Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2009 r., II FSK 1849/07

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2009 r., II FSK 1849/07

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Sędziowie NSA Jacek Brolik, WSA del. Hanna Kamińska, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej B. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 września 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 1275/07 w sprawie ze skargi B. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 25 maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji dotyczącej ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. p o s t a n a w i a oddalić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 1. Postanowieniem z dnia 10 września 2007 r. o sygn. I SA/Wr 1275/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu – działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) – odrzucił skargę B. M. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 25 maja 2007 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji dotyczącej ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r.

3 Uzasadniając postanowienie, WSA we Wrocławiu podał, że dnia 23 lipca 2007 roku wpłynęła do tegoż Sądu skarga B. M. (reprezentowanego przez pełnomocnika - doradcę podatkowego) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 25 maja 2007 r.

4 Pismem z dnia 27 lipca 2007 r. Sąd wezwał stronę do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie opłaconego pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, pouczając jednocześnie, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie siedmiu dni spowoduje jej odrzucenie.

5 W.w. wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 30 lipca 2007 r. (potwierdzenie odbioru Urzędu Pocztowego we W.).

6 Pismem z dnia 6 sierpnia 2007 r. pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że z powodu jego wyjazdów służbowych nie mógł się skontaktować ze skarżącym, celem otrzymania od niego stosownego pełnomocnictwa. Wskazał również, że okolicznością usprawiedliwiającą niedopełnienie przez niego obowiązków formalnych jest fakt nieposiadania telefonu komórkowego przez skarżącego, którego praca wiąże się z ciągłymi wyjazdami.

7 W dniu 14 sierpnia 2007 r. wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pismo procesowe strony wraz z pełnomocnictwem procesowym upoważniającym do reprezentowania strony w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

8 WSA we Wrocławiu odrzucając skargę stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie należało uzupełnić braki formalne skargi najpóźniej w dniu 6 sierpnia 2007 r., czyli w terminie siedmiu dni od dnia odebrania wezwania do uzupełnienia skargi. Pomimo prawidłowego pouczenia, skarżący (działając za pośrednictwem pełnomocnika) uzupełnił braki skargi dopiero w dniu 14 sierpnia 2007 r. Powyższe okoliczności uniemożliwiły nadanie sprawie biegu oczekiwanego przez stronę.

9 2. Od powyższego postanowienia WSA we Wrocławiu skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika – doradcę podatkowego) wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, błędnie nazwaną zażaleniem. Zaskarżonemu postanowieniu WSA we Wrocławiu zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., poprzez błędne zastosowanie polegające na odrzuceniu skargi, mimo że nie rozpatrzono wniosku o "przesunięcie" terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z uwagi na powyższe wniesiono: o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do rozpoznania przez WSA we Wrocławiu oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

10 Uzasadniając skargę kasacyjną podniesiono, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się pełnomocnictwo do "działania w ramach sądowej kontroli zapadłych w sprawie rozstrzygnięć administracyjnych". Podniesiono również, że z uwagi na brak możliwości kontaktu ze swoim mandantem, pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przedłużenie terminu do dokonania tejże czynności (powołano pismo z dnia 6 sierpnia 2007 r.), natomiast WSA "nie podjął działań procesowych w stosunku do tego pisma". Dodano, że brak, o którym stanowi art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. musi być brakiem istotnym, uniemożliwiającym nadanie sprawie dalszego biegu.

11 3. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 3 kwietnia 2009 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

12 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

13 4. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 37 § 1 P.p.s.a. pełnomocnik zobowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Przez akta sprawy, o których mowa w tym przepisie, należy rozumieć akta sprawy sądowoadministracyjnej, ponieważ przepisy tej ustawy normują postępowanie sądowe właśnie w sprawach sądowoadministracyjnych, czyli w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których stosuje się przepisy P.p.s.a. z mocy ustaw szczególnych (art. 1 P.p.s.a.). Należy zatem odróżnić sprawę administracyjną (czyli prowadzoną i załatwianą przez organy administracji publicznej) od sprawy sądowoadministracyjnej, w której sąd administracyjny nie przejmuje do końcowego załatwienia sprawy administracyjnej, lecz jedynie dokonuje kontroli działalności administracji publicznej w tych sprawach.

14 Skoro art. 37 § 1 P.p.s.a. nakłada obowiązek dołączenia pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu do akt sprawy, to oznacza obowiązek dołączenia tegoż pełnomocnictwa do akt sprawy sądowoadministracyjnej (prowadzonych przez sąd administracyjny), a nie do akt sprawy administracyjnej (prowadzonych przez organ administracji publicznej), które po zakończeniu postępowania sądowego są zwracane organowi administracji. Wobec tego, od obowiązku określonego w art. 37 § 1 P.p.s.a. i potwierdzonego w art. 46 § 3 P.p.s.a. (stanowiącego, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa) nie zwalnia złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym (do akt administracyjnych); por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, Wydanie 2, s. 127, B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 120.

15 Jeżeli zatem pierwszą czynnością procesową dokonywaną przez pełnomocnika strony skarżącej jest wniesienie skargi, to - chociaż jest ona składana za pośrednictwem organu administracji - należy dołączyć do niej pełnomocnictwo (lub jego wierzytelny odpis) w myśl art. 46 § 3 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. nawet wówczas, gdy pełnomocnictwo zostało złożone w postępowaniu administracyjnym. Niedołączenie pełnomocnictwa powinno być traktowane jako brak formalny, powodujący konieczność wezwania pełnomocnika strony do jego usunięcia w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi stosownie do art. 49 § 1 i art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (zob. postanowienia NSA z dnia: 18 stycznia 2007 r., sygn. I FSK 801/06 i 25 września 2007 r.; sygn. I FSK 1040/07; nie publ.).

16 W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącego powinien był przy pierwszej czynności procesowej, którą było wniesienie skargi, dołączyć pełnomocnictwo (lub jego odpis). Wniesienie skargi rozpoczyna bowiem postępowanie sądowe, które jest postępowaniem odrębnym od postępowania administracyjnego, stąd też konieczne jest "potwierdzenie" udzielonego pełnomocnikowi umocowania do działania w imieniu strony. Fakt istnienia pełnomocnictwa w aktach administracyjnych powoduje jedynie, że pełnomocnik może wywiązać się z nałożonego obowiązku również poprzez sporządzenie uwierzytelnionego odpisu ze znajdującego się w aktach administracyjnych pełnomocnictwa. Skoro pełnomocnik strony skarżącej, pomimo stosownego wezwania sądu, uchylił się od tego, Sąd I instancji zasadnie przyjął, że skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.

17 Na marginesie należy zauważyć, w myśl art. 173 § 1 P.p.s.a. od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Niewątpliwie przykładem takiego postanowienia kończącego postępowanie jest postanowienie odrzucające skargę, o którym mowa w art. 58 § 1 P.p.s.a. Od takiego postanowienia służy skarga kasacyjna niezależnie od przyczyny odrzucenia skargi. Niemniej Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał pismo skarżącego, pomimo błędnego zatytułowania go "Zażaleniem", ponieważ spełnia wymogi formalne skargi kasacyjnej, o których stanowi art. 176 P.p.s.a.

18 4. Kierując się wyżej wymienionymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 P.p.s.a.

19 Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, należy stwierdzić, że nie znajduje on uzasadnienia prawnego. Przepisy art. 203 i 204 P.p.s.a, które regulują kwestię zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają bowiem zastosowania do postępowania toczącego się na skutek skargi kasacyjnej od postanowienia, co wprost wynika z ich treści. Sprawia to tym samym, że zgłoszony wniosek w przedstawionym zakresie jest bezzasadny. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny, mimo oddalenia skargi kasacyjnej, nie orzekł o zwrocie kosztów sądowych od skarżącego na rzecz organu odwoławczego.