Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2017 r., II FSK 443/17

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2017 r., II FSK 443/17

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak (sprawozdawca), Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia WSA (del.) Marek Olejnik, po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "S." spółka komandytowa w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt I SA/Gd 851/16 w sprawie ze skargi "S." spółka komandytowa w W. na uchwałę Rady Miejskiej w Prabutach z dnia 25 listopada 2015 r. nr XIV/97/2015 w przedmiocie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym wyrokiem z 12 października 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 851/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę S. Sp. k. w W. na uchwałę Rady Miejskiej w Prabutach z 25 listopada 2015 r. nr XIV/97/2015 w przedmiocie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości.

3 Stan sprawy sąd administracyjny pierwszej instancji przedstawił następująco:

4 W dniu 25 listopada 2015 r. Rada Miejska w Prabutach na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.: Dz. U. z 2015 r. poz. 1515, dalej: u.s.g.) oraz art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j.: Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm., dalej: u.p.o.l.) podjęła uchwałę nr XIV/97/2015 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. woj. pomorskiego z 2015 r., poz. 4286). W § 1 pkt 2 lit. b) ww. uchwały wysokość podatku od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie miasta Prabuty została określona na kwotę 22,82 zł od 1 m² powierzchni użytkowej.

5 Po wezwaniu Rady Miejskiej do usunięcia naruszenia prawa Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na ww. uchwałę w części dotyczącej § 1 pkt 2 lit. b).

6 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

7 Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że Rada Miejska - podejmując zaskarżoną uchwałę - nie naruszyła żadnej z norm prawnych stanowiących podstawę jej podjęcia, a określona stawka podatku od nieruchomości nie narusza granic upoważnienia ustawowego. Skoro Rada nie przekroczyła dopuszczalnego maksymalnego pułapu, określając wysokość tej stawki na 22,82 zł, to w tej części uchwała jest zgodna z obowiązującymi przepisami. Oprócz ograniczenia kwotowego, co do określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, ustawodawca nie przewidział żadnych innych ograniczeń w tym zakresie. O zasadności skargi nie stanowi wysokość stawek przyjętych uchwałą i to - co istotne w tej sprawie - w granicach prawem dozwolonych, w sytuacji kiedy są one jednakowe dla wszystkich podatników, do których uchwała ma zastosowanie. Nie sposób również w samym fakcie określenia stawek podatku od nieruchomości (notabene niższych niż maksymalne) doszukać się naruszenia wskazanych w skardze przepisów Konstytucji RP.

8 W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Spółka zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 1) P.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.

9 - art. 20. art. 5 ust 1 pkt 2) lit b) oraz art. 5 ust 4 u.p.o.l. poprzez ich niezastosowanie, co w konsekwencji spowodowało pominięcie przez Sąd przy orzekaniu nałożoną w/w przepisami ustawy dyspozycję dla rady gminy do różnicowania wysokości stawek podatku, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w Prabutach nie narusza prawa i Konstytucji RP oraz, że ustawodawca nie przewidział żadnych innych ograniczeń w tym zakresie oraz, że Gmina może dowolnie ustalać wysokość stawki podatku, a granicą jest tylko maksymalny pułap określony przez Ministra Finansów, bez względu na warunki rynkowe oraz poziom rozwoju lokalnej gospodarki.

10 - art. 20, art. 217, art. 32, art. 84 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skoro wszystkie podmioty obowiązane do uiszczania podatku od nieruchomości na obszarze organu, który ustanowił zaskarżony akt prawa miejscowego płacą go w jednakowej wysokości to nie można się posługiwać konstrukcją nierównego traktowania podmiotów, podczas gdy właśnie w takich przypadkach dopuszczalne jest różnicowanie podmiotów w stosunku do podmiotów na obszarze działania innego organu w celu zachowania konstytucyjnej zasady równości. Przyjęcie, że równe obciążenie podatkiem podatników w Prabutach i podatników z dużych miast jest zgodne z konstytucyjną zasadą równości w konsekwencji spowodowało naruszenie konstytucyjnej zasady równości i zakazu dyskryminacji, a także ograniczyło wolność i swobodę prowadzenia działalności gospodarczej będącej podstawą społecznej gospodarki rynkowej.

11 - art. 91 ust 1 i 4 ustawy o samorządzie gminnym poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy nie zaistniała istotna sprzeczność uchwały z prawem i w konsekwencji uznanie, iż Rada Miejska w Prabutach podejmując zaskarżona uchwałę nie naruszyła prawa w sposób uzasadniający stwierdzenie, że uchwała ta jest sprzeczna z prawem podczas gdy w niniejszej sprawie/zostały naruszone podstawowe prawa Konstytucyjne (zasada równości), których naruszenie zawsze powinno być uznawane za istotne.

12 - art. 2 ust 1 pkt 2 u.p.o.l. poprzez błędną jego wykładnię i błędne wskazanie, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części z tym, że stawki te nie mogą przekraczać rocznie stawki maksymalnej określonej obwieszczeniem Ministra Finansów, podczas gdy z przepisu tego nie wynika ustalenie stawki maksymalnej.

13 - błąd w ustaleniach faktycznych i uznanie przez Sąd, że celem Skarżącej jest zróżnicowanie wysokości stawki podatku od budynków przeznaczonych na prowadzenie działalności gospodarczej na obszarze działania organu (Prabuty), podczas gdy Skarżąca nie wnosiła ani nie domaga się różnicowania stawki tego podatku na obszarze działania organu, a jego obniżenia – co miałoby skutek dla wszystkich podatników.

14 Na podstawie art. 174 pkt 2) P.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

15 - art. 1 P.p.s.a., art. 3 § 1 i 3 P.p.s.a. w zw. z art. 6, 8 i 9 k.p.a. oraz naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi, niepełne przedstawienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stanu faktycznego i prawnego, przedstawienie oceny prawnej niespójnej, a przede wszystkim oparcie się na nieaktualnym obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 7 sierpnia 2014 r.

16 Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, a także zasądzenie na rzecz Skarżącej od organu zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

17 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

18 Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, ponieważ zaskarżony wyrok – mimo częściowo błędnego uzasadnienia – odpowiada prawu.

19 Jak stanowi art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części, z tym, że stawki te nie mogą przekraczać rocznie stawki maksymalnej określonej obwieszczeniem Ministra Finansów.

20 W tym miejscu podkreślić należy, że zaskarżona uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Pomorskiego z 2015 r. pod poz. 4286 i ogłoszona 16 grudnia 2015 r. W § 4 uchwały zastrzeżono, iż wchodzi ona w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dz. Urz. Woj. Pomorskiego, nie wcześniej jednak niż z dniem 1 stycznia 2016 r. Z przepisu tego wynika zatem, iż na mocy zaskarżonego aktu prawa miejscowego ustanowiono stawki podatku na rok 2016. Z tego względu błędne są wywody sądu administracyjnego pierwszej instancji, w których odwołano się do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 7 sierpnia 2014 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2015 r. (M.P. z 2014 r., poz. 718). Nie może budzić wątpliwości, iż w sprawie znajdowało zastosowanie obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 5 sierpnia 2015 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2016 r., które zostało opublikowane w Monitorze Polskim z 19 sierpnia 2015 r. (M.P.2015.735).

21 Powyższe uchybienie nie mogło mieć jednak wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, bowiem w obwieszczeniu dotyczącym stawek podatków w 2016 r. Minister Finanósów ustalił, że granica stawki kwotowej podatku od nieruchomości od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi 22,86 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej.

22 Analiza § 1 pkt 2 lit. b) zaskarżonej uchwały – w zestawieniu z treścią powołanych powyżej przepisów – prowadzi do jednoznacznego wniosku, że stawki podatku, określone w zaskarżonym akcie przez organ stanowiący gminy, nie przekraczały limitów określonych w obwieszczeniu Ministra Finansów dotyczącym 2016 r. Jak trafnie wskazał sąd administracyjny pierwszej instancji, oprócz ograniczenia kwotowego, co do określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, ustawodawca nie przewidział żadnych innych ograniczeń w tym zakresie (por. str. 4-5 pisemnych motywów zaskarżonego wyroku).

23 Naczelny Sąd Adminisracyjny podziela także stanoiwsko WSA w Gdańsku, odnośnie sugerowanych przez Skarżącą naruszeń przepisów ustawy zasadniczej. Sąd administracyjny pierwszej instancji słusznie podkreślił, że “w przedmiotowej sprawie nie można posługiwać się konstrukcją nierównego traktowania podmiotów, bowiem w realiach sprawy wszystkie podmioty obowiązane do uiszczania podatku od nieruchomości na obszarze działania organu, który ustanowił zaskarżony akt prawa miejscowego, płacą go w jednakowej wysokości" (str. 6 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

24 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.