Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2004 r., GZ 123/04

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2004 r., GZ 123/04

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Sulimierski po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2004 r. sygn. akt VI SA/Wa 279-280/04 o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o wymianę zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych oraz na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia z urzędu zawieszonego postępowania p o s t a n a w i a: - oddalić zażalenie - U Z A S A D N I E N I E Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2004 r. przyznał K. C. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od ponoszenia trzech czwartych wpisu sądowego, czyli łącznie kwoty 3.825 zł. W pozostałej części Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy i przyjął, że skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w jego ułamkowej części, czyli w jednej czwartej jego wysokości (1.275 zł). K. C. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie. Skarżący podniósł, że nie jest w stanie opłacić jednej czwartej wpisu sądowego (1.275 zł) i zwrócił się o ponowne przeanalizowanie jego bardzo trudnej sytuacji finansowej i życiowej. Wskazał, że dochód z prowadzonej działalności gospodarczej do końca lipca 2004 r. wyniósł 2.744,07 zł, posiada tylko niewykończony dom, a rata kredytu zaciągniętego na jego budowę wynosi "ok. 1.435 zł" miesięcznie. Skarżący również bezskutecznie poszukuje pracy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /zwanej dalej p.p.s.a./ (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga fakt, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że zapobiegliwości i przezorności w tym zakresie należy szczególnie wymagać od osób toczących spory sądowe w związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Strona ubiegająca się o udzielenie zezwolenia powinna liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów postępowania Należy podzielić stanowisko Sądu zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że skarżący wykazał, iż jego obecna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednak brak jest podstaw do podzielenia poglądu skarżącego, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w szczególności z uwagi na fakt spłacania przez stronę kredytu. Jak słusznie podkreślił WSA w Warszawie skarżący wraz z żoną posiadają stałe miesięczne dochody i nie mają na utrzymaniu innych osób, co pozwala przyjąć, że skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w jego ułamkowej wysokości. Mając na uwadze wszystkie te okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarżący nie wykazał dostatecznie zasadności swego wniosku o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty jednej czwartej wpisu sądowego i dlatego jego zażalenie na postanowienie WSA w Warszawie uznał za nieuzasadnione. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Uzasadnienie

P O S T A N O W I E N I E

2 Dnia 8 grudnia 2004 r.

3 Naczelny Sąd Administracyjny

4 w składzie:

5 Sędzia NSA Jerzy Sulimierski

6 po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r.

7 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej

8 zażalenia K. C.

9 na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

10 z dnia 11 sierpnia 2004 r. sygn. akt VI SA/Wa 279-280/04

11 o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym

12 w sprawie ze skargi K. C.

13 na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

14 z dnia 25 lutego 2004 r. nr [...]

15 w przedmiocie umorzenia postępowania o wymianę zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych

16 oraz na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

17 z dnia 25 lutego 2004 r. nr [...]

18 w przedmiocie podjęcia z urzędu zawieszonego postępowania

19 p o s t a n a w i a:

20 - oddalić zażalenie -

U Z A S A D N I E N I E

21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2004 r. przyznał K. C. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od ponoszenia trzech czwartych wpisu sądowego, czyli łącznie kwoty 3.825 zł. W pozostałej części Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy i przyjął, że skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w jego ułamkowej części, czyli w jednej czwartej jego wysokości (1.275 zł).

22 K. C. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie. Skarżący podniósł, że nie jest w stanie opłacić jednej czwartej wpisu sądowego (1.275 zł) i zwrócił się o ponowne przeanalizowanie jego bardzo trudnej sytuacji finansowej i życiowej. Wskazał, że dochód z prowadzonej działalności gospodarczej do końca lipca 2004 r. wyniósł 2.744,07 zł, posiada tylko niewykończony dom, a rata kredytu zaciągniętego na jego budowę wynosi "ok. 1.435 zł" miesięcznie. Skarżący również bezskutecznie poszukuje pracy.

23 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

24 Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /zwanej dalej p.p.s.a./ (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga fakt, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone.

25 W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że zapobiegliwości i przezorności w tym zakresie należy szczególnie wymagać od osób toczących spory sądowe w związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Strona ubiegająca się o udzielenie zezwolenia powinna liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów postępowania

26 Należy podzielić stanowisko Sądu zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że skarżący wykazał, iż jego obecna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednak brak jest podstaw do podzielenia poglądu skarżącego, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w szczególności z uwagi na fakt spłacania przez stronę kredytu. Jak słusznie podkreślił WSA w Warszawie skarżący wraz z żoną posiadają stałe miesięczne dochody i nie mają na utrzymaniu innych osób, co pozwala przyjąć, że skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w jego ułamkowej wysokości.

27 Mając na uwadze wszystkie te okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarżący nie wykazał dostatecznie zasadności swego wniosku o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty jednej czwartej wpisu sądowego i dlatego jego zażalenie na postanowienie WSA w Warszawie uznał za nieuzasadnione.

28 Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.