Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2022 r., III FSK 890/21

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2022 r., III FSK 890/21

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Paweł Borszowski, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Mirella Łent, , po rozpoznaniu w dniu 29 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 stycznia 2019 r. sygn. akt I SA/Po 860/18 w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 13 sierpnia 2018 r. nr SKO-4231/433/18 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Po 860/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "WSA") oddalił skargę W. B. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu (dalej: "SKO") z dnia 13 sierpnia 2018 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).

3 W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wskazanego wyroku, Skarżący zaskarżył orzeczenie w całości i wniósł o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych. Na podstawie art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a.") wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

4 Powyższemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie:

5 1) art. 232 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., dalej jako: "o.p."), polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu w ocenie Skarżącego,

6 2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 141 § 4 i art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na jego niezastosowaniu i niesłusznym zdaniem Skarżącego, nieuchyleniu decyzji SKO, pomimo wydania decyzji z naruszeniem przepisów art. 233 § 2, art. 229 i art. 200a § 1 o.p. z powodu ich niewłaściwego zastosowania, mimo tego, że SKO mogło i powinno według Skarżącego, przeprowadzić z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję w zakresie rzetelnego wykonania pomiarów powierzchni budynków.

7 W ocenie autora skargi kasacyjnej, WSA błędnie przyjął za prawidłową ocenę SKO w zakresie, że pomiar powierzchni budynków wymaga wiedzy specjalistycznej w zakresie dokonywania szczegółowych pomiarów, mimo tego, że ocena taka sporządzona została z naruszeniem art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 o.p. i w sposób oczywisty sprzeczna jest z doświadczeniem życiowym, gdyż powszechnie wiadomym jest, że organy podatkowe dokonują w sposób samodzielny pomiarów powierzchni budynków. Gdyby było inaczej, to w każdym postępowaniu dotyczącym każdego budynku, organ zawsze powoływałby rzeczoznawcę (biegłego) w zakresie dokonywania pomiarów powierzchni w celu dokonania pomiarów powierzchni budynku, a wiadomo powszechnie, że wcale tak nie jest.

8 W zakreślonym ustawowo terminie, SKO nie skorzystało z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

10 Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

11 Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie Zarządzenia z dnia 5 sierpnia 2022 r. Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej, działającego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r. poz. 1842 ze zm.), z uwagi na wyrażenie przez Prezesa Izby Finansowej NSA zgody na rozpoznanie sprawy poza kolejnością, wydłużenie w czasie okresu rozpoznania sprawy spowodowane ograniczeniami związanymi z sytuacją pandemiczną, a także brak możliwości technicznych przeprowadzenia w przyśpieszonym terminie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Strony zostały o tym powiadomione oraz jednocześnie pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji, w tym podniesionej w skardze kasacyjnej. Żadna ze Stron z tej możliwości nie skorzystała, jak również nie sprzeciwiła się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne.

12 Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej, zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu.

13 Naczelny Sąd Administracyjny za nieusprawiedliwiony uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a., polegające na jego niezastosowaniu i niesłusznym zdaniem Skarżącego, uchyleniu decyzji SKO. W rozpatrywanej sprawie właściwie przyjął WSA, że nie doszło do wydania decyzji z naruszeniem przepisów art. 233 § 2 i art. 229 o.p. z powodu ich niewłaściwego zastosowania.

14 Należy przypomnieć, że decyzją z dnia 13 sierpnia 2018 r., działając na podstawie art. 233 § 2 o.p., SKO uchyliło zaskarżoną decyzję Burmistrza z dnia 16 maja 2018 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organu I instancji. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zasadnie ocenił, że słusznie SKO uznało, że w niniejszej sprawie konieczne jest dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego o specjalności w zakresie miernictwa budowlanego, który na podstawie zgromadzonej dokumentacji techniczno-budowlanej jak i na podstawie oględzin ustali faktyczne wymiary oraz powierzchnię objętych postępowaniem budynków, tak by na dalszym etapie postępowania podatkowego wykluczyć dalsze zarzuty związane z pomiarami. Jak podkreślono, zarówno organ odwoławczy jak i organ podatkowy pierwszej instancji z oczywistych względów braku wiedzy fachowej, dotyczącej zagadnień natury techniczno-budowlanej w tym w zakresie dokonywania szczegółowych pomiarów, nie jest w stanie na podstawie zgromadzonej dokumentacji, dokonać prawidłowej, obiektywnej i wszechstronnej ich oceny pod względem podlegania opodatkowaniu. W efekcie nie jest możliwe bez posiłkowania się wiedzą fachową, wyrażoną przez uprawnionego rzeczoznawcę budowlanego, ustalenie kryteriów opodatkowania, będącego przedmiotem sporu obiektu, czy obiektów. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd, że w rozpatrywanej sprawie powołanie biegłego jest niezbędne w celu wykluczenia dalszych zarzutów, związanych z pomiarami. Dodatkowo uzasadnione to jest również okolicznością, że na etapie postępowania odwoławczego, Skarżący zakwestionował dokonywanie pomiarów dalmierzem laserowym Disto lite A5 Leica, czego dowodem są różnice w pomiarach dokonane w grudniu 2012 r. oraz we wrześniu 2015 r. Zaistniałe wątpliwości przemawiały zatem za koniecznością prawidłowych, obiektywnych i wszechstronnych pomiarów dokonanych przez uprawnionego rzeczoznawcę budowlanego w ramach postepowania przed organem podatkowym pierwszej instancji, co umożliwi ustalenie kryteriów opodatkowania, będącego przedmiotem sporu obiektu, czy obiektów. Jednocześnie powyższe przemawiało za zastosowaniem w niniejszej sprawie przez SKO przepisu art. 233 § 2 o.p., a nie instytucji określonej w art. 229 o.p. (uzupełnienie postepowania dowodowego przez SKO). Zasadność zastosowania przepisu art. 233 § 2 o.p. w tym przypadku, była uwarunkowana koniecznością przeprowadzenia postępowania dowodowego "w znacznej części". Powyższe nie stoi w sprzeczności z faktem, że w większości innych spraw tego rodzaju, pracownicy organów podatkowych pierwszych instancji w sposób samodzielny dokonują pomiarów budynków.

15 Naczelny Sąd Administracyjny nie może w sposób merytoryczny odnieść się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, gdyż jej autor nie uzasadnił w sposób szczegółowy naruszenia przepisów art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 o.p oraz art. 200a § 1 o.p., jak również naruszenia przepisów art. 141 § 4 i art. 134 § 1 p.p.s.a.

16 W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a.

17 Mirella Łent Paweł Borszowski Sławomir Presnarowicz (spr)