Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2021 r., III FZ 154/21

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2021 r., III FZ 154/21

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 września 2020 r., sygn. akt I SA/Po 142/20 w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2018 r., sygn. akt I SA/Po 565/18 w sprawie ze skargi H. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 26 kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ustalającej wysokość łącznego zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. postanawia oddalić zażalenie. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"

Uzasadnienie

2 1. Postanowieniem z 29 września 2020 r., I SA/Po 142/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę H. N. (dalej: "strona", "skarżąca") o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 12 grudnia 2018 r., I SA/Po 565/18. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 276 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").

3 2. Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia, wyrokiem z 12 grudnia 2018 r., I SA/Po 565/18, WSA w Poznaniu oddalił skargę strony na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 26 kwietnia 2018 r.

4 Pismem z 5 lutego 2020 r. skarżąca wniosła o wznowienie postępowania sądowego w sprawie I SA/Po 565/18.

5 Zarządzeniem z 8 lipca 2020 r. sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania poprzez oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia stosowanie do wymogu określonego w art. 279 p.p.s.a.

6 Wezwanie doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej 16 lipca 2020 r. W terminie otwartym do wykonania wezwania pełnomocnik złożyła pismo, w którym zwróciła się z prośbą o przedłużenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, a następnie 6 sierpnia 2020 r. przedłożyła pismo wraz z załącznikami, wskazując że stanowi ono uzupełnienie braków formalnych ww. skargi o wznowienie postępowania.

7 Odrzucając skargę sąd pierwszej instancji wskazał, że ostatnim dniem do uzupełnienia braków formalnych tej skargi był dzień 23 lipca 2020 r., zatem braki formalne skargi o wznowienie postępowania nie zostały usunięte w terminie. Wprawdzie w terminie otwartym do wykonania wezwania pełnomocnik strony złożył wniosek z prośbą o przedłużenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Jednakże uwzględnienie tego żądania było niemożliwe, bowiem w świetle art. 84 p.p.s.a. przedłużony może zostać termin sądowy, natomiast termin do usunięcia braków formalnych (art. 49 § 1 p.p.s.a.) jest terminem ustawowym i nie może zostać przedłużany. Strona może ubiegać się jedynie o przywrócenie terminu sądowego, jeżeli czynność, do której była przez sąd zobowiązana, wykonała z uchybieniem tego terminu.

8 3. W (sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika) zażaleniu na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia i nadania dalszego biegu sprawie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 86 i art. 87 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę stanu faktycznego i uznanie, iż nie uprawdopodobniono okoliczności braku winy w uchybieniu terminu na dokonanie czynności w postępowaniu sądowym, podczas gdy uprawdopodobniono te okoliczności oraz dokonano tej czynności, która z przyczyn niezawinionych nie mogła być dokonana w terminie przewidzianym przepisami prawa.

9 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

10 Zażalenie podlega oddaleniu.

11 W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości strony, że wniesiona przez nią skarga o wznowienie postępowania obarczona była brakami formalnymi (art. 49 § 1 p.p.s.a.).

12 Wezwanie do usunięcia dostrzeżonych braków formalnych skargi doręczono profesjonalnemu pełnomocnikowi strony skarżącej 16 lipca 2020 r. W terminie otwartym do wykonania wezwania pełnomocnik złożyła pismo, w którym wskazując na art. 84 p.p.s.a. zwróciła się z prośbą o przedłużenie o 14 dni terminu do usunięcia braków formalnych skargi, a następnie 6 sierpnia 2020 r. przedłożyła pismo wraz z załącznikami, wskazując że stanowi ono uzupełnienie braków formalnych ww. skargi o wznowienie postępowania.

13 Umknęło uwadze profesjonalnego pełnomocnika skarżącej (adwokata), że przedłużenie terminu dopuszczalne jest jedynie w przypadku terminów sądowych (art. 84 p.p.s.a.), natomiast termin do uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego, jakim niewątpliwie jest skarga o wznowienie postępowania, jest terminem ustawowym wynikającym z art. 49 § 1 w zw. z art. 276 p.p.s.a. Jako taki, termin ten nie może być przedłużany. Jeżeli jednak z przyczyny niezależnej od strony nie może on zostać zachowany, stronie przysługuje ewentualny wniosek o przywrócenie terminu (zob. B. Dauter (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, str. 124). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej, mając świadomość, że dokonała czynności z uchybieniem ustawowego terminu, przy piśmie z 6 sierpnia 2020 r. nie wniosła jednak o przywrócenie tego terminu.

14 Odnosząc sie do treści zażalenia wyjaśnić należy, że w stanie faktycznym sprawy nieporozumieniem jest zarzucanie sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 86 i art. 87 p.p.s.a. Przepisy te regulują instytucję przywrócenia terminu, a przedmiotem zaskarżonego postanowienia jest odrzucenie skargi o wznowienie postępowania. Z tych względów sąd pierwszej instancji nie oceniał przesłanek przywrócenia terminu, a zatem – wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu - nie mógł wadliwie uznać "iż nie uprawdopodobniono okoliczności braku winy w uchybieniu terminu na dokonanie czynności w postępowaniu sądowym". W rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia art. 86 i art. 87 p.p.s.a. mógłby być podnoszony jedynie w sytuacji, gdyby strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, a sąd pierwszej instancji odrzuciłby skargę bez jego uprzedniego rozpatrzenia. Profesjonalny pełnomocnik skarżącej w piśmie z 6 sierpnia 2020 r. nie złożyła takiego wniosku. Za wniosek o przywrócenie terminu nie można natomiast uznać pisma z 23 lipca 2020 r. Po pierwsze bowiem, jako podstawę żądania "przedłużenia terminu" wskazano art. 84 p.p.s.a. Po drugie, pismo to sporządzone zostało przez profesjonalnego pełnomocnika, który powinien dysponować wiedzą wystarczającą do jasnego formułowania wniosków i żądań dopuszczalnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, tak aby sąd nie musiał domyślać się jej intencji. Po trzecie wreszcie, nie można wnosić o przywrócenie terminu, którego jeszcze się nie uchybiło, a taki byłby stan faktyczny sprawy, gdyby uznać pismo pełnomocnika skarżącej z 23 lipca 2020 r. za wniosek o przywrócenie (a nie przedłużenie) terminu.

15 Podsumowując, wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania doręczono pełnomocnikowi skarżącej 16 lipca 2020 r. Ostatnim dniem do uzupełnienia braków formalnych skargi był 23 lipca 2020 r. W konsekwencji prawidłowo sąd pierwszej instancji uznał, że istnieją podstawy do odrzucenia skargi o wznowienie postępowania, bowiem jej braki formalne nie zostały usunięte w terminie.

16 Z uwagi na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.