Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2014 r., II FSK 3154/13

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2014 r., II FSK 3154/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak (sprawozdawca), Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Agata Grabowska, po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "E. [...]" sp. z o.o. z siedzibą w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Lu 56/13 w sprawie ze skargi "E. [...]" sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z dnia 13 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z 19 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, w sprawie o sygn. akt I SA/Lu 56/13, oddalił skargę E[...] sp. z o.o. z siedzibą w C. – nazywaną dalej "Spółką", na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z 13 listopada 2012 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r.

3 Z uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji wynika, że decyzją z 31 sierpnia 2012 r. Burmistrz Miasta R. odkreślił Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2010 r. W trakcie postępowania podatkowego organ pierwszej instancji ustalił, że Spółka nie wykazała w deklaracji podatkowej wszystkich należących do niej nieruchomości. W celu ustalenia podstawy opodatkowania organ włączył do akt sprawy opinię techniczno-budowlaną wraz z wyceną sporządzoną przez biegłych w postępowaniu dotyczącym podatku od nieruchomości za 2011 r., dotyczącą tych samych przedmiotów opodatkowania.

4 W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka podniosła zarzut naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 styczna 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 z późn. zm.) – powoływanej dalej jako "u.p.o.l.", oraz art. 122, art. 187 § 1, art. 190, art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.). W uzasadnieniu odwołania wytknięto szereg nieprawidłowości dotyczących opinii biegłych. Ponadto, zdaniem Spółki, z uwagi na stan techniczny nieruchomości nie nadawała się ona do prowadzenia działalności gospodarczej. Tym samym opinie biegłych nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu nieruchomości.

5 Rozpoznawszy odwołanie Spółki, wspomnianą na wstępie decyzją, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uznania zarzutów dotyczących błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

6 W skardze na powyższą decyzję Spółka podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 197 Ordynacji podatkowej oraz art. 4 ust. 7 u.p.o.l. poprzez uznanie, że dołączone do akt sprawy opinie biegłych spełniają wymogi określone w przywołanych przepisach. Zdaniem Spółki, w przypadku gdy do rozstrzygnięcia sprawy konieczne są wiadomości specjalne, organ powinien był wydać postanowienie i powołać biegłego w danym postępowaniu. Skoro opina, na którą powołują się organy nie została sporządzona w niniejszym postępowaniu, nie można brać jej pod uwagę i ustalać na jej podstawie stanu faktycznego sprawy.

7 Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną i ją oddalił. Przytaczając treść art. 187 § 1, art. 180, art. 181, art. 191, art. 197 Ordynacji podatkowej sąd pierwszej instancji doszedł do wniosku, że wykorzystanie opinii rzeczoznawców wydanych w innym postępowaniu, ale dotyczącym tych samych okoliczności i tego samego stanu faktycznego jest dopuszczalne. Organ podatkowy może bowiem wykorzystać w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Skoro nie ma przeszkód aby dowodem w sprawie były dokumenty zgromadzone w toku kontroli podatkowej albo postępowania karnego – tym bardziej można wykorzystać dowód z dokumentów zgromadzonych w innych postępowaniach podatkowych.

8 W skardze kasacyjnej pełnomocnik Spółki, na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj.:

9 - art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 4 ust. 7 u.p.o.l. w zw. z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że sporządzone w innej sprawie opinie biegłych, dołączone do akt sprawy w trybie art. 180 i art. 181 Ordynacji podatkowej wystarczają do określenia wartości budowli, o której jest mowa w art. 4 ust. 3 i 5 u.p.o.l.

10 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

11 Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, przeto podlega oddaleniu.

12 Analiza akt sprawy potwierdza niedopełnienie wymagań wynikający z art. 4 ust. 7 – 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej związanych z przeprowadzeniem w toku postępowania podatkowego dowodu z opinii biegłego. Rzecz w tym, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., jedynie takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło wywrzeć istotny wpływ na wynik sprawy, kwalifikuje do uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji. Tymczasem w sprawie zakończonej zakwestionowaną decyzją nie sposób dopatrzeć się owego wpływu. W trakcie trwającego postępowania wymiarowego organ podatkowy prowadził równocześnie postępowania wobec nowych właścicieli nieruchomości (wspólników skarżącej Spółki), w sprawie opodatkowania za okres od września do grudnia 2011 r. Sporządzone przez biegłych – dla tych celów – opinie zostały przez organ podatkowy "włączone" jako dowód w sprawie należnego od Spółki podatku od nieruchomości za 2010 r. Uzasadniono to tym, że dotyczyły one tego samego przedmiotu opodatkowania. Dla oceny istnienia podstaw do wzruszenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z dnia 13 listopada 2012 r. przesądzające znaczenie ma okoliczność, że pismem z 19 lipca tego roku Spółka wniosła odpowiednie uwagi do operatu szacunkowego oraz opinii techniczno-budowlanej, zaś organ uwzględnił zastrzeżenia podatnika co do wartości budowli. Oznacza to, że pomimo naruszającego obowiązujące standardy proceduralne sposobu dopuszczenia dowodu ("włączenia" postanowieniem organu opinii do materiału dowodowego w sprawie), został on poddany ocenie przy zapewnieniu czynnego udziału strony w postępowaniu. Mówiąc inaczej, strona postępowania swoimi działaniami podjętymi w celu zweryfikowania materialnej zawartości dowodu, doprowadziła do konwalidacji dotkniętej ewidentnym uchybieniem czynności organu. Istotą dowodu z opinii biegłego jest bowiem przedstawienie oceny określonych faktów na podstawie posiadanej wiedzy specjalistycznej (fachowej), przy jednoczesnym stworzeniu stronie możliwości zajęcia stanowiska co do wyniku czynności, w szczególności przez zadawanie pytań, zwrócenie się o dodatkowe wyjaśnienia czy złożenie zastrzeżeń. Skutki wspomnianego już uchybienia proceduralnego muszą być rozpatrywane przez pryzmat zachowania samej strony, której aktywny udział w postępowaniu podatkowym zdaje się – w analizowanej sprawie – nie budzić żadnych wątpliwości.

13 Wobec tych konstatacji, za nieuzasadnione uznał Sąd zarzuty w przedmiocie naruszenia art. 180 i art. 181 Ordynacji podatkowej związku z art. 197 § 1 tej ustawy oraz art. 2 Konstytucji RP. Z mocy art. 184 P.p.s.a. orzeczono zatem jak w sentencji.