe warunki określone w rozdziale 5 działu III rozporządzenia.

32 W związku z powyższym zauważyć należy, że mimo, iż przepis § 18 ust. 1 oraz § 21 ust. 1 rozporządzenia odwołuje się do wyposażenia autobusu, to jednak uwzględniając poczynione wyżej uwagi, stwierdzić należy, że ustawodawca zawarł w tych przepisach prawa dodatkowe warunki techniczne, jakie powinien spełniać autobus uczestniczący w ruchu po drogach publicznych. Ponadto podkreślić należy, że w rozdziale 2 działu III rozporządzenia prawodawca zamieścił przepisy prawa odnoszące się do wyposażenia pojazdów samochodowych oraz przyczep, które to wyposażenie stanowi o spełnieniu warunków technicznych jakim mają odpowiadać pojazdy samochodowe oraz przyczepy, o których mowa w tym rozporządzeniu. Tak więc wyposażenie, o którym mowa w rozdziale 2 działu III rozporządzenia oraz wyposażenie, o którym mowa w § 18 i w § 21 rozporządzenia określa w sposób szczegółowy warunki techniczne jakie winien spełniać autobus.

33 W tym stanie rzeczy uznać należy, że skoro, stosownie do treści § 18 ust. 1 pkt 13 oraz § 21 ust. 1 rozporządzenia, autobusy regularnej komunikacji publicznej powinny być wyposażone w tablice kierunkowe, to brak tego wyposażenia rodzi skutek w postaci wykonywania przewozu regularnego w komunikacji publicznej autobusem nie odpowiadającym wymaganym warunkom technicznym ze względu na rodzaj wykonywanego przewozu regularnego i okoliczność ta uzasadnia zastosowanie sankcji określonej w Ip. 2.5.1. załącznika numer 3 do ustawy o transporcie drogowym.

34 Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w wyrokach: z 24 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1173/10; z 17 września 2014 r., sygn. akt 904/13; z 25 lutego 2015r., sygn. akt II GSK 2403/13; z 23 czerwca 2015 r., sygn. akt II GSK 1100/14; i z 16 lipca 2015 r., II GSK 1556/14 , z 10 września 2015 r. II GSK 1620/14 (publ.: http://www.nsa.gov.pl), zatem można uznać, że jest ono utrwalone w orzecznictwie.

35 Wobec powołania się w skardze kasacyjnej na wyrok WSA w Krakowie sygn. akt III SA/Kr 1042/13, w którym przedstawiono odmienny od powyższego pogląd na kwalifikację naruszenia prawa polegającego na braku posiadania tablic bocznych, NSA wyjaśnia, że wyrok ten został uchylony wyrokiem NSA z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1620/14.

36 Z przedstawionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia prawa materialnego.

37 Pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest też drugi z zarzutów skargi kasacyjnej, to jest zarzut naruszenia przepisów procesowych, poprzez nieumorzenie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy w ocenie autora skargi kasacyjnej, istniały podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Przypomnieć należy, że w myśl przywołanego przepisu nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

38 Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, okolicznościami, o których mowa w art. 92c u.t.d., mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, takie których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i przyjęcie takich rozwiązań organizacyjnych, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem.

39 W rozpoznanej sprawie, z ustalonego przez organy administracji, zaakceptowanego przez Sąd I instancji i niepodważonego w skardze kasacyjnej stanu faktycznego wynika, że kierowca skontrolowanego autobusu (wykonujący regularny przewóz osób) tablicy bocznej nie wstawił, bo - jak zeznał - zapomniał jej zabrać od dyspozytora. Niezależnie od tego ustalono, że kierowca nie miał fizycznej możliwości umieszczenia tablicy bocznej z uwagi na oklejenie ścian autobusu reklamami na całej jej wysokości. Ponadto strona skarżąca złożyła do akt sprawy kilka egzemplarzy "Zakresu czynności, obowiązków i uprawnień kierowców" jednak żaden z nich nie został podpisany przez kierowcę. Sąd I instancji, wskazał również na okoliczność, że skoro kierowca odebrał od dyspozytora tablicę czołową, to powinien odebrać również boczną oraz że dyspozytor, dyżurny ruchu lub inny pracownik przedsiębiorstwa mogli zapobiec temu naruszeniu, gdyby autobus został przez nich skontrolowany przed wyjazdem na trasę, co wymaga odpowiednich rozwiązań organizacyjnych.

40 Powyższe ustalenia nie dają podstaw do przyjęcia, że przedsiębiorca zorganizował pracę w przedsiębiorstwie w sposób zapobiegający naruszeniom obowiązków i warunków przewozu drogowego, a także iż stwierdzonego naruszenia, jako doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, nie mógł przewidzieć.

41 Za prawidłowe zatem należało uznać stanowisko Sądu I instancji, który stwierdził, że skarżący wyjątkowych okoliczności, które na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. mogłyby go zwolnić od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie przepisów, nie tylko nie wykazał, ale nawet nie uprawdopodobnił.

42 Z przestawionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach NSA orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 2 pkt 3 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).