Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r., II FSK 2434/17
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r., II FSK 2434/17Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia WSA del. Marek Kraus (sprawozdawca), Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. S. A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 24/17 w sprawie ze skargi P. S. A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 26 października 2016 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
2 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 20 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 24/17, po rozpoznaniu skargi P. S.A. z siedzibą w Warszawie ( dalej jako; ,,Skarżąca", ,,Spółka’’) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 26 października 2016r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r., oddalił skargę.
3 2. Z przyjętego do rozstrzygnięcia przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego sprawy wynika, że:
4 2.1. W deklaracji na podatek od nieruchomości na 2016 r. Poczta Polska S.A. zadeklarowała do opodatkowania: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków (1.635 m2), budynki mieszkalne (405,23 m2), budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (1.322,38 m2) oraz budowle o wartości 42.200,00 zł. Z uwagi na treść zawiadomienia nr 213/2015 z dnia 8 kwietnia 2015 r. o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w O. organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do złożenia wyjaśnień oraz do złożenia korekty deklaracji. W odpowiedzi na wezwanie Spółka wyjaśniła, że złożona deklaracja w zakresie budynków mieszkalnych dotyczy nieruchomości położonej w O. przy ul. W., nr KW [...], działka nr [...], lokale mieszkalne zlokalizowane są w ww. budynku. Ponadto Spółka wyjaśniła, że łączna powierzchnia lokali mieszkalnych, tj. 405,23 m2 jest zgodna z wykazaną powierzchnią lokali mieszkalnych w deklaracji na podatek od nieruchomości na 2016r.
5 Prezydent Miasta O. decyzją z dnia 11 maja 2016 r. określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2016 r.
6 W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że Spółka jako przedsiębiorca, składając deklarację na podatek od nieruchomości na 2016r., powinna opodatkować powierzchnię budynku położonego w O. przy ul. W. w całości stawką przewidzianą w uchwale Nr XV/291/15 Rady Miasta Oświęcim z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, tj. 21,09 zł od 1m2 powierzchni użytkowej.
7 2.2. W wyniku rozpoznania odwołania Spółki, decyzją z dnia 26 października 2016 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta O.
8 W ocenie SKO jak wynika z ewidencji gruntów i budynków oba budynki należące do Spółki posiadają funkcję niemieszkalną. Zatem w świetle art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej jako ,,u.p.o.l.’’ ), stanowią budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, gdyż z przepisu tego wynika, że co do zasady sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku.
9 Organ odwoławczy wskazał, że dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego. Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi organami administracji, nie zaś w postępowaniu podatkowym. Tak więc zdaniem SKO, domniemania prawdziwości oraz zgodności z prawdą wypisu w ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z którym budynki posiadają funkcję niemieszkalną nie można obalić przeciwdowodem w postaci oględzin tych budynków.
10 3.1. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:
11 I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
12 1) art. 120, art. 121 § 1, art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej jako: ,,O.p.’’), poprzez przeprowadzenie postępowania podatkowego w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych oraz naruszenie zasady prawdy obiektywnej wskutek wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, niezgodnej z normami materialnego prawa podatkowego;
13 2) art. 229 w zw. z art. 194 § 1 - 3, art. 198 § 1 w zw. z art. 191 w zw. art. 180 § 1 O.p. polegające na:
14 a) zaniechaniu uzupełnienia przez organ II instancji postępowania dowodowego poprzez:
15 - zwrócenie się do Urzędu Miasta O. o wydanie pisemnego zaświadczenia potwierdzającego okoliczność zameldowania mieszkańców w wadliwie opodatkowanym mieszkaniu,
16 - przeprowadzenie dowodu z oględzin budynku stanowiącego przedmiot opodatkowania;
17 b) błędnym przyjęciu, że to na podatniku ciąży obowiązek obalenia domniemania prawdziwości oraz zgodności z prawdą wpisu z ewidencji gruntów i budynków,
18 z którego wynika, że budynek będący przedmiotem opodatkowania stanowi budynek biurowy;
19 3) art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez jego zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie
20 w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
21 II. naruszenie prawa materialnego, tj.:
22 1) art. 1a ust. 1 pkt 1, 3 i 5 u.p.o.l. poprzez wadliwe zastosowanie skutkujące bezkrytycznym przyjęciem przez organ II instancji danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne podnoszone przez Spółkę wskazywały jednoznacznie na odmienne przeznaczenie budynku, skutkujące określeniem zobowiązania podatkowego w zawyżonej wysokości,
23 2) art. 1a ust. 2a pkt 1 u.p.o.l. poprzez jego wadliwe niezastosowanie.
24 3.2. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
25 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazanym wyrokiem oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
26 W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm., dalej; ,,u.p.g.k.’’), podmiot i przedmiot podatku od nieruchomości organ podatkowy ustala na podstawie odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków.
27 Tak więc, ustalając wymiar podatku organ podatkowy jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. Przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 ustawy u.p.g.k.
28 W konsekwencji, organy administracji nie były w żadnym stopniu uprawnione do przyjęcia do wymiaru podatku oświadczenia strony, że sporny budynek ma inny charakter (funkcję) niż oznaczony w ewidencji. Organy podatkowe w takim przypadku nie są bowiem uprawnione do dokonywania we własnym zakresie ustaleń co sposobu wykorzystywania nieruchomości. Co więcej, nie są również uprawnione przeprowadzać postępowanie zmieniające dane zawarte w przedmiotowej ewidencji. Podważenie tych zapisów może nastąpić jedynie w odpowiednim trybie, przed uprawnionymi organami administracji. Tym samym domniemania prawdziwości oraz zgodności z prawdą wypisu ewidencji gruntów i budynków nie można obalić przeciwdowodem w postaci oględzin nieruchomości przeprowadzonym w ramach postepowania podatkowego.
29 Sąd pierwszej instancji powołał stanowisko zawarte w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FPS 1/09 gdzie wskazano, że biorąc pod uwagę art. 21 ust. 1 u.p.g.k., organ podatkowy nie powinien dokonywać samodzielnej klasyfikacji funkcji budynku, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. W związku z powyższym Sąd wysnuł wniosek, że przeprowadzenie ewentualnych oględzin jest dopuszczalne jedynie w sytuacji gdy budynek nie został wpisany do takiej ewidencji, co nie zachodzi w przedmiotowej sprawie.
30 Sąd nie podzielił też zasadności pozostałych zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania podatkowego.
31 5.1. Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Krakowie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika), która zaskarżyła ten wyrok w całości.
32 Zaskarżonemu wyrokowi Spółka zarzuciła:
33 1) w trybie art 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
34 a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 194 § 3 O.p., poprzez zaakceptowanie przez Sąd stanowiska organów podatkowych o niedopuszczalności dowodów przeciw zapisom w ewidencji gruntów i budynków,
35 b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 O.p. poprzez aprobatę postępowania podatkowego, które przeprowadzone zostało przez organy podatkowe z naruszeniem zasad zaufania i prawdy obiektywnej, w wyniku czego stan faktyczny został ustalony wadliwie, co doprowadziło do oddalenia skargi i pozostawienia w obrocie prawnym decyzji podatkowej naruszającej prawo materialne;
36 2) w trybie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.:
37 a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 1 u.p.o.l. poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji jako prawidłowego stanowiska organów, że dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków mają walor bezwzględnie wiążącego dokumentu urzędowego, w wyniku czego doszło do oddalenia skargi i uznania za prawidłową decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w zawyżonej wysokości, chociaż Skarżąca wskazywała na odmienne (mieszkalne) przeznaczenie części budynku,
38 b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. w zw. z art. 194 § 3 O.p. poprzez błędną wykładnię, polegającą na braku możliwości przeprowadzenia w postępowaniu podatkowym przeciwdowodu w stosunku do danych z ewidencji gruntów i budynków.
39 Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
40 Skarżąca wniosła także o przeprowadzenie rozprawy oraz na podstawie art.106 § 3 p.p.s.a. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii umów najmu lokali mieszkalnych i protokołów zdawczo-odbiorczych szczegółowo wymienionych w petitum skargi kasacyjnej.
41 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
42 6.1. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu.
43 6.2. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednakże z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a.
44 Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie oparta została na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. dotyczących naruszeń przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegać powinny zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez ten sąd przepis prawa materialnego.
45 Niemniej jednak, zważywszy na sposób skonstruowania zarzutów oraz to, że zasadnicza część sporna dotyczy wykładni przepisów prawa materialnego, a której wadliwość zdaniem Skarżącej skutkowała naruszeniem przepisów postępowania, w pierwszej kolejności należy rozpoznać zarzuty naruszenia prawa materialnego.
46 6.3. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się oceny prawidłowości zastosowania stawki podatkowej do części powierzchni budynku, będącego własnością Spółki.
47 Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji uznał prawidłowe stanowisko organów podatkowych, że skoro w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków, budynek będący własnością Spółki ma charakter niemieszkalny, to podlega opodatkowaniu stawką właściwą dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
48 Autor skargi kasacyjnej stoi na stanowisku, że część powierzchni użytkowej budynku, wbrew aktualnemu wpisowi w ewidencji gruntów i budynków, pełni funkcję mieszkalną. Z tego względu przy jej opodatkowaniu, należało zastosować dowód przeciwko zapisom w ewidencji gruntów i budynków i odstąpić w ten sposób od bezwzględnie wiążącego waloru tego dokumentu urzędowego. W konsekwencji, w ocenie Spółki deklarowana powierzchnia użytkowa budynku zajęta na cele mieszkaniowe nie powinna podlegać opodatkowaniu stawką właściwą przewidzianą dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
49 W tak zakreślanym sporze w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu pierwszej instancji wyrażone w zaskarżonym wyroku jest prawidłowe, a zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.
50 6.4. W pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć istotną w sprawie kwestię problemową, jaki jest zakres związania organu podatkowego danymi zawartymi w urzędowej ewidencji gruntów i budynków, a ściślej mówiąc, czy zawarte w tej ewidencji informacje dotyczące funkcji nieruchomości mają charakter bezwzględnie wiążący.
51 Zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
52 Z przywołanego przepisu wynika, że podstawę dla wymiaru podatku od nieruchomości stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
53 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, użyty w art. 21 ust. 1 u.p.g.k. zwrot "wymiar podatku" należy interpretować jako ustalenie (określenie) zobowiązania podatkowego, z uwzględnieniem elementów przedmiotowych jak i podmiotowych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W orzecznictwie sądów administracyjnych dość powszechnie przyjmowany jest pogląd, podzielany również przez skład orzekający rozpatrujący niniejszą sprawę, w świetle którego, stosownie do przywołanej regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, uchwała podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia są dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej CBOSA). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. W konsekwencji organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków.
54 Jednakże, na co również zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13, wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych - niejako wyjątkowych - przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. W orzecznictwie podkreśla się, że odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów ( np. zawartymi w ustawie o księgach wieczystych i hipotece ) lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej).
55 W takim przypadku organ podatkowy obowiązany będzie do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku. ( por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 18 listopada 2013 r. II FPS 2/13, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2015 r. sygn. akt II FSK 1457/13, z dnia 31 stycznia 2019 r. sygn. akt II FSK 2994/18, CBOSA ).
56 Sąd orzekający w niniejszej sprawie podzielając prezentowane powyżej poglądy, stwierdza że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały okoliczności, które pozwalałyby na pominięcie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Wskazywana przez autora skargi kasacyjnej rozbieżność między rzeczywistą funkcją użytkową spornej części budynku, a danymi z ewidencji gruntów i budynków ze względu na wykorzystywanie części budynku na cele mieszkaniowe, a nie biurowe nie jest okolicznością pozwalającą organom podatkowym na pominięcie przy wymiarze podatku zapisów wynikających z ewidencji. Powoływana okoliczność wykorzystywania budynku na cele mieszkaniowe nie jest równoznaczna z tym, że budynek ten ( lub jego część ) jest budynkiem mieszkalnym w rozumieniu stosownych przepisów, a która to okoliczność winna być ustalona w odrębnym niż postępowanie podatkowe, postępowaniu administracyjnym.
57 Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej uchwale II FPS 1/09 przy kwalifikowaniu budynku jako mieszkalnego powinny zostać uwzględnione także warunki określone przez prawo budowlane. Przyjęcie przeciwnego wniosku wiązałoby się z podważeniem zasady racjonalności ustawodawcy. Skoro bowiem w przypadku definiowania przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości (budynków i budowli) uznaje on za miarodajne przepisy prawa budowlanego, to tym bardziej powinny przepisy te znaleźć zastosowanie przy kwalifikacji funkcji budynku pod kątem określenia właściwej stawki podatkowej. Skoro od dnia 1 stycznia 2003 r. ustawa o podatkach i opłatach lokalnych odwołuje się do pojęcia budynku ustalonego na gruncie prawa budowlanego, to odesłanie to ma charakter pełny, a nie wybiórczy. Dotyczy więc zarówno ogólnej definicji budynku, jak i poszczególnych kategorii budynków. Zatem o tym, czy zakwalifikować budynek do kategorii mieszkalnych czy też pozostałych przesądzają kryteria prawne, przyjęte w Prawie budowlanym.
58 Sąd w pełni akceptując prezentowany pogląd podkreśla, że zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. dane ewidencyjne dotyczące klasyfikacji funkcji budynku są dla organów podatkowych bezwzględnie wiążące, a organy podatkowe nie są też uprawnione do samodzielnego korygowania lub pomijania tych zapisów.
59 W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że organy podatkowe dokonując wymiaru podatku od nieruchomości, nie były uprawnione do przyjęcia oświadczenia strony, że sporny budynek ma inny charakter, niż oznaczony w ewidencji, bądź prowadzenia przeciwdowodów celem obalenia danych dotyczących funkcji budynku, wynikających z ewidencji gruntów i budynków, a tym samym uwzględniły wiążący charakter zapisów w ewidencji, przyjmując, że budynek jest budynkiem biurowym.
60 Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. ( w brzmieniu obowiązującym w 2016 r.) użyte w ustawie określenie grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Natomiast zgodnie z art. 1a ust. 2a pkt 1 u.p.o.l. do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami.
61 Bezsporne jest, że skarżąca spółka jest przedsiębiorcą, i skoro jest właścicielem budynków określonych w ewidencji gruntów i budynków jako; budynek biurowy oraz jako budynek transportu i łączności, organ podatkowy zasadnie dokonał wymiaru podatku od nieruchomości przyjmując stawkę podatkową przewidzianą dla budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
62 W związku z powyższym niezasadną są zarzuty naruszenia prawa materialnego art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 1 u.p.g.k. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 1 u.p.o.l. oraz w zw. z art. 194 § 3 O.p.
63 6.5. Niezasadne są również zarzuty naruszenia przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 194 § 3 O.p. oraz w zw. z art. w zw. z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 O.p.
64 Autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenia art. 194 § 3 O.p. poprzez zaakceptowanie przez Sąd pierwszej instancji stanowiska organów podatkowych o niedopuszczalności dowodów przeciw zapisom w ewidencji gruntów i budynków.
65 Jak wyżej zostało wskazane organ podatkowy w spornej kwestii nie powinien dokonywać samodzielnej klasyfikacji funkcji budynku, tylko odwołać się do wiążących ten organ , odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków, co też w niniejszej sprawie miało miejsce.
66 W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji prawidłowo zaakceptował stanowisko organów podatkowych, że nie można obalić domniemania prawdziwości oraz zgodności z prawdą wpisu ewidencji, zgodnie z którym przedmiot opodatkowania ( budynek) posiada funkcję niemieszkalną, przeciwdowodem w postaci wnioskowanych przez stronę oględzin nieruchomości.
67 W związku z powyższym brak przeprowadzenia przez organ podatkowy wnioskowanego dowodu z oględzin nieruchomości, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie naruszył art. 194 § 3 O.p.
68 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo również uznał Sąd pierwszej instancji za niezasadne zarzuty naruszenia art. 120 O.p. ( zasada legalizmu), art. 121 § 1 O.p. ( zasada działania w zaufaniu do organów podatkowych) jak i art. 122 O.p. ( zasada prawdy obiektywnej ). W sytuacji określenia funkcji budynków jako niemieszkalnych (budynek biurowy oraz budynek transportu i łączności) w oparciu o wiążące zapisy ewidencji brak prowadzenia przez organy podatkowe przeciwdowodów celem podważenia danych wynikających z ewidencji nie stanowi naruszenia wskazanych przepisów Ordynacji podatkowej.
69 6.6. Odnosząc się końcowo do wniosku o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dołączonych do skargi kasacyjnej dokumentów; umów najmu lokali mieszkalnych oraz protokołów zdawczo odbiorczych, należy wyjaśnić, że art. 106 § 3 p.p.s.a. przewiduje możliwość dopuszczenia dowodu jedynie wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, nie przedłużając przy tym postępowania. Celem postępowania dowodowego, o którym stanowi wspomniany przepis, nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego danej sprawy, ale ocena, czy organy prawidłowo ustaliły ten stan faktyczny i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa do poczynionych ustaleń. Oznacza to, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie może zmierzać do ponownego rozpatrzenia sprawy, w tym ustalania stanu faktycznego sprawy. W gestii sądów administracyjnych nie leży bowiem zastępowanie organów, a jedynie kontrola zgodności z prawem wydanych przez nie aktów (art. 3 § 1 p.p.s.a.). W postępowaniu kasacyjnym pełnomocnik Skarżącej domagał się przeprowadzenia dowodów z dokumentów; umów najmu lokali mieszkalnych oraz protokołów zdawczo odbiorczych, na okoliczność, że budynek, którego dotyczy postępowanie jest w części budynkiem mieszkalnym, a które w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie mogły posłużyć wyjaśnieniu jakichkolwiek wątpliwości w sprawie, gdzie ustalenia co do funkcji budynku dokonano na podstawie wiążących zapisów wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Przeprowadzenie tych dowodów z punktu widzenia ich wartości dowodowej dla niniejszej sprawy i przesłanek ujętych w art. 106 § 3 p.p.s.a. było więc niecelowe.
70 6.7. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Powołane przepisy
- Ordynacja podatkowa, art. 120
- Ordynacja podatkowa, art. 121 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 122
- Ordynacja podatkowa, art. 180 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 194 (§ 3)
- Ordynacja podatkowa, art. 233 (§ 1)
- Prawo geodezyjne i kartograficzne, art. 21
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 3 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 106 (§ 3)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 183 (§ 1, § 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
- Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, art. 1a