Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2016 r., II FSK 1436/14

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2016 r., II FSK 1436/14

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, Sędzia WSA (del.) Maciej Kurasz (sprawozdawca), Protokolant Dorota Rembiejewska, po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej H. W., R. W. - wspólników spółki cywilnej W. [...] s.c. z siedzibą w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 736/13 w sprawie ze skargi H. W., R. W. - wspólników spółki cywilnej W. [...] s.c. z siedzibą w Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 2 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 2 kwietnia 2013 r. nr [...], 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz H. W., R. W. - wspólników spółki cywilnej W. [...] s.c. z siedzibą w Z. kwotę 797 (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 1. Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 736/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę H. W., R. W. – wspólników spółki cywilnej W. s.c. w Z. – dalej jako "Skarżący", "Strona" na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 2 kwietnia 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania na decyzję w sprawie podatku od nieruchomości.

3 2. W uzasadnieniu orzeczenia przedstawiono następujący stan faktyczny: zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: Kolegium) na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 133 § 1, art. 115 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. dalej jako "ustawa Ord. pod.") oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856) stwierdziło niedopuszczalność odwołania z dnia 10 lipca 2012 r. wniesionego przez Skarżących od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie określenia spółce cywilnej W. z siedzibą w Z. przy ul. G. [...] wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 18.972 zł. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że w jednym piśmie z dnia 10 lipca 2012 r. Skarżący wnieśli odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawach określenia spółce cywilnej W.: wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 r.; 2008, 2009, 2010 oraz za 2011 r. W uzasadnieniu tego odwołania podniesiono, że z uwagi na brak podmiotowości prawnej to nie spółka cywilna, lecz jej wspólnicy są podatnikami podatku od nieruchomości, a spółka nie mogła wejść w posiadanie przedmiotów opodatkowania. Nadto Skarżący wskazali, że objęta opodatkowaniem nieruchomość pozostawała w złym stanie technicznym, trwale uniemożliwiającym wykorzystanie jej do prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący zaprzeczyli temu, że nieruchomość była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. W dalszych wywodach zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że Miasto Z. zawarło z W. s.c H. W., E. W., R. W. umowę najmu mającą za przedmiot nieruchomość oznaczoną jako działka [...] o powierzchni [...] m2 zabudowaną budynkiem o powierzchni użytkowej [...] m2. Nominalnie umowa została zawarta na okres od 5 lipca 2004 r. do 30 czerwca 2007 r. Zarówno przed, jak też po upływie tego czasu umowa zmieniana była kolejnymi aneksami. Spółka w latach 2004 r. – 2009 r. składała do Prezydenta Miasta Z. deklaracje na podatek od nieruchomości. Do opodatkowania podatkiem od nieruchomości w latach 2007, 2008, 2009 zgłoszono [...] m2 powierzchni budynków pozostałych oraz [...] m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych i praktyce organów podatkowych utrwaliło się stanowisko, że podatnikiem podatku od nieruchomości jest spółka cywilna. Status podatnika podatku od nieruchomości nie przysługuje natomiast wspólnikom wchodzącym w skład spółki cywilnej (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 167/07, wyrok WSA w Krakowie z dnia 3 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1601/08, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 19 stycznia 2011r., sygn. akt I SA/Gd 1014/10, wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 226/07, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 679/12. Dalej przywołano art. 133 § 1 ustawy Ord. pod., który określa, że stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoby trzecie, o których mowa w art. 110-117a, które z uwagi na swój interes prawny żądają czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy. Z kolei stosownie do art. 7 § 1 ww. ustawy podatnikiem może być osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Z powyższej regulacji wywiedziono, że stroną postępowania podatkowego nie są poszczególni wspólnicy, lecz spółka cywilna jako podatnik podatku od nieruchomości. Tym samym instancyjny środek zaskarżenia wniesiony przez osoby fizyczne będące wspólnikami spółki cywilnej, lecz działające w imieniu własnym, a nie spółki wniesiony jest przez podmioty nie będące stroną. Nawiązując do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie przymiot strony przynależy spółce cywilnej w składzie H. W., E. W., R. W. – W.. W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach orzekło o niedopuszczalności odwołania wniesionego przez osoby nie będącą stroną w sprawie.

4 3. W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Skarżących prowadzących działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą: W. Spółka cywilna ul. G. [...], Z. podniósł zarzut naruszenia prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy tj.; - art.155 i art. 169 § 1 w związku z art. 168 § 2, art. 133 i art. 135 ustawy Ord. pod. poprzez niezastosowanie przez organ procedury wezwania do usunięcia braków określonej w art. 169 § 1 ustawy Ord. pod., gdyż odwołanie od decyzji nie wskazujące strony nie czyni zadość wymogom formalnym określonym w art. 168 § 2, w związku z czym organ powinien na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwać wnoszących do usunięcia braków przez wskazanie, kto jest odwołującym się. - art.121, art.122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy Ord. pod. poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, jakiemu podmiotowi przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że stroną tego postępowania byli R. W., H. W. i E. W. działający w imieniu własnym, a nie jako prowadzący działalność gospodarczą wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą: W. Spółka cywilna, która była reprezentowana przez R. W. i H. W.; - art. 133 w zw. z 115 ustawy Ord. pod. poprzez przyjęcie, że R. W. i H. W., jako wspólnikom spółki cywilnej pod nazwą: W. Spółka cywilna, nie przysługuje prawo do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 26 czerwca 2012 r., co w konsekwencji doprowadziło do błędnego stwierdzenia niedopuszczalności odwołania; - art. 228 § 1 pkt 1 ustawy Ord. pod. poprzez wydanie postanowienia o niedopuszczalności odwołania, podczas gdy w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane jest stanowisko, że brak przymiotu strony na etapie postępowania odwoławczego, stosownie do treści art. 233 § 1 pkt 3 ustawy podatkowej, skutkuje koniecznością umorzenia postępowania odwoławczego; - art. 133 § 1 ustawy Ord. pod. w związku z art. 3 ust. 1 pkt. 4 lit. a u.p.o.l poprzez skierowanie decyzji organu pierwszej instancji do podmiotu nie będącą stroną w sprawie, podczas gdy w istniejącym stanie sprawy stronami postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości są wspólnicy spółki cywilnej w latach 1991-2011 r. a nie - jak to przyjął w decyzji organ I instancji - utworzona przez nich spółka cywilna pod nazwą: W. Spółka cywilna (od 19.04.2012 r. działająca pod nazwą: W.W. Spółka cywilna). W ramach zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, wskazano na naruszenie: - art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez przyjęcie przez organ I instancji, iż przepis ten ma zastosowanie do ustalenia podatku od nieruchomości od przedmiotowej nieruchomości oraz dokonanie jego nieprawidłowej wykładni i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez ustalenie, iż wyłączenie wskazane w tym przepisie tj. "niemożliwość wykorzystania do prowadzenia działalności ze względów technicznych" nie ma zastosowania do sytuacji, w której znaleźli się skarżący i błędne ustalenie, że przedmiotowa nieruchomość podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, - art. 3 ust. 1 pkt. 4 lit. a. u.p.o.l. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że podatnikiem podatku od nieruchomości jest spółka cywilna pod nazwą: W. Spółka cywilna, podczas gdy, zgodnie ze wskazanym przepisem, podatnikami podatku od nieruchomości są H. W., E. W. i R. W., jako wspólnicy tejże spółki cywilnej w latach 2004 r. - 2011 r., gdyż posiadali oni, na mocy umowy najmu, lokal znajdujący się na nieruchomości stanowiącej własność Miasta Z.

5 4. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. Nadto podkreślił, że z treści odwołania z dnia 10 lipca 2012 r. wynikało jednoznacznie, że Skarżący nie działają w imieniu i na rzecz spółki cywilnej, lecz w imieniu własnym. Odwołanie to w odróżnieniu do wcześniejszych pism procesowych: pisma z dnia 28 listopada 2011 r. (k.107), pisma z dnia 16 stycznia 2006 r. (k. 48), pisma z dnia 19 września 2004 r. (k. 36), deklaracji podatkowych, czy też umów najmu nie było oznaczone jako wystąpienie spółki cywilnej W. i wskazano w nim wprost osoby je wnoszące: H. W., R. W., E. W. z podaniem adresu zamieszkania każdego ze skarżących.

6 5. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazanym na wstępie orzeczeniem oddalił skargę. W ocenie Sądu decyzja wymiarowa została skierowana do właściwego adresata, prawidłowo oznaczonego w nagłówku i treści tej decyzji. Przesłano ją na adres oznaczony jako siedziba Spółki, tj. Z., ul. G. [...]. Skład orzekający podzielił bowiem pogląd przedstawiony m.in. w wyroku NSA z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 226/07 (a także w wyroku z dnia WSA w Gliwicach z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 167/07), zgodnie z którym na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. podatnikiem podatku od nieruchomości jest spółka cywilna a nie jej wspólnicy. Wśród podmiotów, na których spoczywa obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ustawodawca wyodrębnił w sposób wyraźny i jednoznaczny spółki nieposiadające osobowości prawnej, do których zalicza się między innymi spółki cywilne. Konsekwencją tego uregulowania jest fakt, że w przypadku, gdy posiadaczem nieruchomości jest spółka cywilna (a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie), podatnikiem jest ona, a nie jej wspólnicy. Nadmienić warto, że w umowie najmu z dnia 5 lipca 2004 r. nieruchomości położonej w Z. przy ul. R. [...], której opodatkowania dotyczy decyzja organu I instancji, najemcę oznaczono jako W. s.c. H. W., E. W., R. W. W ten sam sposób oznaczano też podatnika (poz. D1 rubryka 9) w kolejnych deklaracjach na podatek od nieruchomości. Skoro zatem (zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l.) podatnikiem podatku od nieruchomości jest spółka cywilna, a nie jej wspólnicy, to spółka ta jest stroną postępowania podatkowego, a więc i podmiotem, który może zaskarżyć decyzję organu pierwszej instancji. W ocenie Sądu pierwszej instancji z nagłówka, treści oraz podpisów pod tym odwołaniem, jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, jednoznacznie wynikało, że wniosły go trzy osoby fizyczne, tj. H. W., R. W. oraz E. W. (w nagłówku, a także w treści odwołania nazwiska te pojawiają się także w brzmieniu "A.", co po części sprostowano w piśmie z dnia 23 lipca 2012 r.), będące co prawda wspólnikami jednej spółki cywilnej, ale nie działające w jej imieniu. Stanowisko to potwierdza także treść odwołania, w której szeroki wywód zamknięto stwierdzeniem, że "skarżący nie mają wątpliwości, że w istniejącym stanie faktycznym, niestety błędnie rozpoznanym, przez organ pierwszej instancji, obowiązek podatkowy winien spoczywać nie na spółce cywilnej, lecz na wspólnikach, tj. na osobach fizycznych".

7 6. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej jako "p.p.s.a.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 169 § 1 i art. 168 § 2, art. 133 i art. 135 ustawy Ord. pod. poprzez oddalenie skargi i utrzymanie w mocy postanowienia organu odwoławczego, w sytuacji gdy nastąpiło naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że organ podatkowy nie miał obowiązku wzywać wnoszącego podanie do usunięcia braków określonych w art. 169 ustawy Ord. pod. pomimo, że odwołanie nie wskazywało strony a więc nie czyniło zadość wymogom formalnym określonym w art. 168 § 2 ustawy Ord. pod. Skarżący zarzucili nadto naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a., art. 133 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie z art. 121, art. 122, art. 187, art. 191 ustawy Ord. pod. w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania, w szczególności zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia; czy skarżący (R. W., H. W., E. W.) działali w imieniu i na rzecz spółki cywilnej, co doprowadziło do błędnego ustalenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Gliwicach stanu faktycznego w sprawie i uznanie, ze odwołanie od decyzji wnieśli R. W., H. W. i E. W. działający w imieniu własnym, a nie jako prowadzący działalność gospodarczą wspólnicy pod nazwą W. s.c. która była reprezentowana przez R. W., H. W. i E. W. Skarżący na podstawie art. 176 p.p.s.a. w związku z art. 185 § 1 p.p.s.a. wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi administracyjnemu oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że naruszenie art. 169 ustawy Ord. pod. polegało na tym że organ podatkowy wyższego stopnia nie wezwał wnoszących podanie do usunięcia braków określonych w art. 169 ustawy Ord. pod. mimo, iż istniały wątpliwości jaki podmiot jest stroną w przedmiotowym postępowaniu. Pełnomocnik Skarżących podniósł także, że wbrew wyrokowi oraz rozstrzygnięciom organów podatkowych z akt sprawy jednoznacznie wynikało, że Skarżący wnieśli odwołanie od decyzji wymiarowej w podatku od nieruchomości jako wspólnicy spółki cywilnej a nie we własnym imieniu.

8 7. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie skargi popierając w pełni wywody zawarte w zaskarżonym wyroku WSA w Gliwicach.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

10 skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie.

11 8. Podstawą prawną zaskarżonego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organu podatkowego jest art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej (organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność odwołania). Niedopuszczalność odwołania to taka sytuacja, w której obowiązujące prawo nie przewiduje możliwości prowadzenia postępowania odwoławczego. Są to zatem okoliczności, które nie wynikają z treści decyzji, lecz są w stosunku do niej zewnętrzne. Tak więc wniosku o niedopuszczalności odwołania organ nie może wyprowadzać z oceny zarzutów podniesionych w odwołaniu. Tego rodzaju problem wymaga bowiem właśnie rozstrzygnięcia merytorycznego. Niedopuszczalność odwołania występuje natomiast, gdy nie istnieje przedmiot odwołania, tzn. sama decyzja, odwołanie wnosi podmiot nieuprawniony itp. (por. H. Dzwonkowski, A. Huchla, C. Kosikowski, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Komentarz, Warszawa 2003).

12 9. Bezsporne w sprawie jest, że decyzją z dnia 26 czerwca 2012 r. Prezydent Miasta Z. określił spółce cywilnej W. z siedzibą w Z. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 18.972 zł. Pismem z dnia 10 lipca 2012 r. wniesiono odwołanie od wskazanej decyzji, podpisane przez H. W., R. W. oraz E. W. (wszystkich wspólników spółki cywilnej).

13 10. Kwestią sporną pozostaje natomiast, czy skarżący występowali jako osoby reprezentujące spółkę cywilną, czy jako poszczególni wspólnicy tej spółki. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się ze skarżącymi, że jako wspólnicy spółki cywilnej posiadali legitymację procesową do działania w jej imieniu. Zgodnie bowiem z art. 866 Kodeksu cywilnego w braku odmiennej umowy lub uchwały wspólników każdy wspólnik jest umocowany do reprezentowania spółki w takich granicach, w jakich jest uprawniony do prowadzenia jej spraw. W rozpatrywanej sprawie odwołanie podpisali wszyscy wspólnicy. Zakładając, że umowa spółki lub uchwała wspólników modyfikowała w jakikolwiek sposób reprezentację spółki cywilnej W. s.c. z siedzibą w Z., to zmiana ta nie mogła wymagać obowiązku współdziałania większej liczby osób, niż wszystkich wspólników. Tym samym dywagacje sądu pierwszej instancji i organów podatkowych w jakim charakterze występowali skarżący, czy składali środki zaskarżenia w imieniu spółki cywilnej, czy też w imieniu własnym (co w swej istocie sprowadzało się do tego czy na piśmie procesowym została przybita pieczęć spółki cywilnej, czy też nie) w świetle przedstawionej powyżej argumentacji uznać należy za nieuprawnione i bezpodstawne.

14 11. Odwołanie w rozumieniu Ordynacji podatkowej stanowi jeden ze środków prawnych, który umożliwia weryfikację decyzji podatkowych. Zgodnie z art. 222 Ordynacji podatkowej odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego odwołanie wniesione w niniejszej sprawie wszystkie wymogi formalne spełniało, a zatem organ podatkowy zobowiązany był je merytorycznie rozpatrzyć. Za zasadny należy więc uznać zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 133 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie art. 121, art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Niewłaściwe bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach oceniło treść odwołania z dnia 10 lipca 2012 r. uznając je za wniesione przez podmiot nieuprawniony.

15 12. W kontekście powyższych rozważań za bezzasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 168 § 2 w związku z art. 169 Ordynacji podatkowej. Wskazane regulacje dotyczą bowiem wymogów formalnych pisma i konsekwencji ich nieuzupełnienia, a odwołanie wniesione w niniejszej sprawie zawierało wszystkie prawem wymagane elementy.

16 13. Rozpoznając odwołanie (uznając jego dopuszczalność) organ podatkowy w pierwszej kolejności wyjaśni, czy skierowanie decyzji Prezydenta Miasta Z. do spółki cywilnej, a nie jej wspólników, było prawidłowe. Na obecnym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozważyć, czy decyzja ta była prawidłowa. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest bowiem postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Rozstrzygnięcie zawarte w tym postanowieniu zakreśla granice rozpoznania sprawy zarówno przez sąd pierwszej instancji, jak i Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istotne dla wyznaczenia zakresu przedmiotowego kontroli sądowoadministracyjnej jest więc wyznaczenie "granic danej sprawy". Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 624/07 (publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie "CBOSA") stwierdził, że wprawdzie sąd - stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. - nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, jednakże jest uprawniony do rozstrzygania wyłącznie w granicach danej sprawy, które wyznacza kontrolowany akt (lub inna forma działalności) administracji publicznej. Jak wynika z uzasadnienia przytoczonego wyroku, z którym zgadza się Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, dla wyznaczenia granic danej sprawy istotna jest treść i natura kontrolowanego rozstrzygnięcia organu administracji. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3922/13, publik. CBOSA). Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny jest na mocy art. 3 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych sądem drugiej instancji. Oznacza to, że poddaje kontroli orzeczenie sądu pierwszej instancji w zakresie wyznaczonym przez skarżącego w skardze kasacyjnej. W sytuacji, gdy zarzuty skargi kasacyjnej wykraczają poza pierwotne granice sprawy, które wiązały sąd pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw prawnych, aby uwzględnić to przełamanie granic przedmiotowych sprawy. Granice sprawy wyznaczone przez kontrolowany akt administracyjny wiążą także sąd drugiej instancji. Jest to istotą zasady dwuinstancyjności postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II FSK 3220/12, publik. CBOSA).

17 14. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 188 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę i uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Rozpoznając ponownie odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, zgodnie z art. 153 w związku z art. 193 p.p.s.a., uwzględni ocenę prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a.