Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r., II FSK 273/12

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r., II FSK 273/12

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia NSA Beata Cieloch (sprawozdawca), Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt I SA/Po 325/11 w sprawie ze skargi S. A. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 17 lutego 2011 r. nr [...], [...] w przedmiocie wygaśnięcie decyzji w sprawie karty podatkowej za 2004 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od S. A. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt I SA/Po 325/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę S. A. ( dalej : Skarżący ) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 17 lutego 2011 r., w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość stawki podatkowej na rok 2004 r.

3 Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że decyzją z dnia 27 października 2010 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. na podstawie art. 207 i art. 258 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej zwanej: O.p.), art. 25 ust. 1 pkt 5, art. 36 ust. 1, ust. 7 oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.; dalej: u.z.p.d.)) stwierdził wygaśnięcie decyzji z dnia 4 lutego 2004 r. ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na rok 2004, z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez Skarżącego.

4 Po przeprowadzonej analizie zebranego materiału dowodowego, organ instancji stwierdził, iż podatnik naruszył art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 7 w/w ustawy, poprzez nie powiadomienie w ustawowym terminie o zaistniałych zmianach tj. o równoczesnym prowadzeniu przez małżonkę działalności gospodarczej w tym samym zakresie co podatnik (usługi fotograficzne). Spowodowało, to iż organ podatkowy nie mając wiedzy o przeszkodach do korzystania przez podatnika ze zryczałtowanej formy opodatkowania wydał decyzję w sprawie ustalenia wysokości stawki karty podatkowej na rok 2004.

5 Zdaniem organu, ustawodawca jednoznacznie wskazał, iż warunkiem opodatkowania podatnika w formie karty podatkowej wymienionym w art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. ustawy jest nieprowadzenie działalności w takim samym zakresie jak małżonek podatnika. Jednakże małżonka podatnika prowadziła działalność gospodarczą w takim samym zakresie tj. usługi fotograficzne, przez co podatnik nie zachował warunków do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej.

6 Decyzją z dnia 17 lutego 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w P., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

7 Podatnik wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu podniósł, iż doszło do naruszenia:

8 1. prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. przez osoby fizyczne poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że Skarżący nie spełnił warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej na rok 2004 w sytuacji, gdy małżonka podatnika prowadziła w tym czasie działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej;

9 2. prawa materialnego tj. art. 34 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że małżonka Skarżącego prowadziła działalność w tym samym zakresie co Skarżący w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. w sytuacji gdy działalność prowadzona przez małżonkę podatnika opodatkowana była na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej;

10 3. art. 70 i art. 188 w zw. z art. 120 i art. 121 §1 O.p. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania podatkowego zmierzającego do wyeliminowania z obrotu prawnego ( stwierdzenia wygaśnięcia ) decyzji ustalającej wysokość stawki podatkowej na rok 2004 w sytuacji, gdy ewentualne zobowiązanie podatkowe w związku z wydaniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją nieprawomocnej decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. uległo przedawnieniu, co w konsekwencji doprowadziło także do naruszenia zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych,

11 4. naruszenie art. 121 § 2 O. p. poprzez naruszenie zasady informowania podatnika o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika i zaufania do organów podatkowych.

12 W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i ustosunkowując się do zarzutów skargi.

13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, powołując się na treść art. 25 u.z.p.d., uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że skarżący nie zachował warunków do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej, bowiem małżonka podatnika – J. A. prowadziła działalność gospodarczą w takim samym zakresie tj. usługi fotograficzne.

14 Sąd podkreślił także, że stan faktyczny niniejszej sprawy został wyczerpująco ustalony na podstawie zebranego materiału dowodowego. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, Dyrektor Izby Skarbowej prowadził postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych zgodnie z art. 122 i art. 187 O. p.

15 Zdaniem Sądu, mając na uwadze treść art. 188 O. p. brak było podstaw do uwzględnienia wniosku strony o przeprowadzenie dowodów z przesłuchań J. A. oraz M. T.

16 Sąd nie zgodził się także z zarzutami w zakresie naruszenia art. 121§ 2 O. p., poprzez nie informowanie strony o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika. Analiza niniejszej sprawy wykazała, iż w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.

17 W skardze kasacyjnej skarżący na podstawie art. 174 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zarzucił zaskarżonemu wyrokowi:

18 1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że skarżący nie spełnił warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej na rok 2004 w sytuacji, gdy małżonka podatnika prowadziła w tym czasie działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej,

19 2) naruszenie prawa materialnego tj. art. 34 u.z.p.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że małżonka skarżącego prowadziła działalność w tym samym zakresie co Skarżący w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt 5 u.z.p.d. w sytuacji gdy działalność prowadzona przez małżonkę podatnika opodatkowana była na zasadach ogólnych i nie korzystała z przywileju opodatkowania swoich dochodów na zasadach karty podatkowej,

20 3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - tj. art. 145 § 1 pkt. 1 a) i c) oraz art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 70 i art. 120 i art. 121 §1 O. p. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania podatkowego zmierzającego do wyeliminowania z obrotu prawnego (stwierdzenia wygaśnięcia) decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na rok 2005 w sytuacji gdy ewentualne zobowiązanie podatkowe w związku z wydaniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją nieprawomocnej decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. uległo przedawnieniu, co w konsekwencji doprowadziło także do naruszenia zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych

21 4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - tj. art. 145 §1 pkt. 1 a) i c) oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 2 O. p. poprzez naruszenie zasady informowania podatnika o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania oraz zasady przekonywania podatnika i zaufania do organów podatkowych.

22 W konsekwencji wniesiono o uchylenie zaskarżanego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, wraz z kosztami zastępstwa procesowego.

23 W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.

24 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

25 Brak było podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

26 Na początek przypomnieć należy, że na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a., poza wskazanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których wystąpienia nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne: sformułowane, przedstawione i uzasadnione w sposób spełniający wymogi i standardy prawne wynikające z unormowań art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Wobec powyższego skonstatować należało formalną wadliwość zarzutów kasacyjnych naruszenia art. 34 u.z.p.d. i art. 70 O.p. Wnoszący skargę kasacyjną nie uzasadnił w niej adekwatności zarzutu naruszenia art. 34 u.z.p.d. do rozpoznanej przez Sąd pierwszej instancji sprawy. Podniesienie zarzutu wskazującego ogólnikowo tylko na art. 70 O.p. jest natomiast dalece nieprecyzyjne i niewystarczające. Przypomnieć bowiem wnoszącemu skargę kasacyjną należy, że zapis prawny art. 70 O.p. składa się z ośmiu paragrafów, obejmujących liczne punkty, ze skargi kasacyjnej nie wynika zaś żadną miarą, który z nich naruszony został przez Sąd pierwszej instancji kontrolujący postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej. Związane z omówionym zarzutem naruszenia art. 70 O.p. zarzuty naruszenia art. 120 i art. 121§ 1 O.p. nie zostały w istocie uzasadnione.

27 Jedynym zarzutem kasacyjny, którego sformułowanie i uzasadnienie umożliwia merytoryczne rozpoznanie, jest zarzut naruszenia art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. Zarzut ten jest natomiast niezasadny.

28 Na podstawie art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. podatnicy prowadzący działalność, o której mowa w art. 23, podlegają opodatkowaniu w formie karty podatkowej, jeżeli małżonek podatnika nie prowadzi działalności w tym samym zakresie.

29 Ze sprawy wnika w sposób pewny i niewątpliwy, że w badanym roku podatkowym skarżący i jego małżonka prowadzili działalność gospodarczą w tym samym zakresie – usług fotograficznych. Ustalenia i oceny takie wynikają również z dotyczącego żony skarżącego wyroku sądu administracyjnego (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27 I 2010 r., I SA/Po 979/09 – https://nsa.gov.pl). Powyższe ustalenie faktyczne jest wystarczające do stwierdzenia braku przesłanki zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, określonej w art. 25 § 1 pkt 5 u.z.p.d. Stwierdzić i podkreślić należy, że wymieniony i przytoczony przepis normuje tylko o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w tym samym zakresie, nie stanowi natomiast o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w tej samej formie opodatkowania. W powyższym kontekście dodatkowo tylko przypomnieć można, że rozpatrywanym w sprawie okresie podatkowym (od 2002 r.) żona skarżącego rozliczała się jednak również w formie karty podatkowej, dopiero później organy podatkowe wyłączyły ją z opodatkowania w tej formie, jako bezpodstawnie zastosowanego. Wynika to z przywołanego powyżej prawomocnego wyroku WSA w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2010 r.

30 Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).