Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r., II FSK 343/12
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r., II FSK 343/12Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia NSA Beata Cieloch, Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt I SA/Po 381/11 w sprawie ze skargi S. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 4 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji w sprawie karty podatkowej za 2005 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od S. A. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt I SA/Po 381/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę S.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 4 marca 2011 r., w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość stawki podatkowej na rok 2005 r.
3 Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że decyzją z dnia 26 listopada 2010 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. na podstawie art. 207 i art. 258 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej zwanej: O.p.), art. 25 ust. 1 pkt 5, art. 36 ust. 1, ust. 7 oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.; dalej:u.z.p.d.)) stwierdził wygaśnięcie decyzji nr [...] z dnia 29 kwietnia 2005 r. ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na rok 2005, z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez S.A.
4 Po przeprowadzonej analizie zebranego materiału dowodowego, organ instancji stwierdził, iż podatnik naruszył art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 7 w/w ustawy, poprzez nie powiadomienie w ustawowym terminie o zaistniałych zmianach tj. o równoczesnym prowadzeniu przez małżonkę J. A. działalności gospodarczej w tym samym zakresie co podatnik (usługi fotograficzne). Spowodowało, to iż organ podatkowy nie mając wiedzy o przeszkodach do korzystania przez podatnika ze zryczałtowanej formy opodatkowania wydał decyzję w sprawie ustalenia wysokości stawki karty podatkowej na rok 2005.
5 Zdaniem organu, ustawodawca jednoznacznie wskazał, iż warunkiem opodatkowania podatnika w formie karty podatkowej wymienionym w art. 25 ust. 1 pkt 5 w/w ustawy jest nieprowadzenie działalności w takim samym zakresie jak małżonek podatnika. Jednakże małżonka podatnika J. A. prowadziła działalność gospodarczą w takim samym zakresie tj. usługi fotograficzne, przez co podatnik nie zachował warunków do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej.
6 Decyzją z dnia 4 marca 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
7 Podatnik wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu podniósł, iż doszło do naruszenia:
8 1. prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. przez osoby fizyczne poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że Skarżący nie spełnił warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej na rok 2005 w sytuacji, gdy małżonka podatnika prowadziła w tym czasie działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej;
9 2. prawa materialnego tj. art. 34 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że małżonka Skarżącego prowadziła działalność w tym samym zakresie co Skarżący w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. w sytuacji gdy działalność prowadzona przez małżonkę podatnika opodatkowana była na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej;
10 3. art. 216 i art. 188 w zw. z art. 120 i art. 121 §1 O.p. poprzez bezzasadne oddalenie wniosków dowodowych postanowieniem z dnia 4 marca 2011 r. w sytuacji gdy przeprowadzenie wnioskowanych dowodów miało w ocenie strony doprowadzić do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co w konsekwencji doprowadziło także do naruszenia zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych;
11 4. naruszenie art. 121 § 2 O. p. poprzez naruszenie zasady informowania podatnika o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika i zaufania do organów podatkowych.
12 W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i ustosunkowując się do zarzutów skargi.
13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, powołując się na treść art. 25 u.z.p.d., uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że skarżący nie zachował warunków do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej, bowiem małżonka podatnika – J. A. prowadziła działalność gospodarczą w takim samym zakresie tj. usługi fotograficzne.
14 Sąd podkreślił także, że stan faktyczny niniejszej sprawy został wyczerpująco ustalony na podstawie zebranego materiału dowodowego. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu prowadził postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych zgodnie z art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej.
15 Zdaniem Sądu, mając na uwadze treść art. 188 Ordynacji podatkowej brak było podstaw do uwzględnienia wniosku strony o przeprowadzenie dowodów z przesłuchań J. A. oraz M.T.
16 Sąd nie zgodził się także z zarzutami w zakresie naruszenia art. 121§ 2 Ordynacji podatkowej, poprzez nie informowanie strony o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika. Analiza niniejszej sprawy wykazała, iż w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.
17 W skardze kasacyjnej skarżący na podstawie art. 174 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zarzucił zaskarżonemu wyrokowi:
18 1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że skarżący nie spełnił warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej na rok 2005 w sytuacji, gdy małżonka podatnika prowadziła w tym czasie działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej,
19 2) naruszenie prawa materialnego tj. art. 34 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że małżonka skarżącego prowadziła działalność w tym samym zakresie co skarżący w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. w sytuacji gdy działalność prowadzona przez małżonkę podatnika opodatkowana była na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej,
20 3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - tj. art. 145 § 1 pkt. 1 a) i c) oraz art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 70 i art. 120 i art. 121 §1 O. p. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania podatkowego zmierzającego do wyeliminowania z obrotu prawnego (stwierdzenia wygaśnięcia) decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na rok 2005 w sytuacji gdy ewentualne zobowiązanie podatkowe w związku z wydaniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją nieprawomocnej decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. uległo przedawnieniu, co w konsekwencji doprowadziło także do naruszenia zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych
21 4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - tj. art. 145 §1 pkt. 1 a) i c) oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 2 O. p. poprzez naruszenie zasady informowania podatnika o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika i zaufania do organów podatkowych.
22 W konsekwencji wniesiono o uchylenie zaskarżanego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, wraz z kosztami zastępstwa procesowego.
23 W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.
24 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
25 Brak było podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.
26 Na początek przypomnieć należy, że na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a., poza wskazanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których wystąpienia nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne: sformułowane, przedstawione i uzasadnione w sposób spełniający wymogi i standardy prawne wynikające z unormowań art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Wobec powyższego skonstatować należało formalną wadliwość zarzutów kasacyjnych naruszenia art. 34 u.z.p.d. i art. 70 O.p. Wnoszący skargę kasacyjną nie uzasadnił w niej adekwatności zarzutu naruszenia art. 34 u.z.p.d. do rozpoznanej przez Sąd pierwszej instancji sprawy. Podniesienie zarzutu wskazującego ogólnikowo tylko na art. 70 O.p. jest natomiast dalece nieprecyzyjne i niewystarczające. Przypomnieć bowiem wnoszącemu skargę kasacyjną należy, że zapis prawny art. 70 O.p. składa się z ośmiu paragrafów, obejmujących liczne punkty, ze skargi kasacyjnej nie wynika zaś żadną miarą, który z nich naruszony został przez Sąd pierwszej instancji kontrolujący postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej. Związane z omówionym zarzutem naruszenia art. 70 O.p. zarzuty naruszenia art. 120 i art. 121§ 1 O.p. nie zostały w istocie uzasadnione.
27 Jedynym zarzutem kasacyjny, którego sformułowanie i uzasadnienie umożliwia merytoryczne rozpoznanie, jest zarzut naruszenia art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. Zarzut ten jest natomiast niezasadny.
28 Na podstawie art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. podatnicy prowadzący działalność, o której mowa w art. 23, podlegają opodatkowaniu w formie karty podatkowej, jeżeli małżonek podatnika nie prowadzi działalności w tym samym zakresie.
29 Ze sprawy wnika w sposób pewny i niewątpliwy, że w badanym roku podatkowym skarżący i jego małżonka prowadzili działalność gospodarczą w tym samym zakresie – usług fotograficznych. Ustalenia i oceny takie wynikają również z dotyczącego żony skarżącego wyroku sądu administracyjnego (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27 I 2010 r., I SA/Po 979/09 – https://nsa.gov.pl). Powyższe ustalenie faktyczne jest wystarczające do stwierdzenia braku przesłanki zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, określonej w art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. Stwierdzić i podkreślić należy, że wymieniony i przytoczony przepis normuje tylko o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w tym samym zakresie, nie stanowi natomiast o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w tej samej formie opodatkowania. W powyższym kontekście dodatkowo tylko przypomnieć można, że rozpatrywanym w sprawie okresie podatkowym (od 2002 r.) żona skarżącego rozliczała się jednak również w formie karty podatkowej, dopiero później organy podatkowe wyłączyły ją z opodatkowania w tej formie, jako bezpodstawnie zastosowanego. Wynika to z przywołanego powyżej prawomocnego wyroku WSA w Poznaniu z dnia 27 I 2010 r.
30 Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.
31 O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Powołane przepisy
- Ordynacja podatkowa, art. 70
- Ordynacja podatkowa, art. 120
- Ordynacja podatkowa, art. 121 (§ 1, § 2)
- Ordynacja podatkowa, art. 122
- Ordynacja podatkowa, art. 187
- Ordynacja podatkowa, art. 188
- Ordynacja podatkowa, art. 216
- Ordynacja podatkowa, art. 233 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 176
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 183 (§ 1, § 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 204
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, art. 25
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, art. 34