Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2023 r., II FZ 106/22

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2023 r., II FZ 106/22

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. sp. z o.o. z siedzibą we W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 października 2022 r., sygn. akt I SA/Wr 266/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L. sp. z o.o. z siedzibą we W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 10 lutego 2022 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.607.2021.1.ANK w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 6 października 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 266/22 odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi L. sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS", "organ") z dnia 10 lutego 2022 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.

3 W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że do uchybienia doszło w wyniku niezachowania należytej staranności przez pełnomocnika, a okoliczności wskazujące na brak winy Skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia skargi nie zostały we wniosku uprawdopodobnione.

4 Na powyższe postanowienie, pismem z dnia 24 października 2022 r., pełnomocnik Skarżącej złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zarzucił naruszenie:

5 - art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") poprzez błędną wykładnię i uznanie, że przywrócenie terminu możliwe jest w przypadku udowodnienia braku winy, a nie – jak wynika z przepisu – w przypadku uprawdopodobnienia, co skutkowało przyjęciem, że okoliczności wskazywane we wniosku były niewystarczające, co z kolei doprowadziło do bezpodstawnej odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi;

6 - art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sytuacji, w której uprawdopodobniono wystąpienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.

7 W związku z powyższymi zarzutami, pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy WSA we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

8 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

9 Zażalenie jest niezasadne.

10 Zgodnie z treścią art. 86 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przepis art. 87 § 2 p.p.s.a. wymaga przy tym natomiast uprawdopodobnienia przez stronę okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.

11 Uzasadniając odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi, Sąd trafnie stwierdził, że ze względu na wyjątkowy charakter instytucji przywrócenia terminu, oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w jego uchybieniu należy uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy oraz brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.

12 W zażaleniu na postanowienie Sądu pełnomocnik Spółki argumentował, że uchybienie nastąpiło z przyczyn niezależnych od Skarżącej, ponieważ w skrzynce ePUAP nie pojawiło się przesłane przez WSA we Wrocławiu wezwanie (do uzupełnienia braków formalnych skargi). Pełnomocnik wskazał przy tym na dwie "prawdopodobne" jego zdaniem przyczyny powyższego stanu rzeczy: usterkę techniczną systemu ePUAP, która spowodowała doręczenie samego załącznika (bez treści wezwania) albo przeoczenie treści wezwania przez pracownika kancelarii odpowiedzialnego za odbiór korespondencji.

13 Żaden z powyższych argumentów nie może jednak stanowić podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Jeżeli chodzi o ewentualną usterkę techniczną systemu ePUAP, to nie została ona przez pełnomocnika w żaden sposób uprawdopodobniona. Sformułowanie: "nie można wykluczyć" użyte w zażaleniu (s. 4 zażalenia, k. 127 akt) wskazuje zresztą na wyłącznie hipotetyczną możliwość jej zaistnienia.

14 Jako znacznie bardziej prawdopodobną ocenić należy drugą przyczynę, tj. omyłkowe pominięcie treści wezwania przez osobę odpowiedzialną za odbiór korespondencji. Okoliczność ta, wbrew argumentacji podniesionej w zażaleniu, świadczy jednak o niedochowaniu należytej staranności przez pracownika kancelarii, za którego pełnomocnik ponosi przecież odpowiedzialność. Jednocześnie, co słusznie podkreślił Sąd pierwszej instancji, błędy popełnione przez profesjonalnego pełnomocnika (jak również jego podwładnych) traktowane są jako błędy reprezentowanej przez niego strony postępowania. Okoliczności tej Sąd nie mógł zatem uwzględnić jako podstawy przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

15 Końcowo zwrócić należy uwagę, że stanowisko zaprezentowane w przytoczonym w zażaleniu postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2005 r., sygn. akt II FZ 80/05 jest nieaktualne, stąd też słusznie Sąd pierwszej instancji go nie podzielił. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony został bowiem pogląd, zgodnie z którym zaniedbania osób, którymi wielokrotnie posługuje się pełnomocnik nie mogą być uznane za brak winy w uchybieniu terminowi, ponieważ to pełnomocnik ponosi wówczas ryzyko działań takich osób trzecich (por. postanowienie NSA z dnia 31 października 2014 r., sygn. akt I GZ 479/14, oraz powołane tam orzecznictwo). Z kolei poglądy sformułowane w postanowieniach NSA: z dnia 19 marca 2008 r., sygn. akt 105/08, oraz z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt II FZ 99/08 – jak zresztą wynika wprost z zacytowanych w zażaleniu fragmentów tych orzeczeń – odnosiły się do innych stanów faktycznych, dlatego nie znajdują zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

16 Z tych powodów oddalenie przez Sąd pierwszej instancji wniosku pełnomocnika Spółki o przywrócenie terminu do wniesienia skargi ocenić należy jako prawidłowe, w związku z czym zarzuty podniesione w zażaleniu okazały się nieusprawiedliwione. Pełnomocnik Skarżącej nie uprawdopodobnił bowiem braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.

17 Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.