Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r., II FZ 98/19

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r., II FZ 98/19

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stefan Babiarz po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 października 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1195/17 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi G.K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 21 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 22 października 2018 r., I SA/GL 1195/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną G.K. (dalej: skarżąca) od wyroku tego sądu w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r.

3 Sąd wskazał, że przesyłka zawierająca odpis sentencji wyroku wraz

4 z pisemnym uzasadnieniem sporządzonym na wniosek została wysłana do pełnomocnika skarżącej. Awizowana była po raz pierwszy w dniu 13 lipca 2018 r. Powtórne awizo opatrzono datą 23 lipca 2018 r. Przesyłkę wydano pełnomocnikowi na poczcie w dniu 30 lipca 2018 r.

5 W dniu 28 sierpnia (data nadania) pełnomocnik skarżącej wniósł skargę kasacyjną od wyroku. Sąd administracyjny, dokonując wstępnej kontroli skargi kasacyjnej uznał ją za spóźnioną i odrzucił na posiedzeniu niejawnym. Wskazał, że skoro przesyłka po raz pierwszy była awizowana w dniu 13 lipca 2018 r. to skutek doręczenia upłynął z dniem 27 lipca 2018 r. Wydanie pełnomocnikowi przesyłki na poczcie 3 dni później nie niweczy skutku doręczenia w dniu 27 lipca i od tego dnia należy liczyć termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

6 W zażaleniu skarżąca podniosła, że profesjonalny pełnomocnik udzielił jej informacji, iż od dnia odebrania, tj. od dnia 30 lipca biegnie 30-dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej i taką informację przekazała kolejnemu pełnomocnikowi, który sporządził i wniósł skargę kasacyjną. Skarżąca nie mogła wiedzieć, że termin ten należy liczyć inaczej, skoro taką informacje przekazał jej pełnomocnik.

7 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8 Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.

9 Po pierwsze należy zauważyć, że przepisy wyraźnie wskazują jak obliczyć termin doręczenia. Art. 73 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

10 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) stanowi, że:

11 "W razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2.

12 § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe.

13 § 3. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy.

14 § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu,

15 o którym mowa w § 1.

16 Ustawa wprost stanowi, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego, czyli 14-go, dnia. W przypadku odebrania przesyłki po tym terminie nie można przyjąć innego dnia, niż wskazuje ustawa. Potwierdza to orzecznictwo. Na przykład w postanowieniu z dnia 15 lutego 2016 r., II FSK 1762/15, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., potwierdzony stosownym stemplem pocztowym, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a."

17 Nieuprawnione jest zatem twierdzenie, że skoro wydano przesyłkę np. w 18-stym dniu po dniu pierwszego awizo to doręczenie nastąpiło w tym 18-stym dniu,

18 w którym nastąpił faktyczny odbiór. Ustawodawca w ustawie przewidział długość terminów i nie można ich dowolnie wydłużać.

19 Po drugie, w orzecznictwie sądów administracyjnych została ugruntowana zasada, według której strona ponosi wszelkie skutki działań pełnomocnika, także negatywne skutki uchybień lub czynności wadliwie dokonanych (por. postanowienie NSA z dnia 17 maja 2019 r., II OZ 440/19, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń

20 i Informacji o Sprawach, dalej: CBOSA). Istotą pracy profesjonalnego pełnomocnika jest rzetelne dbanie o interesy mocodawcy, między innymi poprzez wypełnianie

21 w terminie wszystkich wymogów proceduralnych umożliwiających stronie pełny udział w postępowaniu. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Tym samym skutki przeoczenia pełnomocnika pierwszego pełnomocnika w zakresie rozpoczęcia biegu terminu ponosi strona, czyli skarżąca.

22 Po trzecie, pełnomocnik powinien wiedzieć, jakie skutki ustawodawca

23 wiąże z odbiorem pisma po upływie 14- dniowego terminu. O tym, że przesyłka pocztowa skierowana do pełnomocnika oczekuje na odbiór, pełnomocnik dowiedział się z awizo. Będąc profesjonalistą, od którego – z racji wykonywanego zawodu – można wymagać większej staranności niż od przeciętnego podatnika, pełnomocnik powinien czuwać nad prowadzeniem swoich spraw i pilnować upływających terminów. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko ugruntowane

24 w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym adwokat, radca prawny czy rzecznik patentowy podlegają bardziej rygorystycznym kryteriom oceny.

25 W związku z posiadaną wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej zobligowani są oni do zachowania dużo dalej posuniętej staranności niż wymagana jest od osób niebędących profesjonalnymi pełnomocnikami. Pełnomocnik dysponując awizo z wpisaną pierwszą datą awizowania mógł z łatwością obliczyć, kiedy nastąpi upływ 14-dniowego terminu i wiedział, jakie są skutki związane z jego upływem.

26 Po czwarte, zawodowy charakter działalności pełnomocnika powoduje, że odpowiedzialność pełnomocnika obejmuje działania wszystkich osób, którymi posługuje się wykonując swój zawód. Ustanowiony pełnomocnik odpowiada więc za błędy i zaniechania pracownika kancelarii. W niniejszej sprawie przesyłka skierowana do pełnomocnika została odebrana przez pełnomocnika pocztowego posługującego się pieczątką. Z powyższego wynika domniemanie, że osoba ta była upoważniona przez profesjonalnego pełnomocnika do odbioru korespondencji, czyli pełnomocnik profesjonalny odpowiada również za błędy i zaniechania pracownika będącego pełnomocnikiem do odbioru poczty. Nie jest zatem istotne, czy pełnomocnik pocztowy przekazał profesjonalnemu pełnomocnikowi, że pierwsze awizo było w dniu 13 lipca, czy że odbiór nastąpił w dniu 30 lipca. Profesjonalny pełnomocnik, do którego skierowano pismo powinien sam czuwać nad terminami i kontrolować spływające awiza, a jeśli posługuje się w tym zakresie pracownikami – ponosi skutki ich działań i zaniechań. Z kolei strona ponosi skutki działań i zaniechań swojego profesjonalnego pełnomocnika.

27 To, czy pierwszy profesjonalny pełnomocnik wniósłby środek odwoławczy samodzielnie z uchybieniem terminu, przyjmując za datę początkową dzień odbioru przesyłki na poczcie, czy ten profesjonalny pełnomocnik udzieliłby innemu profesjonalnemu pełnomocnikowi błędnej informacji w zakresie terminu, na skutek czego ten nowy profesjonalny pełnomocnik wniósłby środek odwoławczy

28 z uchybieniem terminu – to nie ma znaczenia. Istotne jest jedynie, że skutki działania pełnomocnika obciążają stronę. Bez znaczenia jest, czy działanie to polega na udzieleniu informacji co do terminu, czy na wnoszeniu pism.

29 Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że prawidłowo sąd I instancji odrzucił skargę kasacyjną jako spóźnioną.

30 Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.