Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2013 r., II FZ 548/13

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2013 r., II FZ 548/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia WSA (del.) Grażyna Nasierowska, po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 25 kwietnia 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 201/13 zawieszające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 29 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia - uchylić zaskarżone postanowienie -

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 25 kwietnia 2013 r., III SA/Łd 201/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L.

3 w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

4 Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynikało, że tytuł wykonawczy na podstawie, którego wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne wystawiony został na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 14 października 2010 r. określającej Skarżącej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za wrzesień 2002 r. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w L. z 31 maja 2011 r. Z kolei wyrokiem z 18 stycznia 2012 r. sygn. akt I SA/Łd 1135/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. oraz stwierdził nieważność poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Na powyższy wyrok Dyrektor Izby Skarbowej złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

5 Uzasadniając wydane postanowienie Sąd I instancji uznał, że spełniona została przesłanka zawieszenia postępowania z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 z póżn. zm., dalej - "P.p.s.a."), bowiem rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania sądowoadministracyjnego. W ocenie Sądu I instancji, jeżeli skarga kasacyjna wniesiona przez Dyrektora Izby Skarbowej zostanie oddalona przez NSA, prawomocnie odpadnie (przestanie istnieć) podstawa wystawienia tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne i w ramach którego organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela, jakim jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., o zajęcie stanowiska w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Zaistnieje wówczas podstawa do umorzenia całego postępowania egzekucyjnego. Brak decyzji figurującej w tytule wykonawczym sprawia bowiem, że postępowanie egzekucyjne staje się bezprzedmiotowe, a tym samym rozpatrywanie zasadności stanowiska wierzyciela utraci rację bytu.

6 Na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła zażalenie. W ocenie Skarżącej, zaskarżone postanowienie przedłuża trwające już i tak bardzo długo postępowanie. W jej przekonaniu postanowienie to jest dla niej niekorzystne. Nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że wyrok NSA będzie miał wpływ na niniejsze postępowanie. Skarżąca chce poznać stanowisko Sądu co do zgłoszonych w określonym stanie prawnym zarzutów.

7 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8 Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

9 Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.

10 Rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, jeśli orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę do rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Regulacja powyższego przepisu dotyczy kwestii prejudycjalnej, czyli sytuacji w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, będzie miało wpływ na wynik innego postępowania. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. Ścisły związek pomiędzy sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej.

11 Dla sądu kwestią wstępną jest więc wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne dla sformułowania wypowiedzi, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem. Nie ma podstaw do zawieszenia postępowania, jeśli sąd samodzielnie jest w stanie dokonać ustaleń koniecznych do rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia NSA: z 26 sierpnia 2010 r., II FZ 362/10, z 24 kwietnia 2012 r., II GSK 2365/11).

12 Rozważając możliwość zastosowania w sprawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że okoliczności przedstawione przez Sąd I instancji nie stanowią podstawy do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie powołanego przepisu. Rozpoznanie przez NSA skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku dotyczącego decyzji wymiarowej nie stanowi bowiem kwestii prejudycjalnej w rozpoznawanej sprawie. Wynik tego postępowania nie jest niezbędny do zbadania legalności postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych do postępowania egzekucyjnego. Należy mieć na uwadze, że postępowanie egzekucyjne ma charakter czysto wykonawczy, a podnoszone w różnych środkach prawnych zastrzeżenia (zarzuty, skarga na czynności egzekucyjne) dotyczą w zasadzie możliwości i sposobu prowadzenia tego postępowania, a nie prawidłowości wykonywanego aktu. Nie można zatem przyjąć, że rozpoznanie sprawy przez Sąd I instancji zależy od wyniku postępowania toczącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie I FSK 903/12.

13 Ponadto, zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej. Okoliczności te sąd powinien oceniać w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co ma znaczenie w świetle konstytucyjnego nakazu rozpoznawania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasady szybkości postępowania sądowoadministracyjnego (art. 7 P.p.s.a.) (por. postanowienie NSA z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt I FZ 832/11).

14 Z przytoczonych wyżej względów, na podstawie art. 197 §1 i §2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.