Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2024 r., III FSK 823/24

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2024 r., III FSK 823/24

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Dominik Gajewski, Protokolant Ewelina Wołosiak, po rozpoznaniu w dniu 17 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. M. – Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Go 34/24 w sprawie ze skargi M. M. – Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 listopada 2023 r. nr 0111-KDIB2-1.4010.143.2019.8.DD UNP: 2083248 w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie opłaty egzekucyjnej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. M. – Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. na rzecz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Go 34/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim (dalej: WSA) oddalił skargę M. M. (dalej: Skarżący) na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor KIS) z dnia 3 listopada 2023 r. w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie opłaty egzekucyjnej.

3 Skargę kasacyjną wniósł Skarżący. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy, tj. art. 269 § 1 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i nie przedstawienie powstałego zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi NSA w sytuacji, gdy Skarżący wywodził, iż w uzasadnieniu do uchwały III FPS 1/23 z dnia 30 października 2023 r. NSA przedstawiając rozważania dotyczące rozstrzyganego problemu, nie dostrzegł dostatecznie zagadnienia niedopuszczalności retroaktywności prawa i zasady "lex retro non agit".

4 Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi lub też w razie uznania przez Sąd, iż sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, alternatywnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego.

5 W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

7 W skardze kasacyjnej zarzucono wyłącznie naruszenie art. 269 § 1 P.p.s.a.. Przepis ten, w mającym znaczenie dla wyniku sprawy zdaniu pierwszym stanowi, że jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Z przywołanego przepisu wynika, że sąd rozstrzygający sprawę ma obowiązek przedstawić zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi Naczelnego Sądu Administracyjnego wyłącznie wówczas, gdy nie podziela stanowiska zajętego w uchwale. Mocą bowiem omawianego przepisu stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dlatego sąd orzekający w sprawie, w której pojawia się zagadnienie prawne rozstrzygnięte już w uchwale, bez zgłoszenia wniosku o podjęcie tak zwanej "uchwały przełamującej", nie może wyrazić innego poglądu niż ten sformułowany w uchwale przez Naczelny Sąd Administracyjny. Odstąpienie od stanowiska zajętego w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego bez zachowania trybu określonego w art. 269 § 1 p.p.s.a. należy uznać za naruszenie prawa, odpowiadające podstawie kasacyjnej, wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (J.P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 269).

8 Skoro, jak już wykazano, przedstawienie powstałego zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozstrzygnięcia jest obowiązkiem sądu administracyjnego, który nie podziela stanowiska zajętego w uchwale, to a contrario, sąd nie ma obowiązku inicjowania trybu z art. 269 § 1 P.p.s.a., jeżeli podziela stanowisko zajęte w uchwale.

9 W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji w pełni podzielił stanowisko wyrażone w uchwale z dnia 30 października 2023 r., III FPS 1/23 i stwierdził, że jej treść oraz uzasadnienie "przesądzają o merytorycznym rozstrzygnięciu zagadnienia, które stanowi przedmiot sporu w rozpoznawanej sprawie, a które dotyczy właśnie charakteru spornych opłat, tj. tego, czy opłaty należne w postępowaniach egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2019 r., ustalone na podstawie u.k.s.e. stanowią dochód budżetu państwa w myśl art. 149 u.k.k.".

10 Mając na uwadze powyższe nie sposób przyjąć, że WSA naruszył art. 269 § 1 P.p.s.a.

11 Zważywszy na argumenty skargi kasacyjnej, podkreślić należy, że art. 269 § 1 P.p.s.a. nie przyznaje stronie postępowania uprawienia do inicjowania procedury mającej na celu zmianę wykładni przyjętej w uchwale. Adresatem normy prawnej z tego przepisu jest wyłącznie sąd.

12 W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 tej ustawy.

13 sędzia D. Gajewski sędzia J. Pruszyński sędzia J. Sokołowska