Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 2017 r., II GSK 1988/15

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 2017 r., II GSK 1988/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia del. WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Spółki z o.o. w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 1385/14 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. w Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. Sp. z o.o. w Z. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 listopada 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1385/14 oddalił skargę Z. D. "L. D." Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII.

3 Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

4 W dniu [...] listopada 2013 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli zespół pojazdów (samochód nr rej. [...] z naczepą nr rej. [...]) będący w dyspozycji skarżącej spółki, którym kierowali R. G. i W. P. Pojazdami przewożono ładunek mięsa mrożonego w imieniu skarżącej.

5 Pomiar pojazdów wykazał przekroczenie na pojedynczej osi napędowej pojazdu samochodowego o 4,95t (nacisk wynosił 12,95t), gdyż na drodze wojewódzkiej dopuszczalny nacisk wynosił 8 ton. Z kontroli sporządzono protokół.

6 Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 64 oraz art. 140aa ust. 1-3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137, dalej jako p.r.d.) nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 15.000 złotych za brak zezwolenia kategorii VII.

7 Organ wskazał, że stosownie do ust. 3 art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 260, dalej jako u.d.p.) drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1 (a więc określone ww. rozporządzeniu), drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 ton. Droga wojewódzka nr [...] w miejscowości R. R., na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061), została zakwalifikowana do dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku na oś pojedynczą do 8 ton.

8 Z treści art. 140aa ust. 3 p.r.d. jednoznacznie wynika, iż za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną na podmiot wykonujący przejazd, a także na podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. Przepis ten nie przewiduje natomiast możliwości nałożenia kary pieniężnej na kierowcę.

9 Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. GITD uznał, że spółka nie została pozbawiona prawa do czynnego udziału w postępowaniu. W zawiadomieniu z dnia [...] listopada 2013 r. organ pouczył stronę o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz prawie do zgłaszania żądań. Spółka skorzystała z ww. prawa i w toku prowadzonego postępowania nadesłała pismo z dnia [...] listopada 2013 r., które zostało zatytułowane przez nią: "Wniosek o umorzenie postępowania". W związku z powyższym, w ocenie organu, zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. jest nieuzasadniony.

10 Zdaniem GITD strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d.

11 Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Spółka nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o ww. przepis.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę Z. D. "L. D." Sp. z o.o. wskazał, że zezwolenie kategorii VII wydawane jest na przejazd pojazdu nienormatywnego o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI, o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

13 Zgodnie z przepisem art. 140aa ust. 1 p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z jego warunkami, nakłada się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 140aa ust. 3 pkt 1 ww. ustawy karę pieniężną nakłada się między innymi na podmiot wykonujący przejazd.

14 Zdaniem Sądu I instancji, mając na uwadze dokonane pomiary, organy prawidłowo stwierdziły, że w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, o którym mowa w l.p. 7 załącznika nr 1 p.r.d. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 15.000 zł za brak zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach.

15 Sąd I instancji wskazał, że Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wydał rozporządzenie z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 3 u.d.p. drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1, drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Droga wojewódzka nr 919 nie została wymieniona w ww. rozporządzeniu. W związku z powyższym, na podstawie art. 41 ust. 3 u.d.p. zaliczona jest do dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.

16 Sąd I instancji nie dopatrzył się także naruszenia Dyrektywy Rady 96/53/WE. Podzielił stanowisko GITD, który wskazywał, iż dyrektywa dopuszcza używanie pojazdów zarejestrowanych lub dopuszczonych do ruchu w jednym z pozostałych Państw Członkowskich, z przyczyn odnoszących się do masy lub wymiarów. Zgodnie z art. 7 ww. dyrektywy: "Niniejsza dyrektywa nie stanowi przeszkody dla stosowania obowiązujących przepisów drogowych w każdym Państwie Członkowskim i ograniczających ciężar i/lub wymiary pojazdów na niektórych drogach lub obiektach inżynieryjnych - niezależnie od państwa rejestracji lub dopuszczenia do ruchu takich pojazdów.". Zgodnie z polskim prawodawstwem kwestię tę reguluje art. 41 u.d.p. Wskazał w tym aspekcie na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 7 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 1027/05: "Podkreślić także należy, iż polskie przepisy regulują zasady korzystania z dróg publicznych, wyodrębniając drogi, po których bez zezwolenia mogą się poruszać pojazdy o określonych parametrach. Wskazywany również w skardze kasacyjnej art. 7 Dyrektywy Rady 96/53/WE wyraźnie zezwala na stosowanie obowiązujących przepisów drogowych w każdym Państwie Członkowskim i ograniczających ciężar i/lub wymiary pojazdu na niektórych drogach lub obiektach inżynieryjnych - niezależnie od państwa rejestracji lub dopuszczenia do ruchu takich pojazdów. (...) Jako przykład implementacji art. 7 omawianej Dyrektywy należy potraktować art. 41 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, który stanowi, ze minister właściwy do spraw transportu, w drodze rozporządzenia, ustali wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku na pojedynczą oś do 11,5 t, mając na uwadze stan techniczny dróg oraz ochronę dróg przed zanieczyszczeniem. (...) Takie brzmienie polskiego przepisu w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest zgodne z uregulowaniami wspólnotowymi. Wprowadzenie więc dodatkowego elementu w prawie krajowym w postaci rozróżnienia dróg nie stanowi naruszenia przepisów wskazanej wyżej Dyrektywy.".

17 Dopuszczalny nacisk pojedynczej osi na poszczególnych drogach wynika z ww. rozporządzenia z dnia 6 września 2012 r. oraz z przepisów ustawy o drogach publicznych. Znak drogowy informujący o dopuszczalnym nacisku ma jedynie charakter informacyjny, a ograniczenie przez ustawodawcę możliwości poruszania się po konkretnych drogach pojazdów o zbyt wysokich naciskach osi wynika bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego.

18 Sąd zgodził się z organem, że zgodnie z protokołem miejsce ważenia legitymuje się szkicem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...] stycznia 2013 r., który zatwierdza stanowisko do ważenia pojazdów. Ponadto, obie wagi legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej.

19 Zdaniem Sądu I instancji w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi też żadna z przesłanek umorzenia postępowania wobec podmiotu wykonującego przejazd, przewidzianych w przepisie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Kwestia ta została dokładnie wyjaśniona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji zaznaczył, że należyta staranność powinna być oceniana z uwzględnieniem podwyższonych standardów zawodowego charakteru działalności prowadzonej przez stronę, a także wskazał, iż dla wykazania przesłanki "braku wpływu" nie jest wystarczające zakwestionowanie swojej odpowiedzialności.

20 Sąd I instancji podzielił też ocenę organu, że w toku postępowania administracyjnego strona miała zapewniony czynny w nim udział, mogła składać wyjaśnienia i wnioski dowodowe.

21 Z. D. "L. D." Sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenia kosztów postępowania, ewentualnie na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania. Ponadto spółka wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości sprawy ze skargi OZPTD przeciwko Polsce zarejestrowanej pod numerem sprawy [...].

22 Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:

23 I. prawa materialnego, a mianowicie:

24 1. art. 41 ust. 1 u.d.p. poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej na drodze wojewódzkiej nr [...] wynosi 8 ton w okoliczności, gdy droga ta nie została ujęta w wyjątkach wskazanych w rozporządzeniu Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8t,

25 2. art. 140 aa ust 4 pkt 1 ppkt 1 i 2 u.p.r.d. poprzez niezastosowanie i brak oceny sprawy przez pryzmat okoliczności egzoneracyjnych, gdy zachodziły przesłanki do nie wszczynania lub umorzenia postępowania, albowiem z okoliczności wynikało, że skarżący przedsiębiorca dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, a nadto nie miał wpływu na powstanie naruszenia, co więcej całość przewożonego ładunku nie przekroczyła dopuszczalnej prawem wagi, zwłaszcza w okoliczności, gdy kierowca samochodu przyznał, że nie wiedział o tym, że droga po której się porusza dopuszcza wskazywany nacisk.

26 3. art. 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiająca dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym (Dz.U.UE.L.1996.235.59 – dalej: dyrektywa 96/53/WE) poprzez pominięcie tego, że od dnia 1 stycznia 2011 r. na wszystkich drogach powinien być możliwy przejazd pojazdów, jeśli naciski osi nie przekroczą 11,5t,

27 4. art. 20 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez niezastosowanie tych przepisów i przez to niesłuszne ustalenie, że kierowcy skarżącej w dniu kontroli poruszali się po drodze krajowej pojazdem nienormatywnym, podczas gdy zarzucane przekroczenie drogowe nie miało miejsca, a winę za zaistniałą sytuację ponosi zarządca drogi, który nieprawidłowo oznakował drogę wojewódzką numer 919.

28 5. § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań meterologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, stanowi iż powierzchnia jezdni w strefie ważenia powinna być wykonana z betonu i leżeć w jednej płaszczyźnie z dopuszczalnymi miejscowymi odchyleniami od tej płaszczyzny nieprzekraczającymi ±9 mm,

29 6. art. 3 traktatu o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej z dnia 16 kwietnia 2003 r. w zw. z art. 91 ust. 2 Konstytucji w zw. z dyrektywą 96/53/WE poprzez pominięcie i niezastosowanie w okolicznościach, gdy umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej nie da się pogodzić z umową.

30 II. przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy:

31 1. art. 141 § 2 w zw. z art. 113 § 1 p.p.s.a. przez nieustosunkowanie się do części zarzutów postawionych przez skarżącego decyzji organu tj. do zarzutu: naruszenia art. 8 k.p.a. (punkt 7) skargi, art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. (punkt 8 skargi), co stanowi istotne uchybienie procesowe, albowiem świadczy, że Sąd I instancji nie rozpoznał skargi dokładnie i zgodnie z prawem.

32 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 91 § 3, w zw. z art. 106 § 2, 3 oraz art. 113 § 1 p.p.s.a. przez niewydanie wyroku uwzględniającego skargę w sytuacji, kiedy należało stwierdzić, że nastąpiło inne naruszenie przepisów postępowania art. 8 k.p.a., art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., art. 10 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy,

33 3. art. 145 § pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. polegające na zaniechaniu podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności przez nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącego i odmowę ich przeprowadzania na okoliczności ustalenia stanu faktycznego co doprowadziło do niedopuszczenia do materiału dowodowego dowodów zawnioskowanych przez skarżącą, łatwych do przeprowadzenia, nie powodujących zbędnej zwłoki w postępowaniu, a nadto zgodnych z prawem.

34 4. art. 145 § pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 91 § 3, w zw. z art. 113 § 1 p.p.s.a., w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. i 77 k.p.a. przez pominięcie tego, że organ nie rozpoznał wniosków dowodowych skarżącej.

35 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

36 Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

37 Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

38 Na wstępie należy przypomnieć, że stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, której w sprawie nie stwierdzono.

39 Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega bowiem na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.

40 Skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny, z reguły, w pierwszej kolejności rozpoznaje zarzuty podnoszące naruszenia przepisów procesowych, a dopiero w dalszej kolejności odnosi się do naruszeń prawa materialnego. Konieczność zachowania takiego trybu oceny zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że naruszenia prawa materialnego mogą być oceniane dopiero wtedy, gdy zostanie stwierdzone, że stan faktyczny sprawy ustalony został zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów prawa albo nie został skutecznie zakwestionowany w postępowaniu kasacyjnym.

41 W przypadku oparcia zarzutów skargi kasacyjnej na podstawie – naruszenia przepisów postępowania – wymogiem ich skuteczności jest oprócz wskazania, w jaki sposób doszło do naruszenia konkretnie wyartykułowanych przepisów postępowania, także wykazanie istotnego wpływu wytkniętego uchybienia na wynik postępowania. Wpływ ten musi być "istotny", a więc skarżący musi wykazać, że " następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju, lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w skardze kasacyjnej orzeczenia" (por. wyrok NSA z 24 czerwca 2004r., FSK 177/04, opubl.www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

42 "W orzecznictwie podkreśla się, że przez wpływ, o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym podniesionym w zarzucie skargi kasacyjnej a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Przy czym ten związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny (uchybienie mogło mieć istotny wpływ), to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wnoszący skargę kasacyjną powinien więc uprawdopodobnić istnienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. "(M. Niezgódka – Medek Komentarz do art. 174 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , opubl. WK, 2016, uwaga 17 i podane tam orzecznictwo).

43 Orzekając w wyżej zakreślonych granicach uznać należy, że nie jest zasadny zarzut numer 1 wskazany w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. – w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony, zgłoszony terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku, z kolei stosownie do art. 113 § 1 p.p.s.a. – przewodniczący zamyka rozprawę, gdy sąd uzna sprawę za dostatecznie wyjaśnioną. Brak osobnego uzasadnienia tego zarzutu nie pomaga w jego ocenie, w każdym razie nie wynika z okoliczności sprawy, aby Sąd I instancji uchybił instrukcyjnemu terminowi sporządzenia uzasadnienia wyroku i to jeszcze ze skutkiem dla wyniku sprawy.

44 Kolejne zarzuty o charakterze procesowym autor skargi kasacyjnej oparł na uchybieniu artykułowi 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez niewydanie wyroku uwzględniającego skargę, w sytuacji, gdy organ uchybił treści art. 7, 77 , 107 §3 i 10 k.p.a. (zarzut nr 2.2.) oraz 78 § i 77k.p.a. (zarzut 2.4). Jednocześnie jako naruszone kasator wskazał w tych zarzutach artykuły 91 § 3 p.p.s.a. (sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście albo przez pełnomocnika), art. 106 § 2 i 3 p.p.s.a.(pierwszy z tych przepisów wskazuje, jak wygląda kolejność wypowiedzi stron na rozprawie, drugi zaś stanowi, że sąd z urzędu lub na wniosek stron może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów)oraz art. 113 § 1 p.p.s.a.(przewodniczący zamyka rozprawę, gdy sąd uzna sprawę za dostatecznie wyjaśnioną). Brak jakiegokolwiek uzasadnienia w skardze kasacyjnej - jak Sąd I instancji uchybił tym przepisom powoduje nieskuteczność zarzutów.

45 Nie można również podzielić stanowiska skarżącej kasacyjnie, iż doszło do – zaakceptowanych przez Sąd I instancji - uchybień, w zakresie ustaleń stanu faktycznego.

46 Jako uzasadnienie powyższego zarzutu kasator zwraca uwagę na nieprzeprowadzenie "wbrew wyraźnym wnioskom skarżącego" takich dowodów, jak przesłuchanie świadków R. G. i W. P., niewskazanie czy w dniu [...] listopada 2013r. był postawiony znak informujący o dopuszczalnym nacisku na osi, niezbadanie, czy waga była posadowiona na właściwym podłożu, nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej brak jest jednak wskazania, kiedy takie "wyraźne" wnioski dowodowe strona zgłaszała, również analiza akt administracyjnych nie pozwala takich wniosków strony w toku postępowania administracyjnego zidentyfikować.

47 Wreszcie nie można się zgodzić z autorem skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji nie uwzględnił tego, iż organ praktycznie nie odniósł się do zarzutów i twierdzeń skarżącego – w tym zakresie kasator wskazuje na naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., które wiąże zaś z niewskazaniem przyczyn na podstawie których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dokumentom przedstawionym przez spółkę. Kasator nie podaje o jakie dokumenty konkretnie chodzi, z akt administracyjnych wynika natomiast, że w postępowaniu odwoławczym strona powoływała się na umowę o pracę z kierowcą R. G. (stosownie do § 16 umowy pracownika obciążają koszty nałożonych na pracodawcę kar przewidzianych w ustawie o transporcie drogowym) oraz zakres obowiązków kierowcy samochodu ciężarowego, z których wynika, że kierowca odpowiada za przewożony ładunek oraz przestrzeganie prawa o ruchu drogowym i przy pomocy tych dowodów chciała wykazać okoliczności umożliwiające – według niej – zwolnienie się z odpowiedzialności za zarzucane naruszenie. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej organ do tych okoliczności się odniósł, po pierwsze zauważając, że powoływane przez stronę art. 92 b i 92c ustawy o transporcie drogowym mają zastosowanie do postępowania prowadzonego w wyniku kontroli przeprowadzonej na podstawie tamtej ustawy, tymczasem przedmiotowa kontrola była prowadzona na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym i ustawy o drogach publicznych, które to przepisy miały zastosowanie w sprawie. Po drugie, wyjaśniając, że to w gestii podmiotu wykonującego przejazd jest takie zorganizowanie przejazdu i czynności towarzyszących, aby nie narazić siebie samego na sankcje administracyjne , które są konsekwencją naruszenia. Wskazał też na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok w sprawie sygn. akt II GSK 404/10), z którego wynika, że istnieje domniemanie odpowiedzialności przewoźnika za naruszenie prawa przez kierowcę. Wreszcie podsumował, że strona ani w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej realizacji czynności związanych przejazdem, ani nie miała wpływu na postanie naruszenia.

48 Dlatego też zarzut oparty na uchybieniu przez organ treści art. 107 § 3 k.p.a. nie mógł być podzielony.

49 Nie są także usprawiedliwione twierdzenia skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji nie dostrzegł, iż w sprawie naruszono dyspozycję art. 10 k.p.a. Naruszenie to kasator wiąże z zaniechaniem zawiadomienia strony o zgromadzeniu całego materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Jednocześnie skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej powołuje się na wyrok NSA z 11 stycznia 2013r. (sygn. akt II GSK 1142/11), w którym wskazano, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. "oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy." Skład orzekający z tym stanowiskiem całkowicie się zgadza, zauważając, że mimo wiernego go zacytowania, autor skargi kasacyjnej nie wyciągnął z tego wniosków, nie przedstawił bowiem jakiej konkretnej czynności procesowej, w wyniku naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. nie podjął i jaki to miało wpływ na wynik sprawy. Dlatego też stwierdzenie przez Sąd I instancji, podzielającego stanowisko organu, iż strona w postępowaniu administracyjnym miała możliwość składania wyjaśnień i wniosków nie zostało ww. zarzutem podważone.

50 Nie mógł zostać również uznany za skuteczny trzeci zarzut procesowy skargi kasacyjnej, przede wszystkim ze względu na brak jego uzasadnienia. Ponadto nie wynika z treści zarzutu jakich dowodów z dokumentów WSA nie przeprowadził i jaki to miało wpływ na wynik sprawy. Z akt sądowych wynika natomiast, że w skardze wnoszono o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków oraz o zobowiązanie zarządcy drogi do udzielenia wyjaśnień. Słusznie zatem Sąd I instancji uznał przeprowadzenie tych dowodów za niedopuszczalne w świetle treści art. 106 § 3 p.p.s.a.

51 Uznając więc zarzuty skargi kasacyjnej oparte na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. za nieusprawiedliwione a w konsekwencji stan fatyczny sprawy za niepodważony przejść należy do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego.

52 Zauważyć należy, że identycznie sformułowane zarzuty zostały przedstawione Sądowi I instancji a WSA uznał je za niezasadne. Kasator nie ustosunkowuje się w skardze kasacyjnej do argumentacji Sądu I instancji, ani jej nie zwalcza lecz w zasadzie bezrefleksyjnie powtarza te same zarzuty (z tym samym uzasadnieniem) wcześniej postawione w skardze.

53 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza więc, że stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest prawidłowe.

54 Pierwszy z zarzutów – naruszenia prawa materialnego, dotyczy niezastosowania art. 41 ust. 1ustawy o drogach publicznych oraz przyjęcie, że dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej na drodze wojewódzkiej nr [...] wynosi 8 t, podczas gdy droga ta nie została ujęta w wyjątkach wskazanych w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012r. Zarzut ten łączy się z zarzutem nr 1. 4 , w ramach którego skarżący kasacyjnie twierdzi, że naruszono również art. 20 u.d.p., poprzez jego niezastosowanie i niesłuszne ustalenie, że kierowca poruszał się w dniu kontroli po drodze wojewódzkiej pojazdem nienormatywnym, podczas gdy zarzucane przekroczenie drogowe nie miało miejsca, a winę za zaistniałą sytuację ponosi zarządca drogi, który nieprawidłowo oznakował drogę wojewódzką nr 919.

55 Formułując pierwszy z tych zarzutów autor skargi kasacyjnej nie zauważa, że przepis art. 41 u.d.p. składa się z trzech jednostek redakcyjnych, które dopiero łącznie dają prawidłowy obraz tego, jakimi drogami publicznymi mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku osi: 11,5 tony, 10 i 8 ton. Sąd I instancji trafnie wyjaśnił, że zgodnie z art. 41 ust. 3 u.d.p. drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1 drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Ponieważ droga wojewódzka nr [...] nie została wymieniona w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012r., na podstawie art. 41 ust. 3u.d.p., jest zaliczona do dróg, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8t. Z tych też przyczyn, art. 41 ust. 1 u.d.p., stosownie do którego, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, nie mógł stanowić podstawy, jak chciałby skarżący, do przyjęcia, że na drodze wojewódzkiej nr [...] był dopuszczalny (bez zezwolenia) ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku 11,5 t.

56 W konsekwencji prawidłowo WSA uznał, że dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej wynika z ww. rozporządzenia z dnia 6 września 2012r. oraz ustawy o drogach publicznych, czyli bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Znak drogowy informujący o dopuszczalnym nacisku ma charakter właśnie jedynie informacyjny. Zauważyć też dodatkowo trzeba, że przyjęte w zarzucie założenie, jakoby droga nr [...] była niewłaściwie oznakowana nie wynika z przyjętego w sprawie i niepodważonego skargą kasacyjną stanu faktycznego. Ponadto nacisk na osi w pojeździe skarżącego przekraczał najwyższy z dopuszczalnych na drogach parametrów, a nie tylko dopuszczalne na tej drodze 8t.

57 Nie zakwestionowano również skutecznie w skardze kasacyjnej oceny, że w sprawie nie zachodziła żadna z przesłanek umorzenia postępowania wobec podmiotu wykonującego przejazd, przewidzianych w przepisie art. 140 aa ust. 4 pkt 1 ppkt 1 i 2 p.r.d.

58 W tym zakresie przede wszystkim podkreślić trzeba, że odpowiedzialność za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, ma charakter kaskadowy. Z podmiotowego punktu widzenia możliwa jest więc odpowiedzialność nawet wszystkich uczestników przewozu naruszającego normy dotyczące przeciążenia pojazdu - tak podmiotu wykonującego sam przewóz, jak i załadowcy. Odpowiedzialność przewożącego towar jest w tym układzie pierwszorzędna, przy czym podmiot ten ma możliwość uwolnienia się od niej w przypadkach, o których mowa w art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d., i słusznie w tym zakresie wskazał Sąd I instancji, że to na wykonującym przewóz drogowy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uwalniających go od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie, podkreślając, że dla wykazania przesłanki "braku wpływu" nie jest wystarczające tylko zakwestionowanie swojej odpowiedzialności. To pozostali uczestnicy czynności przewozu (nadawcy, załadowcy, spedytorzy) odpowiadają za zaistniałe naruszenia wyjątkowo, tj. wówczas gdy okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że mieli wpływ lub godzili się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu (szerzej na ten temat w wyroku z dnia 11 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1357/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

59 Ponieważ przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wyłącznie odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd za zaistnienie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego dopuszczalnego nacisku na osi napędowej pojazdu słusznie również Sąd I instancji wskazał na to, że należyta staranność powinna zostać oceniona z uwzględnieniem podwyższonych standardów zawodowego charakteru działalności prowadzonej przez stronę. " Przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytej staranności tzn. uczynił wszystko, co można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa." Podzielił także trafne stanowisko organu, iż istnieje domniemanie odpowiedzialności przewoźnika za naruszenie prawa przez kierowcę. Organizuje on bowiem pracę kierowców i sprawuje nad nimi nadzór. To on też ponosi ryzyko prowadzenia przedsiębiorstwa transportowego oraz posiada instrumenty faktyczne i prawne, aby zapewnić należyte wykonywanie obowiązków przez kierowców, tak, aby nie dochodziło do naruszenia prawa (por. też wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2013r., sygn. akt VI SA/Wa 2442/12). Z tych wszystkich przyczyn nie można podzielić argumentacji skarżącego kasacyjnie, który z jednej strony wskazuje, że to kierowca sam podejmuje decyzję, którą trasą ma jechać, a z drugiej podkreśla, że kierowca nie jest profesjonalnym prawnikiem zatem analizowanie przez niego stanu prawnego drogi nie jest możliwe. Podkreślić trzeba, że to właśnie przewoźnik, jako profesjonalny przedsiębiorca powinien tak zorganizować zadanie przewozowe, aby dokonywanie naruszeń przez jego pracowników nie było możliwe.

60 Bezzasadny jest również zarzut naruszenia § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki a dnia 25 września 2007r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów (Dz.U. z 2007r., poz. 1345). Z przepisu tego, wbrew temu, co twierdzi autor skargi kasacyjnej (w której nie podano nawet adresu publikacyjnego ww. aktu prawnego, co dotyczy zresztą niemal wszystkich jej zarzutów) wynika, że strefa ważenia wagi powinna być wyróżniona na jezdni. Podkreślić trzeba, że parametry pojazdu (w tym waga i naciski na osi), którym był wykonywany przejazd na rzecz skarżącego, została stwierdzona w urzędowym protokole z kontroli, wynika również z niego, że przed przystąpieniem do ważenia kierowcy okazano świadectwo legalizacji przyrządów pomiarowych oraz protokół pomiaru pochyłości terenu na stanowisku do ważenia pojazdów. Do protokołu nie zgłoszono żadnych uwag, a skarżący nie podważył tego dokumentu urzędowego, zatem zarzut postawiony w skardze kasacyjnej należy uznać za całkowicie bezpodstawny.

61 W końcu, bezzasadne są zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 Dyrektyw Rady Unii Europejskiej 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996r. przez pominięcie tego, że od dnia 1 stycznia 2011r. na wszystkich drogach powinien być możliwy przejazd pojazdów, jeśli naciski osi nie przekroczą 11,5 t i skorelowany z nim zarzut naruszenia art. 3 traktatu o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej z dnia 16 kwietnia 2003r. w zw. z art. 91 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z ww. Dyrektywą Rady Unii Europejskiej z dnia 25 lica 1996r. poprzez pominięcie, że umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy nie da się pogodzić z umową.

62 Przede wszystkim przypomnienia jeszcze raz wymaga, że w wyniku kontroli drogowej stwierdzono w pojeździe skarżącego nacisk na pojedynczą oś napędową w wysokości – 12, 95 t, a więc przekraczający parametr wskazany w Dyrektywie, zatem argumentacja, że Polska powinna w związku z wiążącym ją prawem międzynarodowym dopuścić na swoich drogach nośność nieprzekraczającą 11, 5 t, a nie niższą, jest o tyle bezzasadna, że i tak nie mogłaby uwolnić skarżącego kasacyjnie od odpowiedzialności za stwierdzone przekroczenie nacisku na osi.

63 Ponadto wskazać, trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego była już dokonywana ocena zgodności polskiego prawa z Dyrektywą Rady numer 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996r., ze zmianami wprowadzonymi Dyrektywą numer 2002/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 lutego 2002r. i skład orzekający podziela wyrażone we wcześniejszych wyrokach stanowisko, zgodnie z którym określenie w Dyrektywie maksymalnego dopuszczalnego nacisku na oś nie oznacza, że w przypadku dróg, na których dopuszczono ruch pojazdów o mniejszym nacisku na oś przewoźnik może, bez narażenia się na odpowiedzialność administracyjną, poruszać się pojazdem przekraczającym określone dla danej drogi naciski (por. wyroki NSA z 7 maja 2015r., sygn. akt II GSK 812/14 oraz z 27 października 2015r., sygn. akt II GSK 2206/14 dostępne www.orzeczenia.nsa.pl).

64 Nie można też zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, iż art. 7 Dyrektywy zwiera wyczerpujący wykaz wyłączeń, który obejmuje wszystkie możliwe do nałożenia przez Państwo Członkowskie ograniczenia na maksymalne dopuszczalne wymiary i/lub ciężary pojazdów, które mogą być używane. Z treści art. 7 Dyrektywy jednoznacznie wynika, że Państwo Członkowskie ma prawo do wprowadzania ograniczeń na niektórych drogach lub obiektach inżynieryjnych ("niniejsza dyrektywa nie stanowi przeszkody dla stosowania obowiązujących przepisów drogowych w każdym Państwie Członkowskim i ograniczających ciężar i/lub wymiary pojazdów na niektórych drogach lub obiektach inżynieryjnych - niezależnie od państwa rejestracji lub dopuszczenia do ruchu takich pojazdów"), a wyliczenie sytuacji, w których lokalne ograniczenia mogą być stosowane, zawarte w drugim akapicie tego przepisu, jest tylko przykładowe.

65 W konsekwencji nie można też przyjąć, że Polska nie wykonuje swoich zobowiązań związanych z akcesją do Unii Europejskiej i nie stosuje wiążącego ją prawa unijnego.

66 Brak było także podstaw do uwzględnienia wniosku zawartego w skardze kasacyjnej i zawieszenia toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego. We wniosku nie została podana podstawa prawna, a jego uzasadnienie – tylko poprzez wskazanie, że sprawa przed Komisją Europejską będzie miała "istotne znaczenie dla niniejszego postępowania" – nie wyczerpuje żadnej z przesłanek zawieszenia wymienionych w art. 124 i 125 p.p.s.a.

67 Z tych wszystkich względów, uznając skargę kasacyjną za niezasadną, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ją na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postanowiono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.